Astronomisch nieuws, wetenswaardigheden én persoonlijke opinies
De foto hierboven toont het sterrenstelsel 4C+29.30, 850 miljoen lichtjaar van de aarde verwijderd, gelegen in het sterrenbeeld Kreeft (Cancer). Het is een compositiefoto, die uit drie verschillende delen bestaat: optisch licht (goudgeel, gemaakt met Hubble), röntgenstraling (blauw, gemaakt met Chandra) en radiostraling (paars, gemaakt met de Very Large Array). In de bron van deze blog [...]
Het prachtige spiraalstelsel hierboven is M106, nummer 106 in de door Charles Messier in de 18e eeuw opgestelde lijst van objecten die op kometen lijken. Hij ligt iets meer dan 20 miljoen lichtjaar van ons vandaan – voor sterrenkundigen is dat praktisch in de achtertuin – en hij is gefotografeerd door de Hubble ruimtelescoop én [...]
Gisteren had ik die ‘foto’ van het kolossale zwarte gat Sgr A* in het centrum van de Melkweg, zoals dat er volgens sterrenkundigen op basis van berekeningen en waarnemingen van nabij uit zou zien. Met de in wording zijnde Event Horizon Telescope – een samenwerkingsverband van allerlei grote radiotelescopen verspreid over de hele aarde en [...]
Hercules A – alias 3C 348 – is een reusachtig elliptisch sterrenstelsel, twee miljard lichtjaar van ons verwijderd in het sterrenbeeld Hercules. Het sterrenstelsel bevat duizend keer zo veel massa als ons eigen Melkwegstelsel en het centrale zwarte gat in Hercules A is met een massa van 2,5 miljard zonmassa’s bijna 600 keer zwaarder dan [...]
Na de eerdere records vandaag over het zwarte gat met de grootste uitstoot aan massa en het zwarte gat met de zwaarste massa maken we het derde record mee dat verband houdt met een zwart gat – drie records over zwarte gaten op één dag, is dat ook geen record? Sterrenkundigen zijn er namelijk met [...]
Na het nieuws van de quasar, waarin een zwart gat een record hoeveelheid materie uitstoot, opnieuw een bericht over een record-zwart gat. Gebruikmakend van de Hobby-Eberly Telescope van het McDonald Observatorium in Texas hebben sterrenkundigen in het centrum van het lensvormige sterrenstelsel NGC 1277 een gigantisch zwart gat ontdekte, eentje die maar liefst 17 ± 3 miljard keer [...]
Sterrenkundigen hebben met de Hubble ruimtetelescoop ontdekt dat het reusachtige elliptische sterrenstelsel A2261-BCG, welke deel uitmaakt van de Abell 2261 cluster van sterrenstelsels drie miljard lichtjaar verderop, een bijzonder grote kern heeft. A2261-BCG vormt het hart van die cluster. A2261-BCG is met z’n diameter van iets meer dan 1 miljoen lichtjaar al erg groot – da’s [...]
Dat er een aantal klassen zwarte gaten zijn heb ik vaker uitgelegd: van de stellaire zwarte gaten van enkele zonmassa’s, via de intermediaire zwarte gaten in bolhopen van enkele duizenden tot tienduizenden zonmassa’s tot de superzware zwarte gaten in kernen van sterrenstelsels, van miljoenen tot miljarden zonmassa’s zwaar. Oh ja en dan is er ook [...]
Met de op 13 juni j.l. gelanceerde Amerikaanse röntgensatelliet Nuclear Spectroscopic Telescope Array (NuSTAR) heeft men in juli een opvlamming waargenomen van het superzware zwarte gat in de kern van ons Melkwegstelsel. Dat zwarte gat, genaamd Sagittarius A* (kortweg Sgr A*) is ongeveer 4,1 miljoen keer zo zwaar als onze zon en normaal gesproken is het [...]
Sterrenkundigen hebben bij een ver verwijderd sterrenstelsels een supersonische gasstroom ontdekt, welke een formidabele lengte van maar liefst twee miljoen lichtjaar heeft. Het gas in die straalstroom (Engels: ‘jet’) wordt met een snelheid van bijna de lichtsnelheid uitgestoten door het superzware zwarte gat in het centrum van dat sterrenstelsel. In de straalstroom, welke PKS 0637-752 [...]
