28 mei 2016

Wat zou er gebeuren als er plotseling een vierde ruimtelijke dimensie zou ontstaan?

In ons universum zijn we gewend aan drie ruimtelijke dimensies: lengte, breedte en diepte. We kunnen ons prima voorstellen hoe dingen eruit zien in minder dimensies – zoals een tweedimensionaal vlak of een ééndimensionale lijn. Maar mensen hebben moeite om zich dingen in meer dimensies voor te stellen, aangezien we ons simpelweg niet kunnen visualiseren […]

De nucleosynthese van de elementen

Nucleosynthese is het proces waarbij kernen van zwaardere elementen, bestaande uit protonen en neutronen, worden opgebouwd uit lichtere elementen. We kennen allemaal van onze scheikundelessen nog wel het periodiek systeem, waarin de elementen keurig gerangschikt staan. Wat je daarin echter niet terug ziet is de oorsprong van de elementen, door welk proces ze gevormd zijn. […]

Revolutionaire ALMA-opname toont geboorte van planeten

Deze nieuwe opname van ALMA, de Atacama Large Millimeter/submillimeter Array, geeft een ongekend gedetailleerd beeld van de planeten-vormende schijf rond een jonge ster. Dit zijn de eerste waarnemingen waarbij ALMA in haar bijna-definitieve configuratie is gebruikt – nooit eerder zijn op submillimetergolflengten zulke scherpe beelden gemaakt. De nieuwe resultaten betekenen een enorme stap voorwaarts in […]

De fluor in je tandpasta werd gemaakt in sterren

De fluor in producten zoals tandpasta en kauwgom werd miljarden jaren geleden gevormd in sterren die op onze zon leken, maar in een latere fase van hun leven verkeerden, aldus sterrenkundigen van de Universiteit van Lund (Zweden) en collegae in Ierland en de VS. Fluor (symbool F, atoomnummer 9) is een element, in 1529 voor […]

Hubble vindt zombiester, achtergelaten door zwakke supernova

Sterrenkundigen hebben met behulp van de Hubble ruimtetelescoop een ster ontdekt die mogelijk een supernova explosie heeft overleeft. Het gaat vermoedelijk om een witte dwergster in het spiraalsterrenstelsel NGC 1309, 110 miljoen lichtjaar van ons vandaan. In januari 2012 was in dat stelsel een supernova te zien, genaamd SN 2012Z, op de plek van het […]

Sterrenkundigen hebben wellicht een Thorne-Zytkow Object ontdekt

Deze week is op de 224e bijeenkomst van de American Astronomical Society (AAS) in Boston bekend geworden dat sterrenkundigen in de Kleine Magelhaense Wolk, een begeleidend dwergsterrenstelsel van onze Melkweg, mogelijk een zogenaamd Thorne-Zytkow Object (TZO) hebben ontdekt. Dit soort merkwaardige hybride sterren ontstaan als een rode superreuzenster in botsing komt met een superdichte neutronenster (het restant […]

“Supermassieve zwarte gaten zijn eigenlijk wormgaten”

Twee Chinese natuurkundigen zijn met een nogal radicale theorie gekomen. Volgens hen zijn de supermassieve zwarte gaten die de ankers vormen van de meeste sterrenstelsels, helemaal geen zwarte gaten, maar (hou je vast): wormgaten! Nu hebben Chinezen wel meer maffe ideeën (die, toegegeven, niet zelden tot resultaat leiden) maar in dit geval hebben de heren […]

Rode dwergsterren die al met een kleine telescoop te zien zijn

Rode dwergsterren zijn sterren die relatief licht zijn – met een massa tussen 0,08 en 0,5 maal die van de zon – en die goede kandidaten zijn om exoplaneten in hun stelsel te herbergen, die zich in de leefbare zone van de dwerg bevinden, de zone waar vloeibaar water kan voorkomen. Rode dwergen zijn lichtzwakker […]

Bruine dwergster ontdekt met temperatuur ónder nul graden [Update]

Met de twee infrarood-satellieten Spitzer en WISE van de NASA zijn sterrenkundigen erin geslaagd om een bruine dwergster te ontdekken, die een temperatuur heeft die onder nul graden ligt: met een oppervlaktetemperatuur tussen -48 en -13 ºC – brrrrr… 😯 – is WISE J085510.83-071442.5, zoals de diepvriesster wordt genoemd, de koudst bekende bruine dwerg. Er waren […]

Het Kikkervisje en de Wriemelaar

Het object in het midden van de met de Hubble ruimtetelescoop gemaakte foto is IRAS 20324+4057, vanwege z’n karakteristieke vorm bijgenaamd ‘het Kikkervisje’. Een treffende bijnaam, want de blauwe sliert die van kop tot staart een lichtjaar lang is en die net zoveel gas bevat als vier zonsmassa bij elkaar lijkt echt op een kikkervisje. […]