24 mei 2012

Handig, zo’n staalkaart van sterkleuren

Sterren zijn er in allerlei kleuren, die afhangen van hun oppervlaktetemperatuur. Hoe heter het oppervlak des te blauwer de kleur en hoe koeler des te roder. Net zoals de kleuren in een kaarsvlam. Vorige week zag ik op de site van Bad Astronomer Phil Plait een illustratie van de kleuren van sterren - hiernaast afgebeeld -  en die laat heel handig zien welk type ster bij welke kleur hoort. Links staat het type ster, waar ik zometeen iets meer over zal vertellen, in de middelste kolom staat de RGB code en rechts staat de hex code. Wie wel eens met grafische programma’s zoals Photoshop werkt weet hoe die kleurcodes werken.  Dan over die verschillende stertypes: die linkerkolom refereert naar de spectraalklassen van sterren, zoals ooit bedacht begin 20e eeuw door de sterrenkundige dames Annie Jump Cannon en Wilhelmina Fleming: W, O, B, A, F, G, K, M, R, N en S. De eerste W (van de loeihete en zeer zware Wolf-Rayetsterren) en de R, N en S-klassen hebben ze maar weggelaten in de kleurenkaart, geen idee waarom. Al die spectraalklassen zijn keurig gerangschikt in het beroemde Hertzsprung-Russell-diagram, die de relatie aangeeft tussen de absolute helderheid van een ster en zijn kleurtemperatuur of spectrum. Onze eigen Zon is een ster van klasse G2V1 en die is volgens de kleurkaart dus een tikkie roze. Tenminste, da’s de kleur (hex #fff5ec) zoals die op mijn monitor overkomt. De zon is aan z’n oppervlak zo’n 5.780 °C en dat zou officiëel (lees: volgens het zwart lichaam-principe) wit moeten zijn. Mmmm, misschien een goed moment om m’n de monitor van m’n laptop te calibreren. Mmmm, of gewoon een nieuwe laptop kopen. De originele staalkaart van de sterkleuren is overigens gemaakt door Mitchell Charity. Oh ja, voor wie de gemiddelde kleur van het gehele heelal wil weten: kijk hier maar even welke dat is. Bron: Bad Astronomy.

Noot:
  1. Waarbij die 2 en V weer aanvullingen zijn volgens het zogenaamde Morgan-Keenan systeem. Lang verhaal, leg ik nog wel eens uit. []
Share

Houdt de meridionale stroming het zonnevlekkenminimum in stand?

De meridionale stroming

Naast de voortdurend opborrelende hete bellen aan het oppervlak van de zon is er aan haar oppervlak ook een langzame beweging aan de gang van plasma, dat vanaf de evenaar richting de beide polen stroomt. Daar aangekomen zinkt dit gas naar het inwendige van de zon en binnenin gaat de stroom dan weer richting de evenaar (zie figuur). Die keerkring van plasma wordt de meridionale stroming (Engels ‘Great Conveyor Belt’) genoemd en het plasma doet er ongeveer 40 jaar over om één complete ronde te maken. Het stromende en electrisch geladen plasma gaat vergezeld van sterke magnetische velden en die hangen op hun beurt weer samen met de verschijning van zonnevlekken. Metingen laten zien dat  de meridionale stroming het snelste gaat als de zonneactiviteit in een minimum is en het traagst als de zon actief is. Onderzoek van de Amerikaanse sterrenkundigen David Hataway en Lisa Rightmire heeft laten zien dat de gemiddelde snelheid van de meridionale stroming tijdens het zonnevlekkenminimum van 1996-97 ongeveer 12 meter per seconde bedroeg, vervolgens daalde de snelheid tot zo’n 8 m/s tijdens het maximum (2001-2002) en daarna ging de snelheid weer omhoog tot 10 m/s op het noordelijk halfrond en 12 m/s op het zuidelijk halfrond. [Lees meer...]

Share

Gletsjers op Mars gevonden!


Met een radar aan boord van de Mars Reconnaissance Orbiter (MRO) heeft men in het gebied genaamd Deuteronilus Mensae, ergens halverwege het noordelijk halfrond van Mars, gletjers gevonden. Tussen de steile hellingen van dit gebied vond men met het Shallow Radar instrument langgerekte ijsafzettingen van soms wel een kilometer dikte. Het ijs zelf is niet direct zichtbaar, want het is bedekt met een laagje stof, welke voorkomt dat het ijs sublimeert in de ijle atmosfeer van Mars. Bovenstaande foto is gelegen op 42,2 graden noorderbreedte en 24,7 graden oosterlengte en het gebied is 1050 bij 775 kilometer. De gletsjers zijn met blauw aangegeven. De volgende keer op de Astroblogs: apres-skiën op Mars. :-) Bron: NASA/JPL.

Share
canakkale canakkale canakkale balik tutma search canakkale vergi mevzuati bagimsiz denetim vergi mevzuati ozurlu engelliler