5 februari 2012

Nieuwe Europese Vega-raket afhankelijk van Nederlandse ‘rocket science’

Impressie van de gelanceerde Vega draagraket van de ESA

De lancering van de nieuwe raket Vega van de Europese ruimtevaartorganisatie ESA is op een aantal cruciale momenten afhankelijk van Nederlandse rakettechnologie. De ‘maiden flight’, van Vega, vlucht VV01, vanuit de Europese lanceerbasis op Kourou in Frans Guyana staat gepland op 13 februari. De motoren van de drie trappen van Vega ontvlammen door ontstekers die gebouwd zijn door het bedrijf APP uit het West-Brabantse Klundert. Het Leidse bedrijf Dutch Space is verantwoordelijk voor de tussentrap, tussen de eerste en de tweede trap van Vega. Daarin zit ook het separatiemechanisme, dat ervoor zorgt dat de eerste trap, als hij opgebrand is, los komt van de rest van de raket. De lading van vlucht VV01 bevat 2 Italiaanse satellieten en 7 Cubesats, microsatellieten die door Europese universiteiten zijn gebouwd. Het Delftse bedrijf ISIS heeft bijdragen geleverd aan deze Cubesats. Het raketprogramma Vega van ESA is het antwoord op de Europese behoefte aan eigen lanceercapaciteit voor satellieten met een gewicht van 300 tot ongeveer 2000 kilo. Het programma is een samenwerking van 7 ESA-lidstaten, waaronder Nederland. Vega kan satellieten in polaire en lage banen brengen zoals die veelal gebruikt worden voor wetenschappelijke en aardobservatiesatellieten. Vega zal ook een belangrijke rol spelen bij de lancering van de Sentinel-satellieten, de aardobservatie satellieten van het programma Global Monitoring for Environment and Security (GMES) van ESA en de EU. Het Nederlandse aardobservatie-instrument TROPOMI waarvan de bouw onlangs gestart is zal als onderdeel van dit programma vliegen als de ESA Sentinel-5 Precursor-missie. :bron: Bron: ESA.

ESA’s nieuwste draagraket – Vega – is klaar voor vertrek

Impressie van de gelanceerde Vega draagraket van de ESA

Vega, de nieuwste draagraket van de Europese ruimtevaartorganisatie ESA, is helemaal klaar om te vertrekken voor z’n allereerste vlucht. De raket is ontwikkeld sinds 1998 en de eerste lancering staat gepland voor 9 februari 2012 vanaf de Europese lanceerinrichting Centre Spatial Guyanais bij Kourou (Frans-Guyana). De Vega is eigenlijk het kleine broertje – of zusje voor mijn part, kies maar… – van de Ariane draagraket. De laatste is er voor het zware werk, de Vega voor de lichtere en commercieel aantrekkelijke vluchten. De eerste trap (P80) van de Vega maakt, net als de tweede en derde, gebruik van een vastebrandstofmotor en is grotendeels gebaseerd op technieken die ook in de Ariane 4 en Ariane 5 werden toegepast. Nieuw aan de P80 motor is dat deze bestaat uit een composiet gewonden behuizing. In deze 10,5 m lange trap is ruimte voor 88 ton brandstof. Voor de tweede trap wordt een ZeFiro-motor gebruikt en deze 24 ton zware trap heeft een lengte van 4,6 m en diameter van bijna 2 m. De derde eveneens 4,6 m lange trap weegt 10 ton. De drie onderste trappen maken gebruik van ontstekers die op dezelfde techniek berusten en voorzien zijn van een composiete casing waarin de stuwstof huist. Dit in tegenstelling tot een metalen casing met thermische protectie. Bovenop de derde trap wordt de op vloeibare brandstof aangedreven AVUM (Attitude & Vernier Upper Module) gemonteerd die de lading uiteindelijk in een baan rond de aarde brengt. De lading zelf bevindt zich in de ruimte helemaal bovenin. De voor 9 februari geplande lancering, die VV01 wordt genoemd, brengt direct een karrevracht aan kleine satellieten omhoog:  de Italiaanse LARES en ALMASat-1, plus zeven zogenaamde CubeSats van diverse Europese universiteiten. :bron: Bron: ESA + Wikipedia.

