23 mei 2012

Snelste sterren Melkweg wellicht immigranten

Een hypersnelle ster

Een hypersnelle ster

Het Melkwegstelsel bevat een aantal sterren die met een giga-snelheid over de snelweg van de Melkweg toeren (hoe verzin ik het! :-) ), de zogenaamde hypersnelle sterren1. Draait de Zon met een gangetje van zo’n 220 km per seconde om het centrum van de Melkweg, die hypersnelle sterren scheuren af en toe met een rotvaart tot wel 4.000 km per seconde. Tot nu toe dacht men altijd dat die formule 1-sterren afkomstig waren uit het centrale gedeelte van de Melkweg, alwaar het daar aanwezige superzware zwarte gat af en toe zo’n ster weg katapulteerde. Sinds de ontdekking van de allereerste hypersnelle ster in 2004 zijn er al 16 gevonden, 14 stuks daarvan door Warren Brown en z’n collegae (Smithsonian Astrophysical Observatory). Van die 14 hypersnelle sterren zijn er 8 (60%) die voorkomen in een gebied in de buurt van het sterrenbeeld Leeuw. Als het superzware zwart gat in de kern van de Melkweg verantwoordelijk zou zijn voor de productie van de hypersnelle sterren zou je een willekeurige verspreiding over de hemel verwachten. Maar zo’n opkropping van deze sterren in één gedeelte van de hemel vraagt om een andere verklaring. Daarom hebben Mario Abadi (Cordoba Observatory in Argentinië) en z’n collegae een nieuw model opgesteld, dat gestaafd wordt door computersimulaties: de hypersnelle sterren zouden afkomstig zijn van een dwergstelsel dat zo’n 100 à 200 miljoen jaar geleden in botsing moet zijn gekomen met de Melkweg. Het dwergstelsel zou (te) dicht in de buurt van de kern van de Melkweg zijn gekomen en er zou vervolgens een lange sliert van sterren met hoge snelheid zijn uitgestoten, hetgeen die waargenomen hypersnelle sterren opleverde. En zodoende zijn die sterren door dat dwergstelsel als ware immigranten in het Melkwegstelsel terechtgekomen. En dat helemaal zonder inburgeringscursus. Laat Wilders het maar niet horen. Bron: New Scientist.

Noot:
  1. Hypervelocity stars in ‘t Engels. []
Share

Een infraroodkijkje binnenin komeet Holmes

De kern van komeet Holmes

De kern van komeet Holmes

We blijven even in de kometenberichten. Gisteren had ik het over de komeet 8P/Tuttle, die een dubbele kern blijkt te hebben. Vandaag nieuws over komeet 17P/Holmes, die we allemaal najaar 2007 langdurig en met gemak konden bewonderen aan de hemel. Ik heb daar toen mening astroblogje aan kunnen wijden. Nu blijkt dat ook NASA’s Spitzer infrarood ruimtetelescoop komeet Holmes heeft bekeken en daar zijn verrassende dingen uit naar voren gekomen. Holmes heeft een omloop van 6,9 jaar om de Zon. Normaal is het een onbeduidend komeetje, maar twee keer trad de afgelopen 116 jaar een enorme vergroting van diens lichtkracht op. De eerste keer was november 1892 en de laatste keer oktober 2007, toen Holmes wel een miljoen keer helderder werd. 8-O Spitzer’s infrarood-ogen werden twee keer op Holmes gericht, oktober 2007 en maart 2008. Wat ze de eerste keer zagen waren onder andere heel fijne stofdeeltjes van silicaten. Die waren maart 2008 niet meer te zien. Ook zag men oktober 2007 streamers, filamenten van stof die een bepaalde richting uitwaaierden. Maart 2008 waren die streamers er ook, maar ze hadden vreemdgenoeg dezelfde richting, terwijl komeet Holmes inmiddels van plek was veranderd en z’n ‘gewone’ staart van de Zon af was gekeerd. Die streamers hadden dus een vaste, afwijkende bewegingsrichting. Tenslotte kon Spitzer ook de schil fotograferen die om de kern van komeet Holmes heen zit en die ook tussen oktober 2007 en maart 2008 qua vorm niet was veranderd. Men vermoedt dat de stofdeeltjes in die schil behoorlijk groot zijn, 1 mm doorsnede, en dat de schil daarom log is en weinig verandert. Bron: Universe Today.

Share

Enorme orkanen op de polen van Saturnus


De ruimtesonde Cassini heeft ongeëvenaarde foto’s gemaakt van de enorme orkanen die op beide polen van de planeet Saturnus woeden. In 2006 had Cassini een dergelijke storm al bij de zuidpool gezien, gevolgd door een ‘warme’ orkaan met de vorm van een hexagoon (zeshoek) in januari 2008 bij de noordpool. Die hexagoon was eerder al ontdekt, maar er werd op dat moment nog geen verband gelegd met een storm1. Nu zijn beiden orkanen door Cassini zeer gedetailleerd in beeld gebracht, met wolkenstructuren tot 120 km grootte die met een snelheid van 530 km/uur voortbewegen. Op de zuidpool komt de ’ronde’ orkaan nog steeds voor. Hierboven zie je ‘m in twee varianten, boven in valse kleuren om de contrasten te vergroten en onder in zwart-wit. Op de foto hieronder aan de rechterkant zie de orkaan van boven gefotografeerd en dan is de ronde vorm erg goed te zien. De orkaan bij de noordpool blijkt nog steeds z’n zeshoekige vorm te hebben, zoals je links kunt zien. Van de bijzondere orkaan is hier een video te zien.

De twee orkanen op de polen

De twee orkanen op de polen

Men denkt dat beide orkanen gevoed worden door stormen die diep in de atmosfeer van Saturnus woeden, waarbij water condenseert en warmte genereert. Die warmte voedt de orkanen aan de buitenkant van de atmosfeer, ieder zo’n 4.000 km in diameter. De vraag die wetenschappers bezighoudt is met name hoe de zeshoekige vorm van de orkaan op de noordpool in stand blijft. Mmmm, dat vereist een nader onderzoek door Cassini. :-D Bron: Space.com

Noot:
  1. Vermoedelijk had de Voyagerverkenner in 1980 de hexagoon al gezien. []
Share
canakkale canakkale canakkale balik tutma search canakkale vergi mevzuati bagimsiz denetim vergi mevzuati ozurlu engelliler