Astronomisch nieuws, wetenswaardigheden én persoonlijke opinies
De sterrenkundige Kevin Luhman (Penn State University) is er in geslaagd om het meest nabije stersysteem te ontdekken sinds 1916, een dubbelster bestaande uit twee bruine dwergen, slechts 6½ lichtjaar van ons vandaan, in het zuidelijke sterrenbeeld Zeilen (Vela). Het systeem heet WISE J104915.57-531906, genoemd naar het instrument waarmee het werd ontdekt, NASA’s infraroodsatelliet Wide-field Infrared Survey Explorer [...]
Ja mensen, we hebben het nog steeds over sterrenkunde. DOG’s en Hot DOG’s, het zijn door de sterrenkundigen gebezigde termen. We hebben het niet over de trouwe viervoeters en de met worst, zuurkool, ketchup en mosterd volgeladen broodjes, dat begrijpen jullie. Het gaat hier om de zogenaamde ‘dust-obscured galaxies‘, sterrenstelsels die in optisch licht nog [...]
Sterrenkundigen weten dat in het centrum van bijna alle sterrenstelsels een superzwaar zwart gat zit, miljoenen tot soms miljarden keer zo zwaar als de zon. Een deel van die zwarte gaten is actief, doordat ze materiaal opslorpen, dat via een accretieschijf rondom het zwarte gat tot verhitten wordt gebracht en hoogenergetische straling uitzendt. Bij een [...]
Zie hier Barnard 3, alias IRAS Ring G159.6-18.5, een gaswolk in de Melkweg op de grens van de sterrenbeelden Perseus en Stier, pakweg 1000 lichtjaar van ons verwijderd. Met een tikkeltje fantasie zie je er zo een kosmische slingerkrans in, een heldere, groene krans, met in het midden een rood ornament. Allemaal in beeld gebracht met [...]
In het jaar 185 na Christus zagen Chinese ‘sterrenkundigen’ – dienaren aan het keizerlijke hof, die voor de keizer de tijd moesten bijhouden en diens toekomst moesten voorspellen – in het zuidelijke sterrenbeeld Circinus (Passer) een nieuwe ster, een ‘gastster’. De ster was gedurende acht maanden te zien en het was de eerste supernova die [...]
Astronomen, onder wie Sera Markoff en Dave Russell van de Universiteit van Amsterdam, hebben met behulp van NASA’s infraroodtelescoop WISE het herhaaldelijk opvlammen van de jet (straalstroom) van een zwart gat gezien. Het gaat om plotselinge, willekeurige flitsen, waarbij de jet in een paar uur tijd drie keer zo helder wordt. Het resultaat wordt vandaag [...]
Met NASA’s Wide-field Infrared Survey Explorer (WISE), een infrarood-satelliet, zijn sterrenkundigen erin geslaagd om zes bruine dwergen te ontdekken die zeer lage oppervlaktetemperaturen hebben en die behoren tot de nog niet eerder ontdekte klasse van Y bruine dwergen. Eigenlijk kan je bruine dwergen zien als mislukte sterren, gasmassa’s die te licht zijn om in hun kern [...]
Ze hebben onooglijke namen – WISE J0254+0223 en WISE J1741+2553 – en ze zijn vanaf de aarde nauwelijks zichtbaar. En toch mogen we ze verwelkomen als twee nieuwe buren van de zon. Het zijn namelijk bruine dwergsterren, die met een afstand van 15 resp. 18 lichtjaren in de nabijheid van de zon staan en die [...]
De afgelopen week is er de nodige discussie op internet ontstaan over een recent onderzoek van John Matese en Daniel Whitmire (Universiteit van Louisiana in Lafayette, VS), dat de mogelijkheid laat zien dat zich in de buitenste regionen van het zonnestelsel een gasplaneet zou bevinden die één tot vier keer zo zwaar als Jupiter zou zijn. Die [...]
Van instrumenten zijn we gewend dat er een allereerste opname mee wordt gemaakt, die voortaan door het leven gaat als ‘first light’, of dat nou van Jan’s nieuwe Canon 1000D is of van het Stratospheric Observatory for Infrared Astronomy. Altijd een heugelijk feit, zo’n first light-opname. De keerzijde is natuurlijk dat ieder instrument ook een [...]