ESA brengt Adelaarsnevel (‘Pillars of Creation’) opnieuw in beeld


In 1995 bracht de Hubble ruimtetelescoop ze al in beeld: de beroemde ‘Pillars of Creation”, de langgerekte waterstofwolken in de Adelaarsnevel (M16), een grote emissienevel in het sterrenbeeld Slang, gelegen rondom de jonge, open sterrenhoop NGC 6611. De foto die Hubble van die kosmische Pilaren der Schepping wist te maken wordt beschouwd als één van de mooiste astrofoto’s uit de 20e eeuw. De ESA heeft het gedurfd de Adelaarsnevel opnieuw te fotograferen en wel door twee van z’n satellieten in de ruimte, de infraroodsatelliet Herschel en de röntgensatelliet XMM-Newton. Verborgen in die pilaren zitten zogenaamde evaporating gaseous globules of op z’n Engels afgekort EGG’s. donkere stofwolken waarin zich piepjonge, massieve sterren bevinden. Hubble kon die EGG’s niet zien, maar Herschel is met z’n infrarood-ogen in staat door dat stof heen te kijken. En XMM-Newton is vervolgens weer in staat om het röntgenlicht te zien dat afkomstig is van de sterren die de pilaren geschapen hebben. Op basis van vele waarnemingen hebben sterrenkundigen het vermoeden dat 6000 jaar geleden één van de sterren van de 75 lichtjaar grote Adelaarsnevel als een supernova moet zijn ontploft. De afstand van de nevel tot de aarde is zo’n 7000 lichtjaar en licht van die supernova heeft ons nog niet bereikt. Al dat wel het geval is zal dat direct het einde betekenen van de Pillars of Creation, want die gaswolken zullen door de schokgolf van die supernova weggevaagd worden. Hieronder een compilatie van de vele waarnemingen met diverse instrumenten, die aan de Adelaarsnevel zijn gedaan.

:bron: Bron: ESA.

ESA pikt signaal op van Russische Phobos-Grunt sonde

Er is een signaal opgepikt van de Phobos-Grunt sonde

De verloren gewaande Russische sonde Phobos-Grunt heeft onverwacht een teken van leven gegeven. Een Europees grondstation in Perth (Australië) heeft dinsdagavond een eerste signaal opgepikt van de uit koers geraakte verkenner. Dat heeft de Europese ruimtevaartorganisatie ESA vandaag gemeld. De Phobos-Grunt werd op 8 november j.l. gelanceerd en in eerste instantie leek de lancering een succes. Maar toen de sonde in een baan om de aarde was viel het radiocontact uit en tevens kwam het niet tot de ontbranding van de raketmotoren, welke de sonde richting Phobos hadden moeten sturen, een maantje van Mars. De Russische autoriteiten lieten deze week weten de hoop te hebben opgegeven om Phobos-Grunt nog te kunnen redden, maar dat is hopelijk iets te vroeg geweest. De 15 meter schotel van Perth is onlangs voorzien van een speciale ‘feedhorn’ antenne, om gevoelige signalen op te vangen en dat is effectief gebleken, want dinsdagavond om 21.25 uur Nederlandse tijd werd een signaal van Phobos-Grunt opgevangen. Vanavond probeert men tussen 20:21–20:28 GMT en 21:53–22:03 GMT opnieuw contact te krijgen met de sonde. Het is niet duidelijk of de sonde alsnog richting de planeet Mars en de daaromheen cirkelende maan Phobos kan reizen. :bron: Bron: ESA.

Mission X: train mee met astronaut André Kuipers!

Het logo van mission X

ESA-astronaut André Kuipers gaat vanaf 21 december ruim vijf maanden naar de ruimte. Als hij in het internationale ruimtestation woont, moet hij veel sporten en gezond eten. Dat is belangrijk voor een astronaut. Wil jij net zo fit zijn als André Kuipers? Train dan met hem mee tijdens Mission X. Alle kinderen van groep 4 t/m 8 van de basisschool kunnen meedoen. Mission X begint in de eerste week van februari. André Kuipers geeft zelf het startschot vanuit het internationale ruimtestation ISS. Hij is natuurlijk de perfecte ambassadeur, want hij is astronaut, maar ook arts. André Kuipers roept nu al alle schoolkinderen van Europa op om zich in te schrijven voor Mission X. Dat is heel eenvoudig en het kost niet veel tijd. Inschrijven kan tot 7 december (onderin lees je hoe dat moet). Mission X is een initiatief van verschillende ruimtevaartorganisaties in de hele wereld. Zestien landen doen mee, waaronder Amerika, Japan, Zweden, Duitsland en Frankrijk. In Nederland wordt Mission X georganiseerd door ESA en het Netherlands Space Office (NSO). Tijdens de eerste Mission X konden twaalf scholen meedoen, met in totaal bijna vijfhonderd leerlingen. Ze deden trainingsmodules waarmee punten te verdienen waren. Zo kwamen ze veel te weten over coördinatie, ruimtelijk inzicht, uithoudingsvermogen en kracht. Nu is Mission X terug. Groter, beter, met een mooiere website en een speciale boodschap van André uit de ruimte.

