23 mei 2013

Einstein’s Algemene Relativiteitstheorie doorstaat test met zware pulsar

PSR_J0348+0432

Voor de zoveelste keer heeft de Algemene Relativiteitstheorie (ART) van Albert Einstein uit 1916 een experimentele test doorstaan. Een groep sterrenkundigen onder leiding van John Antoniadis (Max Planck Institute for radio Astronomy in Bonn, Duitsland) keek met behulp van de Very Large Telescopes (VLT) van de ESO in Chili naar een extreme dubbelster 6800 lichtjaar [...]

Donderdag allemaal live meekijken met de Very Large Telescope in Chili

ESO_50_thumb

In het kader van het vijftig jarig bestaan van de European Southern Observatory (ESO) wordt komende donderdag – 4 oktober 2012 van 11.00 tot 17.00 uur Nederlandse tijd – een live gebeurtenis georganiseerd, waarbij iedereen mee kan kijken met de Very large Telescope (VLT), die bovenop de berg Cerro Paranal in de Atacama woestijn in Chili [...]

‘Spectaculair Heelal’ – ESO-jubileumtentoonstelling in de oude Leidse Sterrewacht

De Paardenkopnevel, één van de adembenemende opnamen die zijn gemaakt met de ESO-telescopen

Het jaar 2012 markeert de 50ste verjaardag van de Europese Zuidelijke Sterrenwacht (ESO). Om dit te vieren worden wereldwijd activiteiten georganiseerd. Op 5 oktober 2012 wordt de ESO-jubileumtentoonstelling geopend in de historische Leidse Sterrewacht. Deze tentoonstelling, met de toepasselijke naam ‘Spectaculair Heelal’, bestaat uit adembenemende opnamen die zijn gemaakt met de ESO-telescopen, en beelden ván [...]

Kies wat de VLT waarneemt & Twitter jezelf naar de VLT!

Kies wat de VLT waarneemt & Twitter jezelf naar de VLT!

ESO bouwt en beheert enkele van de meest geavanceerde telescopen ter wereld, waaronder de Very Large Telescope (VLT) op de Paranal-sterrenwacht. Deze enorme machines hebben vele fascinerende ontdekkingen over het heelal gedaan. Voor de eerste keer in de geschiedenis kun je nu zelf bepalen wat er met de VLT wordt waargenomen en zelfs een schitterende [...]

ESO’s VLT heeft donkere sterrenstelsels opgespoord in het vroege heelal

Deze lang belichte opname toont het hemelgebied rond de quasar HE 0109-3518. De quasar staat ongeveer in het midden van de foto. De energierijke straling van de quasar doet donkere stelsels oplichten, wat astronomen in staat stelt om de duistere vroege ontstaansfase van sterrenstelsels te onderzoeken. Donkere stelsels bevatten weinig of geen sterren en zenden dus ook geen licht uit dat met telescopen kan worden waargenomen. Dat maakt hen vrijwel onwaarneembaar, tenzij ze door een externe lichtbron, zoals een naburige quasar, worden aangelicht.

Voor het eerst zijn donkere sterrenstelsels – een vroege, theoretisch voorspelde fase in het ontstaan van sterrenstelsels – waargenomen. Deze objecten zijn in wezen gasrijke sterrenstelsels zonder sterren. Met behulp van ESO’s Very Large Telescope is een internationaal onderzoeksteam erin geslaagd om deze ongrijpbare objecten te detecteren via de gloed die zij vertonen doordat zij [...]

Nieuwe methode om exoplaneet-atmosferen te onderzoeken

Impressie van Tau Boötis b

Dankzij een slimme nieuwe techniek zijn Nederlandse astronomen er voor het eerst in geslaagd om de atmosfeer van een exoplaneet die niet voor zijn moederster langs beweegt, gedetailleerd te onderzoeken. Met ESO’s Very Large Telescope is de zwakke gloed van de planeet Tau Boötis b – gelegen in het noordelijke sterrenbeeld Ossenhoeder (Latijn: Boötes) – [...]

VLT werpt een blik op NGC 6357, de Oorlog en Vredenevel

NGC 6357, de Oorlog en Vrede nevel

ESO’s Very Large Telescope (VLT) heeft de meest gedetailleerde opname tot nu toe gemaakt van een spectaculair gedeelte van de stellaire kraamkamer NGC 6357, een object dat ook wel de Oorlog- en Vredenevel genoemd. Een merkwaardige naam die niets te maken heeft met de beroemde roman van Tolstoj, maar bedacht is door wetenschappers van het Midcourse [...]

VISTA tuurt diep de infrarode kosmos in

Enkele hoogtepunten van de breedste ‘diepe’ hemelopname die ooit in het infrarood is gemaakt

Met ESO’s VISTA-telescoop is de breedste gevoelige foto van de kosmos genomen die ooit in het infrarood is gemaakt. Deze nieuwe opname van een onopvallend hemelgebied is gemaakt binnen de Nederlands/Engelse/Franse/Deense UltraVISTA-survey en toont meer dan 200.000 sterrenstelsels. ESO’s VISTA-telescoop werd meer dan 50 maal op hetzelfde stuk hemel gericht, om geleidelijk het zeer zwakke licht [...]

De eetgewoonten van puberende sterrenstelsels

Dit kijkje in een piepklein hemelgebied in het sterrenbeeld Cetus (Walvis) toont een selectie van verre sterrenstelsels, aangeduid met rode kruisjes, die zijn gebruikt voor een nieuw onderzoek van de eetgewoonten van jonge sterrenstelsels-in-de-groei. Elk van de vlekjes is een sterrenstelsel zoals het er drie tot vijf miljard jaar na de oerknal uitza, en is gedetailleerd onderzocht met ESO’s VLT en het instrument SINFONI.

Nieuwe waarnemingen, gedaan met ESO’s Very Large Telescope, leveren een belangrijke bijdrage aan onze kennis van de groei van jonge sterrenstelsels. Bij de grootste survey in zijn soort hebben astronomen ontdekt dat sterrenstelsels tijdens hun tienerjaren – de periode van ongeveer 3 tot 5 miljard jaar na de oerknal – hun eetgewoonten hebben veranderd. Aan [...]

Een intiem onderonsje tussen sterrenstelsels

Deze nieuwe opname, gemaakt met de VLT Survey Telescope (VLT), toont een grote variëteit aan onderling wisselwerkende sterrenstelsels in de jonge Herculescluster. De scherpte van de foto en het enorme aantal objecten dat in minder dan drie uur tijd is vastgelegd, vormen het bewijs dat de VST en zijn camera OmegaCAM uitermate geschikt zijn voor de verkenning van het nabije heelal. Deze foto is bijgesneden en toont niet het volledige beeldveld van de VST, dat één vierkante graad bestrijkt. Credit: ESO/INAF-VST/OmegaCAM. Acknowledgement: OmegaCen/Astro-WISE/Kapteyn Institute

De VLT Survey Telescope (VST) van de ESO-sterrenwacht op Paranal (Chili) heeft de scherpste opname ooit gemaakt van een fascinerende verzameling van onderling wisselwerkende sterrenstelsels in de Herculescluster. De scherpte van de nieuwe opname, en de honderden sterrenstelsels die in minder dan drie uur gedetailleerd zijn vastgelegd, vormen het bewijs dat de VST en zijn [...]