29 mei 2016

Clusters van sterrenstelsels bieden nieuwe inzichten in donkere materie

De eigenschappen van clusters van sterrenstelsels worden niet volledig bepaald door hun totale massa, maar ook door de verdeling van donkere materie in hun omgeving. Dat blijkt uit een nieuw statistisch onderzoek aan 9000 clusters in de Sloan Digital Sky Survey DR8-catalogus, gepubliceerd in Physical Review Letters. Astronomen verdeelden de onderzochte clusters in twee groepen: […]

Werken in dit laboratorium voelt als het meespelen in een science fiction film

Bovenstaande foto zou je bijna het idee geven met het hoofdkwartier van een supervillain van doen te hebben. Gelukkig is dat niet het geval: hier worden geen duistere zaakjes besproken, maar pure natuurkunde bedreven – maar wel van het “duistere” soort. Hier wordt namelijk naar donkere materie gezocht! Dit adembenemende onderzoekslaboratorium bevindt zich diep onder […]

Zou donkere energie invloed hebben op de zwaartekrachtsgolven van de oerknal?

Zwaartekrachtsgolven of gravitatiegolven zijn de door Albert Einstein in 1916 voorspelde rimpels in de ruimtetijd, die ontstaan door extreme gebeurtenissen, als grote massa’s snel zouden versnellen. Grofweg zijn er twee categorieën van zwaartekrachtsgolven: primordiale zwaartekrachtsgolven, veroorzaakt door de oerknal, waarmee 13,8  miljard jaar geleden het heelal ontstond. Op 17 maart 2014 dachten de natuurkundigen verbonden aan […]

De LHC zou binnenkort quark-achtige donkere materie kunnen vinden

Volgens natuurkundigen zouden we binnenkort het raadsel van donkere materie eindelijk kunnen oplossen. Het mysterieuze deeltje waaruit het leeuwendeel van de massa in het universum is opgebouwd, zou wellicht een quark-achtig deeltje kunnen zijn. In dat geval hebben we de laatste jaren in de verkeerde richting gezocht. De populairste kandidaat voor donkere materie is een […]

De donkere materie voor Kerst

De donkere dagen voor Kerstmis zijn weer aangebroken en da’s een goed moment om hier wat berichten over het onderzoek aan donkere materie te plaatsen, het tot nu toe mysterieuze en onzichtbare spul dat 80% van alle materie in het heelal zou vormen – deels actueel nieuws, deels berichten die hier in de la waren […]

XXL-jacht op clusters van sterrenstelsels

ESO-telescopen hebben een internationaal team van astronomen in staat gesteld om een derde dimensie te geven aan de grootste structuren in het heelal die door de zwaartekracht bijeen worden gehouden: clusters van sterrenstelsels. Samen met telescopen elders ter wereld en in de ruimte, doen de VLT en de NTT mee aan de XXL-survey – een […]

Beste donkeremateriedetector nu nog gevoeliger

’s Werelds gevoeligste detector voor donkere materie is dankzij nieuwe kalibratietechnieken nog eens ruim twintig maal zo gevoelig geworden. De LUX-detector (Large Underground Xenon-detector) in Zuid-Dakota maakt jacht op mysterieuze donkeremateriedeeltjes door de zeldzame lichtflitsjes te meten die zo’n deeltje produceert wanneer het héél af en toe in botsing komt met de kern van een […]

Reusachtige baby-stelsels liggen ingebed in donkere materie

De grootste sterrenstelsels in het heelal zijn lang geleden ontstaan op plaatsen waar de concentratie aan donkere materie het hoogst was. Dat werd al voorspeld door populaire theorieën over de evolutie van sterrenstelsels, maar het blijkt nu ook uit nieuwe waarnemingen die verricht zijn met het ALMA-observatorium in Noord-Chili (Atacama Large Millimeter/submillimeter Array). Japanse astronomen […]

Donkere materie of gewoon zwavel…

Een internationaal team van sterrenkundigen heeft een nieuwe verklaring gevonden voor geheimzinnige röntgenstraling in clusters van sterrenstelsels, de grootste objecten in het universum. Deze röntgenstralen, met een zeer specifieke energie, kunnen ontstaan als koud waterstofgas botst op hete zwavel-ionen en zo elektrische lading overdraagt. Eerder werden de röntgenstralen toegeschreven aan een hypothetisch deeltje, het steriele […]

Nabij dwergstelsel bestaat wellicht vrijwel geheel uit donkere materie

Donkere materie wordt niet voor niets “donker” genoemd. Hoewel er tien keer meer donkere materie dan gewone materie moet zijn in het heelal, hebben we het schimmige spul nog nooit waargenomen. We weten dat het er moet zijn, aan de hand van de zwaartekrachtinvloed die het uitoefent. Maar een rechtstreeks signaal is er nooit van […]