23 augustus 2017

Hemelmechanika, tijdmeting en zonnewijzers

Hendrik Hollander vertelt over zonnewijzersGisteravond hield Hendrik Hollander een lezing voor sterrenkundevereniging Christiaan Huygens over hemelmechanika, tijdmeting en zonnewijzers. Dus niet alleen over zonnewijzers, zoals ik had geschreven. Een mens kan zich vergissen, nietwaar? Ik was nogal sceptisch over het onderwerp, maar ook daar heb ik mij in vergist, want het was een boeiende lezing. In het eerste deel ging het vooral over de beweging van de Aarde om haar as en om de Zon en over de konsekwenties die dat met zich meebrengt voor de tijd. Met name de elliptische baan van de Aarde, waarbij sprake is van een variatie in de afstand tot de Zon, en de tolbeweging van de aardas zorgen ervoor dat de zonnetijd1 afwijkt van de tijd die ons horloge aanwijst. In die elliptische baan wordt een periode van 21.000 jaar onderscheiden dat de data van aphelium en perihelium terug bij af zijn. Dit jaar stond de Aarde bijvoorbeeld op 3 januari in het perihelium, het punt het dichtste bij de zon. Op 7 juli was het aphelium, waarbij de het verst van de Zon staat (met een verschil van 3% t.o.v. het perihelium). Die data schuiven ieder jaar een tikkeltje op, maar over 21.000 jaar is het opnieuw 3 januari en 7 juli. Die Aardas, die momenteel naar de Poolster wijst, heeft ook een beweging, de precessie genoemd en die kent een periode van 26.000 jaar. De elliptische baan van de Aarde plus de precessie zorgen er zoals gezegd voor dat er een verschil is

Noten
  1. Zonnetijd is de plaatselijke tijd, gemeten op een zonnewijzer. Een correct opgestelde zonnewijzer staat met de stijl (de schaduwgever) naar het geografische noorden gericht onder een hoek met het horizontale vlak gelijk aan de plaatselijke breedtegraad. []

Reacties

  1. Jacqueline zegt:

    Al met al toch een leerzame avond dus! 🙂

  2. Jazeker, leerzaam. Had ik van tevoren niet gedacht.

  3. Hallo Arie,

    wat een fraaie samenavtting van wat ik vertelde vorige week! Of je hebt een fotografisch geheugen of je hebt hier al meer over nagedacht of beiden. Proficiat. Ik mail je straks even het pdf waar we het tijdens de lezing over hadden.

    groet,
    Hendrik Hollander

  4. Hallo Hendrik,

    Bedankt voor ’t compliment. Ik een fotografisch geheugen, haha ik dacht ’t niet. M’n geheugenkaartje zit al snel vol hoor 🙂

  5. haaaalllooo

  6. Henk Vesters zegt:

    Geachte hr. Hollander,
    Jammer dat ik niet op de hoogte was van de lezzing, ik zou zeker gekomen zijn. Ik vervaardig ook zonnewijzers u bent toch ook lid van de zonnewijzerkring?
    Vriendelijke groet,
    Henk Vesters.

  7. Eh…Henk, dit is niet de website van Hollander, dus ik weet niet of hij je vraag ziet. Neem anders kontakt met hem op via de site van Analemma (zie de link in m’n astroblog).

  8. Kaka

Laat wat van je horen

*