24 juni 2017

Is Pluto straks toch weer een planeet?

Wetenschappers van de bekende Johns Hopkins Universiteit in Baltimore hebben vorige week één ding duidelijk gemaakt in een persbericht: Pluto is gewoon een planeet! Jawel, de Internationale Astronomische Unie kan de pot op. Alle objecten die zwaar genoeg zijn om een ronde vorm aan te nemen zijn planeten. Dat geldt volgens de wetenschappers in kwestie ook voor de grote manen in het zonnestelsel, zoals Titan én onze eigen maan. Volgens die definitie zijn er meer dan 100 planeten in het zonnestelsel!

In 2006 kwam de Internationale Astronomische Unie voor het eerst met een officiële definitie van het woord planeet. Zo moet een planeet voldoende zwaartekracht hebben om de krachten van een vast lichaam te overwinnen en daardoor een hydrostatisch evenwichtige (vrijwel ronde) vorm kunnen aannemen. Daarnaast moet een planeet op geen enkel moment in zijn leven aan kernfusie gedaan hebben en bovendien zijn omloopbaan hebben schoongeveegd van materiaal. Dat betekent dat Pluto geen planeet meer is – het behoort tot een zwerm van vergelijkbare objecten (de Kuipergordel) waarvan sommige leden groter zijn dan Pluto. De schoolkinderen hoeven voortaan slechts acht planeten uit hun hoofd te leren.

Goed, daar zijn wetenschappers van de Johns Hopkins University het duidelijk niet mee eens. Volgens hen heeft New Horizons duidelijk laten zien dat Pluto alle eigenschappen heeft die we met een planeet associëren. “Er is helemaal niets niet-planeetachtigs aan!” aldus Kirby Runyon, die samen met zes andere sterrenkundigen een nieuwe definitie voor het woord “planeet” zal presenteren op de Lunar and Planetary Science Conference, morgen op 21 maart 2017.

Volgens de wetenschappers moeten we ons focussen om de intrinsieke eigenschappen van een hemellichaam en niet op externe factoren zoals de omloopbaan en andere objecten in de omgeving. Runyon en co stellen dat “een planeet een substellair object is dat nooit aan fusie doet en dat voldoende zwaartekracht heeft om zichzelf in hydrostatisch equilibrium te brengen“. Dat betekent dat dwergplaneten plotsklaps weer volwaardige planeten zijn. Dat geldt ook voor alle grote, ronde manen die (vooral) rondom de vier gasreuzen draaien.

In dat geval moeten kinderen voortaan minimaal 110 planeten kennen! Dat wordt nog een hele klus voor het onderwijs. Overigens vormt de uitbreiding van het aantal planeten één van grote pluspunten van de nieuwe definitie. Runyon denkt namelijk dat het woord “planeet” een psychologische lading met zich meedraagt. Hoe meer planeten er zijn, hoe meer mensen geïnteresseerd kunnen raken in de studie van planeten en hemellichamen. Een ietwat merkwaardige redenering, in mijn ogen, maar goed.

Runyon heeft reden tot optimisme, aangezien zijn nieuwe definitie al is aangenomen door een bekende educatieve website van de Universiteit van Hawaii. De kans is helaas nogal klein dat de Internationale Astronomische Unie hetzelfde zal doen. Maar dat is niet erg. “Onze nieuwe definitie hoeft niet persé officieel te zijn, zolang hij maar in de praktijk veelgebruikt wordt“. Duidelijk 🙂

Bron: Johns Hopkins University

Reacties

  1. What’s in a name? Pluto is voor mij gewoon een hemellichaam, rond, draaiend om de Zon en een vooral erg interessant object. Overigens heb ik het altijd een planeet gevonden, maar dat terzijde 🙂

  2. Volgens mij is Pluto in het verleden onterecht gedegradeerd
    en dien zijn status als planeet weer hersteld te worden.