Sporten is belangrijk

André Kuipers op de hometrainer

André Kuipers nodigt álle leerlingen van groep 4 t/m 8 in heel Nederland uit om deel te nemen aan Mission X: ‘Ik hoop natuurlijk dat zoveel mogelijk kinderen in Nederland met mij meetrainen. Want gezond eten en sporten is heel belangrijk. Niet alleen voor astronauten, maar voor iedereen! Als je gezond bent heb je veel meer energie om leuke dingen te doen. En je wordt minder snel ziek.’ De leerkrachten die met hun klas meedoen aan Mission X krijgen hiervoor ondersteuning van het NSO en ESA. Kijk nu vast op de website voor een indruk van de tweede editie van Mission X. Via deze website worden ook in de komende editie materialen beschikbaar gesteld. En teams kunnen zelf berichten insturen om te laten zien hoe het met de training gaat. Schoolklassen kunnen zich als team opgeven voor Mission X. Dat doe je zo: Naam van jouw leraar, naam en adres school, email adres, telefoon nummer. We zijn ons er van bewust dat jouw leraar misschien niet de tijd heeft om deze informatie voor 7 december te geven, dus er is een bepaalde mate van flexibiliteit.

1. Verzin een mooie naam voor je team.
2. Schrijf op waarom je mee wilt doen.
3. Maak een foto van jouw team.

Stuur dit alles in een e-mail vóór 7 december 2011 naar: Cristina Olivotto. :bron: Bron: ESA.

4 November gaan de luiken open van de Mars500 expeditie

Komende vrijdag om 10.50 uur Nederlandse tijd gaan na een lange ‘reis’ van maar liefst 520 dagen de luiken open van het verblijf waar de leden van de Mars500 expeditie hebben verbleven. Dat verblijf is ergens in een complex van het Russische Institute for Biomedical Problems (IBMP) in Moskou en op 3 juni 2010 gingen de zes leden van de expeditie daar naar binnen, waarna ze vervolgens gedurende die lange periode talloze experimenten deden en simuleerden alsof ze een echte Marsreis aan het doen zijn. Tot de expeditieleden behoren twee ESA-vrijwilligers, Romain Charles uit Frankrijk en Diego Urbina uit Italië. Verder zijn er nog drie Russen en een Chinees. Om zogenaamd zo’n Marsreis uit te voeren moesten ze talloze acties uitvoeren, die op een echte interplanetaire reis naar de Rode Planeet ook zouden worden uitgevoerd. Om een indruk te krijgen dat de zes ‘Marsreizigers’ niet stil hebben gezeten – oeps, da’s nou net de verkeerde uitdrukking – volgt hier een overzicht wat ze allemaal gedurende die 520 dagen hebben gedaan:

  • 3 Jun 2010: Beginning of experiment – hatch closed, lift off
  • 15 Jun 2010: Undocking from orbital assembly laboratory
  • 23 Jun 2010: Transfer to heliocentric orbit towards Mars
  • 24 Dec 2010: Shifting to spiral orbit towards Mars
  • 1 Feb 2011: Entering circular orbit around Mars
  • 1 Feb 2011: Mars Lander hatch opening
  • 8 Feb 2011: Completion of loading, Lander hatch closure
  • 12 Feb 2011: Undocking, landing on Mars
  • 14, 18 and 22 Feb 2011: Egresses on Martian surface
  • 23 Feb 2011: Ascent, beginning of quarantine
  • 24 Feb 2011: Docking with interplanetary craft
  • 26 Feb 2011: End of quarantine
  • 27 Feb 2011: Habitation module hatch opening
  • 27 Feb 2011: Crew transfer to Habitation module
  • 28 Feb 2011: Lander loading with trash ends
  • 1 Mar 2011: Hatch closure, Lander undocking
  • 2 Mar 2011: Entering into spiral orbit away from Mars
  • 7 Apr 2011: Transfer to heliocentric orbit towards Earth
  • 15 Sep 2011: End of communications delay, switchover to voice communications
  • 13 Oct 2011: Shifting to spiral orbit towards Earth
  • 4 Nov 2011: End of 520-day study, crew landing on Earth

Afijn, komende vrijdag komt er een einde aan deze lange reis. Alles is live te bewonderen via ESA-TV. :bron: Bron: ESA.

