Een internationaal team van astrofysici en computerwetenschappers is er voor het eerst in geslaagd een grootschalige berekening uit te voeren op twee gekoppelde supercomputers. Het onderzoeksteam gaat met de berekening, genaamd CosmoGrid, de vorming van grote structuren van donkere materie in het heelal in kaart brengen. Onder leiding van prof. dr. Simon Portegies Zwart (Sterrewacht Leiden) hebben de Nederlandse supercomputer Huygens -hé, leuke naam- en de Cray XT4 in Tokio na een voorbereidingstijd van bijna een jaar de eerste 3.644 van de in totaal 100.000 geplande rekenstappen met succes uitgevoerd¹. Het universum is binnen CosmoGrid ‘verdeeld’ over beide computers. Na iedere rekenstap moeten de beide supercomputers worden gesynchroniseerd. Dit gebeurt door ongeveer een ‘Encyclopedia Britannica’ aan data van Amsterdam naar Tokio te sturen, en vice versa. CosmoGrid modelleert de structuur van de donkere materie in het heelal met een recordaantal van zo’n 10 miljard deeltjes. Het grootste deel van het heelal bestaat uit donkere energie en donkere materie. Donkere materie is materie die wel zwaartekrachtsinvloed uitoefent, maar geen waarneembare straling uitzendt. Volgens een van de theorieën bestaat donkere materie uit zwak wisselwerkende massieve deeltjes, zogenaamde WIMP’s. Normaal gesproken kunnen we de WIMP’s niet zien, maar indien onze ogen gevoelig zouden zijn voor donkere materie dan zou de nachtelijke hemel boven bijvoorbeeld de piramides van Gizeh er ongeveer uitzien als op de afbeelding hierboven. De nachthemel boven de piramides is het resultaat van een eerste testberekening van CosmoGrid. Wow, wie bouwt de eerste donkere-materie-bril? Bron: Nova.

Noot:

1. De totale berekening gaat ongeveer een jaar duren. Er is zo’n zes miljoen uur computertijd nodig. [↩]