24 mei 2012

Zware variant van type 1a supernovae ontdekt

SN 2007if met vergelijkingssterren

Normaal gesproken is de oorzaak van type 1a supernovae een witte dwerg die de kritische Chandrasekhar-limiet1 van 1,4 zonmassa overschrijdt. Dacht men vroeger dat een nabije ster de witte dwerg voedt met materie tot ‘ie te dik wordt en boem zegt, tegenwoordig denkt men dat botsende witte dwergen de mega-explosie veroorzaken. Maar wat de preciese oorzaak ook is, een witte dwerg van precies 1,4 zonmassa is altijd de oorzaak van een type 1a supernovae, ergo de absolute lichtkracht is altijd hetzelfde. Dat maakt ze daarom perfecte ‘standaardkaarsen’, ideaal om grote afstanden te meten en dat bracht de sterrenkundigen in 1998 op het spoor van de Donkere Energie. Leuk allemaal, maar laat een team sterrenkundigen onder leiding van Richard Scalzo (Yale Universiteit) nou op een type 1a supernova zijn gestuit die veroorzaakt is door een witte dwerg van 2,1 ± 0,2 zonmassa. Zucht, het zou een keer niet gebeuren, zo’n uitzondering. Scalzo wist de massa te bepalen uit de lichtcurve van de supernova, getooid met de naam SN 2007if, welke afhangt van de mate waarin ijzer en zuurstof worden omgezet in nikkel en licht. SN 2007if had een grotere lichtkracht dan normale type 1a SN en dat leidde tot de zwaardere ‘progenitor’, zoals de veroorzakende witte dwerg wordt genoemd. Of SN 2007if een uitzondering is of een nieuw type supernovae óf een onderklasse moet nog onderzocht worden. Meer info in dit artikel dat binnenkort verschijnt in het vakblad The Astrophysical Journal.  Bron: Physics World.

Noot:
  1. Genoemd naar de Indische natuurkundige Subramanyan Chandrasekhar (1910–1995), die de limiet in de jaren dertig voor het eerst berekende. []
Share

Lanceert de NASA 19 april de X-37B, een mini-shuttle?

Voorstelling van de X-37

Geruchten zingen rond dat op maandag 19 april a.s. vanaf Cape Canaveral in Florida de X-37B zal worden gelanceerd, een door Boeing Phantom Works gebouwde kleinere versie van de Space Shuttle. Het is een onbemand toestel dat 270 dagen lang in de ruimte kan verblijven en dat net als grote broer een laadruimte heeft, vanwaar uit satellieten kunnen worden gelanceerd. De X-37B is 9 meter lang, 4½ meter breed en de laadruimte meet 2,1 bij 1,2 meter. Sinds 2008 gaan er al geruchten dat een lancering aanstaande is en nu lijkt dat er echt aan te komen. Met de voorganger, de X-37A zijn al testvluchten gemaakt, maar die bleven beperkt tot vluchten bovenop andere draagtoestellen en glijvluchten, allen in de dampkring. De X-37B gaat echt de ruimte in, gedragen door een Atlas V raket, en hij zal na onbepaalde tijd terugkeren op Vandenberg Air Force Base in Californië. Mmmm, de NASA beëindigd dit jaar het Space Shuttle programma. Toeval dat ze bij de NASA nu met zo’n mini-shuttle gaan testen? Zing, zing, zing… ;-) Bron: Universe Today.