    Maar als ik het goed lees hang de status van de Aarde, als planeet zijnde,
    aan een zijden draadje, want was dit ons al niet gelukt?
    @- Daarnaast moet een planeet
    op geen enkel moment in zijn leven aan kernfusie gedaan hebben…

    Tja,,, dat geeft toch te denken niet? 🙂

  3. Olaf van KootenOlaf van Kooten zegt:

    Ik geloof dat ik je niet helemaal begrijp Mardi 😉

    • Ik sluit me bij je aan Olaf.
      Alhoewel, ik ga er even gemakshalve van uit dat onder kernfusie een natuurlijk proces wordt verstaan en niet een door de.mens opgewekte kernfusie, al is dat op experi entele schaal.

    • 🙂 Daar was ik al bang voor 🙂
      Ik troost mij met de gedachte dat Albert Einstein
      vaak ook niet begrepen werd 🙂

  4. Er zijn trouwens maar drie mensen die Einstein ooit begrepen hebben. Einstein zelf natuurlijk, en wie de derde was ben ik vergeten. 🙂

  5. Het is eigen aan de mens om alles in vakjes te willen stoppen. Volgens mij gaat dat hier nooit lukken net zo als met de manen van Saturnus. Wanneer is iets daar nog een maan en wanneer een gewoon rotsblok. Onmogelijk om Te zeggen omdat we met een continue afname in grootte zitten die naar 0 gaat en hoe kleiner de manen/rotsblokken worden hoe meer er zijn. Volgens mij is het gewoon beter om het stuk voor stuk prachtige! Hemellichamen Te noemen en heel die discussie te laten voor wat ze is.

  6. Olaf van KootenOlaf van Kooten zegt:

    Neil DeGrass Tyson, het populaire media-uithangbord van de Amerikaanse sterrenkunde, vind het hele idee van Kirby Runyon en co. maar stom 😛

    https://youtu.be/5nqT7XrYRPc

  7. “In dat geval moeten kinderen voortaan minimaal 110 planeten kennen! Dat wordt nog een hele klus voor het onderwijs.”

    Kunnen we dan niet gewoon(!) overstappen op de ‘oude’ elementen :
    Vuur – alleen de zon/Sol
    Lucht – (4) Jupiter Saturnus Neptunus Uranus
    Water – (4) Mercurius Venus Aarde Mars
    Aarde – (tig) al die manen, en dwergplaneten, planetoïden, Kuiperobjecten, Oortobjecten, kometen en andere gruis.

    = = =
    Neil DeGrass Tyson is mijn held !
    Maar ik vind dat hij dit verkeerd ziet : op een planeet(een wereld) kun je leven!
    En al die nu nog dode werelden gaan wij (Homo sapiens) eens bewonen.
    Maan, Mars, Venus, Titan, Ganymedes, Ceres, Vesta, Pluto, Io, Callisto, Gert(Enceladus), Makemake, enz, noem maar op.
    Alleen Europa niet !!!

    Groet, Paul

    • Correctie :
      Kunnen we dan niet gewoon(!) overstappen op de ‘oude’ elementen :

      Vuur – Alle branden de objecten; in ons zonnestelsel alleen de zon/Sol

      Lucht – Alle gasreuzen; in ons stelsel (4) Jupiter Saturnus Neptunus Uranus

      Water – Alle hydrostatisch evenwichtige objecten; Mercurius Venus Aarde Mars, Pluto en een rits manen zoals Maan, Titan, Europa, Io, Ganymedes, Ceres, Makemake…. enz enz.

      Aarde – Alle overige objecten/rotsblokken; in ons zonnestelsel veel planetoïden, Kuiperobjecten, Oortobjecten, kometen en andere gruis.

      In het onderwijs kan men zich dan concentreren op de ‘4 elementen’ en van de eerste 3 alleen de grootsten/belangrijksten leren. 😉

      – – Obelix – –

Laat wat van je horen

*