20 oktober: de lancering van Europa’s eerste Galileo navigatiesatelliet

Een impressie van de eerste lancering van een Galileo satelliet

Agenda’s er bij! Op donderdag 20 oktober a.s. om 12.34 uur Nederlandse tijd is het namelijk zo ver: dan gaat de allereerste Galileo satelliet met een Russische Sojoez-2 draagraket vanaf de lanceerbasis Kourou in Frans Guyana de ruimte in. Galileo wordt het eerste civiele navigatiesysteem, welke zich onderscheid van de huidige bestaande militaire wereldwijde satellietnavigatiesystemen, te weten het Amerikaanse “Global Positioning System” (GPS) en het Russische GLONASS. Het systeem – kostenplaatje bedraagt 20 miljard euro, kassa! – zal uiteindelijk bestaan uit 30 satellieten (27 satellieten + 3 reserve), welke in drie middelhoge cirkelvormige banen zullen worden gebracht op een hoogte van 23 616 km en onder een hoek van 56 graden ten opzichte van het evenaarsvlak. Door het grote aantal satellieten, de positie en de drie reservesatellieten is het systeem buitengewoon betrouwbaar en ook erg nauwkeurig. Bij dat laatste moet je denken aan een nauwkeurigheid van millimeters. 8-O Het gebruik ervan is gratis en vanaf 2014 zou het wereldwijd operationeel moeten zijn. Als je een 3D-brillettje bij de hand heb dan kan je onderstaande video bekijken, waarmee je een aardige impressie krijgt van het nieuwe, Europese navigatiesysteem. Eh… ben je je brilletje kwijt, geen paniek, want er zit onderop een knop om gewoon ouderwetse 2D te krijgen:

:bron: Bron: ESA + Universe Today + Wikipedia.

ESA keurt wetenschappelijke missies Solar Orbiter en Euclid goed


De Europese ruimtevaartorganisatie ESA heeft vandaag laten weten dat in het kader van ESA’s Cosmic Vision 2015-2025 Plan twee nieuwe wetenschappelijke missies zijn goedgekeurd: de Solar Orbiter en Euclid. In 2017 respectievelijk 2019 moeten de missies worden gelanceerd. De Solar Orbiter missie is bedoeld om met een sonde erg dichtbij de zon te komen en daar vandaan de zonnewind te observeren, de stroom geladen deeltjes die de zon op gezette tijden de ruimte in spuwt en die problemen kunnen opleveren voor satellieten, energiecentrales en het communicatieverkeer op aarde. De sonde zal in 2017 vanaf Cape Canaveral in Florida worden gelanceerd met een door de NASA geleverde Atlas draagraket. De andere missie – Euclid – is bedoeld om door studie aan ver weg verwijderde sterrenstelsels de grote structuur van het heelal te doorgronden. Met name de donkere energie, die de stuwende kracht achter de versnelde uitdijing van het heelal is, zal door Euclid worden bestudeerd. Vandaag werden drie sterrenkundigen voor hun onderzoek aan supernovae en daarmee aan de ‘vondst’ in 1998 van donkere energie beloond met de Nobelprijs voor de natuurkunde, te weten Saul Perlmutter, Brian Schmidt en Adam Riess. Van Euclid zijn op dit moment nog diverse modellen – zie de afbeelding hierboven rechts – waar nog een definitieve keuze tussen moet worden gemaakt. De sonde zal in 2019 met een Russische Soyuz draagraket worden gelanceerd vanaf lanceerbasis Kourou in Frans-Guyana. :bron: Bron: ESA.

