Gisteren is John Archibald Wheeler, de bekende Amerikaanse natuurkundige én bedenker van het begrip ‘zwarte gaten’, op 96-jarige leeftijd overleden. Wheeler bezweek in zijn woning in Hightstown in de staat New Jersey aan de gevolgen van een longontsteking. Wheeler geldt als een van de toonaangevende theoretische natuurkundigen van de twintigste eeuw in Amerika. Hij werkte samen met Albert Einstein en Niels Bohr, en had een grote invloed op de ontwikkeling van de algemene relativiteitstheorie en quantum mechanica. Wheeler was de bedenker van de zogenaamde S-matrix, een wiskundige techniek in de quantum mechanica. In 1939 ontwikkelde Wheeler samen met Bohr een model ter verklaring van de atoomsplitsing. Tijdens de Tweede Wereldoorlog werkte hij mee aan het Manhattan Project (met name aan de bom op Nagasaki) en later het Matterhorn B-project (ontwikkeling van de waterstofbom). De in 1911 in Florida geboren man werd het meest bekend door het feit dat hij in 1967 de naam “zwart gat” heeft bedacht voor een hemellichaam dat niet te zien is maar dat zodanig veel gravitatie uitoefent dat zelfs licht er niet aan ontsnapt. Andere bekende begrippen die Wheeler beroepshalve uit z’n mouw schudde waren ‘witte gaten’, ‘quantumschuim’ en de ‘golffunctie van het heelal’¹. in 1973 publiceerde hij samen met Charles W. Misner en Kip S. Thorne het standaardwerk Gravitation. Een ontzettend dik boek vol formules, kan ik mij nog herinneren. Met Wheeler verliest de wetenschap een groot origineel denker. Bron: Cosmic Variance.

1. Vormgegeven in de welbekende Wheeler-DeWitt vergelijking. [↩]