Share

Goh, de Maan blijkt opeens véél water te bevatten

Kraters vol met waterijs

Kort geleden dachten we toch allemaal dat de Maan kurkdroog is, droger dan welke andere plek dan ook in het zonnestelsel. Maar het kan verkeren, want het afgelopen jaar werden we op vele manieren geconfronteerd met het nieuws dat de Maan wel degelijk water in de vorm van ijs bevat. Sterker nog, recente waarnemingen met NASA’s Mini-SAR radar aan boord van de Indiase Chandrayaan-1 laten zien dat er in 40 kraters op de noordpool van de Maan zo’n 600 miljoen ton aan waterijs opgeborgen ligt. Geen dun laagje ijs, maar dik ijs van soms wel twee meter dik. Niet voor niets dat nu artikelen verschijnen over de hydrosfeer van de Maan en over maanwater, begrippen die we tot voor kort voor onmogelijk hielden. Naast dat water op de bodem van maankraters blijkt water ook in een dun laagje over het gehele maanoppervlak voor te komen, zoals bevestigd is door de Moon Mineralogy Mapper (M3). Tenslotte blijkt uit de waarnemingen die gedaan zijn aan de inslag van de LCROSS op 9 oktober vorig jaar in de krater Cabeus dat er in die krater twee ijslagen te onderscheiden zijn. De tweede, dieper gelegen, laag blijkt een soort van vervuild ijs te zijn, een mix van ijs en zwaveldioxide (SO2), methanol (CH3OH) en het organische molecuul diacetylene (H2C4). Mmm, maanwater, wordt dat hét nieuwe woord 2010? Bron: NASA.

Share

Kan kosmische straling sommige problemen met de Toyota’s verklaren?

Van 13 automodellen van Toyota worden wereldwijd miljoenen exemplaren terug naar de garage geroepen omdat ze moeten worden nagekeken op hun vloermatten en pedalen. Maar de helft van de 1.500 opgetreden problemen heeft te maken met andere modellen van Toyota, die géén problemen zouden moeten geven met vastzittende gaspedalen. De vraag is nu wat díe problemen veroorzaakt. Onlangs is in de VS een onderzoeksteam aan het werk gegaan om te kijken of kosmische straling geen oorzaak zou kunnen zijn. 8-O Klinkt nogal vergezocht, maar het punt is dat de electronica in de Toyota’s kwetsbaar zou kúnnen zijn voor de energierijke deeltjes uit het heelal. Van diverse satellieten en ruimteverkenners is bekend dat die regelmatig van slag raken als ze worden getroffen door een kosmisch deeltje, zoals gebeurd is met de MRO en met de Marsrover Spirit. Zou dus best kunnen zijn dat zo’n boordcomputer in de Toyota geraakt wordt door een energierijk kosmisch deeltje – ooit ontstaan vlakbij een ver verwijderd supermassief zwart gat – en dat ‘ie daardoor een tikkie van slag is. Wowie, kan je later zeggen dat je auto van slag is geraakt door een zwart gat. Toyota ontkent dit uiteraard en zegt dat z’n electronica bestand is tegen dergelijke interferenties. Jaja, tuurlijk… ;-) Bron: Freep.com.

Share

Hubble en XMM-Newton gaan binnenkort Hanny’s Voorwerp bekijken

IC 2497 en Hanny’s Voorwerp

Vandaag las ik op de Galaxy Zoo Blog het goede nieuws dat binnenkort een start wordt gemaakt met de waarnemingen aan IC 2497 en Hanny’s Voorwerp door zowel de Hubble ruimtetelescoop als de XMM-Newton röntgensatelliet. :-D Vanaf 4 april a.s. om 18.00 uur Nederlandse tijd gaat de Hubble met z’n Wide Field Camera 3 (WFC3) beide objecten bestuderen in het nabije infrarood- en ultraviolette licht. En vanaf 19 april, dus zo’n twee weken later, gaat Europa’s röntgenvlaggenschip XMM-Newton de twee bij elkaar gelegen objecten bestuderen in röntgenlicht (0,2-10 keV). Na de waarnemingen duurt het nog wel enkele weken voordat resultaten bekend worden gemaakt, dus nog eventjes geduld allemaal. Nog even voor degenen die een paar jaar onder een steen hebben gelegen: Hanny’s Voorwerp is het groene object op de foto, in 2007 door Hanny van Arkel uit Heerlen ontdekt en het is een gaswolk die tot lichten wordt gebracht door een uitbarsting in het verleden van het superzware zwarte gat in het centrum van het naburige sterrenstelsel IC 2497. Tenminste, da’s de algemene opvatting. Bron: Galaxy Zoo Blog.

Share
canakkale canakkale canakkale balik tutma search canakkale vergi mevzuati bagimsiz denetim vergi mevzuati ozurlu engelliler