@ESA_nl organiseert ‘Tweetup’ tijdens open dag ESTEC

Wist je dat de Europese ruimtevaartorganisatie ESA een Nederlandstalige Twitter account heeft, @ESA_nl? Om @ESA_nl te lanceren organiseert ESTEC tijdens haar open dag op 9 oktober in Noordwijk een ‘Tweetup’. Dertig fervente Twitteraars zijn van harte welkom om via dit medium verslag te doen van de gebeurtenissen tijdens de open dag. Er is een speciaal programma voor de Tweetup. De eerste gezamenlijke Tweetup van ESA en de Duitse ruimtevaartorganisatie DLR op 18 september was een groot succes. Mensen die regelmatig via Twitter van gedachten wisselen over het onderwerp ruimtevaart kregen speciale toegang tot de faciliteiten van ESA en DLR in Keulen om zo hun kennis te vergroten en die te delen via het interactieve medium.

@Spacetweetup

Twitteraars die willen meedoen aan de ESTEC open dag Tweetup kunnen zich aanmelden via estec.visits@esa.int onder vermelding van hun Twitter gebruikersnaam. Er is plaats voor dertig personen. Reiskosten zijn voor eigen rekening. De open dag van ESTEC geniet grote belangstelling door de aankomende ruimtemissie van ESA-astronaut André Kuipers naar het internationale ruimtestation ISS. ESTEC is de grootste vestiging en het technisch hart van ESA. Hier worden satellietmissies ontworpen en getest. Ook is ESTEC de plek van waaruit veel bemande ruimtevaartactiviteiten gecoördineerd worden. Kijk voor meer informatie over de open dag op esa.nl. :bron: Bron: ESA.

 

De Lunar Lander: Europa heeft de maan in het vizier

De Europese Lunar Lander

Meer dan 42 jaar geleden landden de eerste mensen op de maan, maar onze natuurlijke satelliet is in veel opzichten nog steeds een raadsel. ESA wil met een onbemande maanlander onder meer uitzoeken of en hoe we op de maan water kunnen vinden. Europa werkt momenteel aan de technologie voor een Lunar Lander, een missie die latere vluchten van mensen naar de maan moet voorbereiden. ‘Onze ambitie is om ooit een Europese astronaut op de maan te laten werken’. Dat zegt Bruno Gardini van ESA, die al sinds 2005 bij het project betrokken is. ‘Deze missie zal Europa de nodige technologie bezorgen om in de toekomst op andere hemellichamen te kunnen landen’, aldus Gardini over de onbemande maanlander. Die zou in 2018 gelanceerd worden en autonoom een precisielanding moeten uitvoeren nabij de zuidpool van de maan. Daar is de kans het grootst dat we nieuwe inzichten in de maan krijgen. En er zijn bovendien lange en continue perioden van zonlicht, zodat de lander beroep kan doen op zonne-energie. Kernwoorden bij de wetenschappelijke experimenten van de missie zijn: straling, stof, habitats en ‘vluchtige substanties’. Ze hebben allemaal te maken met de unieke omstandigheden die op de maan heersen. Die ‘vluchtige substanties’ – onder meer water – kunnen misschien uit de maanbodem gehaald worden. Ze zijn een belangrijke bron van onder meer koolstof, stikstof, fosfor en zwavel en kunnen beslist nuttig zijn voor toekomstige bemande maanmissies. Net zoals water zijn deze scheikundige elementen er gekomen door een miljarden jaren lange blootstelling aan de zonnewind, een stroom van geladen deeltjes die ontsnappen aan het oppervlak van de zon. De kans is het grootst dat we ze vinden nabij de polen van de maan. Anderzijds is het project niet risicoloos. Het voorziene landingsgebied is met de aanwezigheid van grote rotsblokken en bergkammen behoorlijk gevaarlijk. Onze kijk op de maan is als gevolg van recente ruimteprogramma’s veranderd en meer onderzoek is nodig. ‘We weten beslist niet waar water vandaan kan komen als we ter plaatse niet meer experimenten gaan doen’. Dat meent Colin Pillinger, planeetonderzoeker aan de Open University in het Verenigd Koninkrijk. Een belangrijke stap in het project werd in september vorig jaar gezet door de ondertekening, met het bedrijf EADS-Astrium, van een anderhalf jaar durend studiecontract. Dat moet in 2012 leiden tot een review, die dan weer de basis moet leggen voor het definitieve ontwerp van de lander en de missie. Hieronder een video over de Lunar Lander.

Loading…



:bron: Bron: ESA.

Switch to our mobile site