Astronomisch nieuws, wetenswaardigheden én persoonlijke opinies
Sterrenkundigen zijn er in geslaagd om de intensiteit te meten van de zogenaamde “diffuse extragalactic background light“, een soort mist van fotonen – lichtdeeltjes – dat afkomstig is van alle objecten in het heelal die vanaf het ontstaan daarvan licht hebben uitgezonden. Die diffuse mist van licht is niet direct zichtbaar, omdat het wordt overstraald [...]
Door naar het licht van een ver verwijderd sterrenstelsel te kijken zijn sterrenkundigen er in geslaagd om van een belangrijke natuurconstante vast te stellen dat deze de afgelopen zeven miljard jaar niet is veranderd. Het gaat om de verhouding tussen de massa van het proton en dat van het electron, een verhouding die μ wordt genoemd [...]
Het vroege heelal bestond geheel uit waterstof en helium – alle andere elementen zijn later pas ontstaan in het inwendige van sterren, en vervolgens door het heelal verspreidt nadat deze aan hun einde kwamen in spectaculaire supernova-explosies. Astronomen zijn al enige tijd in staat om heel ver terug in de tijd te kijken, maar toch [...]
Na de eerdere records vandaag over het zwarte gat met de grootste uitstoot aan massa en het zwarte gat met de zwaarste massa maken we het derde record mee dat verband houdt met een zwart gat – drie records over zwarte gaten op één dag, is dat ook geen record? Sterrenkundigen zijn er namelijk met [...]
Astronomen hebben met behulp van ESO’s Very Large Telescope (VLT) een quasar ontdekt die materie uitstoot met een kracht die zeker vijf keer groter is dan wat ooit is waargenomen. Quasars zijn de extreem heldere kernen van sterrenstelsels, die door superzware zwarte gaten worden aangedreven. Veel quasars stoten kolossale hoeveelheden materie uit, en deze uitstoot [...]
Astronomen hebben gebruik gemaakt van de Hubble-ruimtetelescoop om één van de verste en helderste quasars te onderzoeken. De astronomen waren vervolgens verbaasd door hetgeen dat ze niét konden aantreffen: het onderliggende sterrenstelsel dat de voedingsbron vormt voor de quasar. De beste verklaring is dat het sterrenstelsel zo stoffig is, dat alle sterren aan het oog [...]
Sterrenstelsels in het vroege heelal maakten in hoog tempo nieuwe sterren aan. Het aanflitsen van fel-stralende sterren ging geregeld samen met veel vuurwerk in de vorm van heftige energie-uitbarstingen in de kernen van de stelsels, en sterke radiostraling. Dat heeft een internationaal team van astronomen ontdekt, dat onder leiding van de Groningse prof. Peter Barthel [...]
Een internationaal team van astronomen heeft het hart van een verre quasar met ongekende scherpte waargenomen: twee miljoen keer ( ) zo scherp als het menselijk oog. De waarnemingen, waarbij de Atacama Pathfinder Experiment (APEX)-telescoop voor het eerst met twee telescopen op andere continenten werd verbonden, zijn een cruciale stap in de richting van het [...]
Eén van de moeilijkste bezigheden van sterrenkundigen is het bepalen van afstanden tot verre sterren en sterrenstelsels. Tot nu toe gebruikt men twee methodes om afstanden te schatten: voor nabije afstanden (tot ongeveer 60 miljoen lichtjaar) gebruikt men de veranderlijke sterren genaamd Cepheïden, voor verre afstanden type Ia supernovae (tot ongeveer 9,7 miljard lichtjaar). Die [...]
Gebruik makend van de IRAM1 array of millimetre-wave telescopes in de Franse Alpen heeft een team sterrenkundigen in een ver verwijderde quasar een grote hoeveelheid gas en stof ontdekt dat de quasar omringt. Het gaat om de quasar ULAS J112001.48+064124.3, kortweg J1120+0641. Z’n roodverschuiving is een fenomenale z = 7.0842 ± 0.0004, hetgeen een afstand van ongeveer 13 [...]
