Spitzer vindt babysterren in centrum Melkweg
10 juni 2009 Door Reageer
In het hart van onze Melkweg, vlakbij het centrale superzware zwarte gat dat daar ergens bivakkeert, heeft men met behulp van NASA’s infraroodsatelliet Spitzer pasgeboren babysterren ontdekt. In optisch licht is van die sterren niets, niente, nadah te zien door de tussenliggende stofwolken, maar door haar infraroodblik is Spitzer in staat deze stellaire piepkuikens wel te zien. En da’s knap als je bedenkt dat Spitzer door haar koelvloeistof heen is en daardoor een deel van haar infrarood-gezichtsvermogen moet missen. Pasgeboren sterren ontdekken is best lastig, niet alleen vanwege die verduisterende stofwolken, maar ook omdat ze vreemdgenoeg ook op zeer oude sterren lijken, die zich ook omhullen met dichte stofwolken. Er waren zo’n 100 kandidaat-babysterren in het centrumgebied, dat zo’n 600 lichtjaar in doorsnee is, maar dankzij spectra van de sterren (zie hieronder) bleken slechts drie ervan ècht jong te zijn. Zo’n spectrum is een soort van vingerafdruk, waarmee men veel te weten komt over de ster. De leeftijd van deze young stellar objects, zoals ze worden genoemd, is in alle gevallen minder dan 1 miljoen jaar. Piepjong dus in astrotermen!
Bron: Spitzer.
Superreus Betelgeuze is aan het krimpen
10 juni 2009 Door Reageer
De welbekende rode superreus Betelgeuze (α Orionis), die we op koude winteravonden kunnen zien schitteren in het sterrenbeeld Orion, blijkt al vijftien jaar te krimpen. Onderzoek aan Betelgeuze met behulp van een Infrared Spatial Interferometer (ISI) door onderzoekers van de Universiteit van Californië (Berkeley) heeft laten zien dat de ster sinds 1993 al zo’n 15% is gekrompen, dus 1% per jaar gemiddeld. De straal van de rode superreus is zo’n 750 miljoen km, da’s 5 keer de afstand Aarde-Zon. Door de krimp is daar de afstand Venus-Zon van afgegaan. Waarom Betelgeuze aan het krimpen is is niet bekend bij de sterrenkundigen. Wel is duidelijk dat de lichtkracht niet aan sterkte heeft ingeboet, want de helderheid van de ster – magnitude 0,4 tot 1,31 – is niet gedaald. Opvallend detail aan de groep waarnemers is overigens dat één van hen, professor emeritus Charles Townes inmiddels al 94 jaar oud is.
Petje af hoor. Townes was gisteren ook aanwezig op de 214e bijeenkomst van de AAS in Pasadena om acte de présence te geven aan de meetresultaten van Betelgeuze. Ik zit trouwens een live videostreaming te bekijken van die bijeenkomst, een persconferentie over waarnemingen aan de stofschijf rondom de ster V4046 Sagitarii. Spelfouden in m’n astroblog zijn daar het gevolg van.
Bron: Eurekalert.
Noot:
- Betelgeuze is een halfregelmatig pulserende veranderlijke ster met een periode van enige honderden dagen. [↩]
‘t Kon niet uitblijven: the dark energy song
10 juni 2009 Door 1 Reactie
We hadden al een lied over donkere materie, maar nu is daar ook een lied over donkere energie bijgekomen. Tikkeltje uit de toon af en toe, maar dat mag de pret niet drukken. En ik zou ‘t zelf geen hout beter doen, zeg ik er gelijk maar even bij.
De zanger is professor Lloyd Knox van de Universiteit van Californië, die z’n studenten op originele wijze vertelde eh… toezong wat donkere energie precies is. Dit is de tekst (klik hiernaast): [Lees meer...]



Social profiles Adrianus V