18 augustus 2017

Fermi biedt nieuwe inzichten in aardse gammaflitsen

Fermi is nu beter in staat om aardse gammaflitsen te detecteren

De Amerikaanse ruimtetelesoop Fermi is eigenlijk bedoelt om te speuren naar gammaflitsen – hoogenergetische uitbarstingen van gammastralen die afkomstig zijn uit het verre universum. Fermi is echter ook geschikt voor het detecteren van een gebeurtenis dichter bij huis: aardse gammaflitsen. Menig lezer zal zich afvragen: “gammaflitsen…op aarde??”. Jawel: deze zogenaamde TGF’s (terrestrial gamma-ray flashes) duren een-duizendste van een seconde en worden door onweersbuien geproduceerd. Nu heeft Fermi een software-update gekregen, waarmee het tien keer beter in staat is om TGF’s te detecteren.

Dankzij de verbeterde detectie-ratio hopen onderzoekers beter inzicht te krijgen in TGF’s. De update heeft meteen al zijn vruchten afgeworpen: het blijkt dat TGF’s niet alleen gammastraling, maar ook krachtige radiogolven produceren. Het is al langer bekend dat bij onweer laagenergetische radiogolven (very low frequency, VLF) geproduceerd worden. Wetenschappers detecteren deze regelmatig en gebruiken ze om de locatie van onweer vast te stellen.

Wetenschappers weten al langer dat TGF’s verband houden met krachtige VLF-uitbarstingen, maar dachten dat deze radiogolven geproduceerd werden door bliksem. Nu blijkt dat de radiogolven die vlak voor TGF’s waargenomen worden inderdaad door bliksem geproduceerd worden, maar dat de krachtiger VLF-uitbarstingen die hierop volgen door de TGF’s z

Reacties

  1. Als de artistieke weergave klopt met de werkelijkheid, dan worden die gammaflitsen vooral van de aarde af gestuurd, dus de ruimte in.

    Zouden ze met detecteren van zulke gammaflitsen misschien ook niet exo-planeten kunnen gaan detecteren die dezelfde omstandigheden met onweer zoals op aarde hebben?
    Ik stel mij zo voor dat gammaflitsen makkelijk(er) te onderscheiden zijn en ver weg rijken dus waarneembaar?

  2. Olaf van KootenOlaf van Kooten zegt:

    Interessante suggestie! Maar goed, wellicht dat ook andere kosmische processen dergelijke kortdurende gammaflitsen kunnen produceren. Ik vraag me trouwens af of de TGF’s verband houden met soortgelijke onweersbui-naar-ruimte elektromagnetische verschijnselen, zoals elves en sprites. Hmmm daar moet ik binnenkort maar eens een blogje aan wagen 🙂

Laat wat van je horen

*