Maandelijks archief: augustus 2008

Hoe weerstaat Ulysses de vrieskou?

Geplaatst op door Arie Nouwen
2

Credit: ESA

Zoals ik een maandje terug schreef blijkt de zonverkenner Ulysses nog steeds te functioneren, ondanks alle technische mankementen waar het achtien jaar oude beestje mee te kampen heeft. De radioactieve energiebron levert steeds minder stroom en warmte en omdat Ulysses steeds verder van de Zon af beweegt neemt de temperatuur steeds verder af. Ulysses zal daarmee een heuse vriesdood krijgen. Wanneer dat gebeurt is echter de vraag. Het is wel interessant om te weten op welke vernuftige wijze de wetenschappers proberen de levensduur van de Ulysses te rekken. Gisteren stond er op de achterpagina van NRC-handelsblad een interview met de bekende sterrenkundige Brian Marsden [1]Vooral bekend als directeur van het Minor Planet Center (MPC). Wie planetoïden en andere rotsblokken zegt die zegt Marsden., wiens carriére zo’n beetje samenvalt met die van Ulysses. Marsden vertelt dat men bijvoorbeeld de stuurraketjes van de Ulysses soms aanzet om de rotatie van de sonde te variëren. Daardoor blijft de raketbrandstof in de dunne leidingen, waar de kans op bevriezen het grootst is, niet te lang stilstaan. Ook laat men de taperecorder voor de dataopslag heen en weer spoelen, zodat een beetje wrijvingswarmte wordt opgewekt. 😯 Knap werk, toch? Toch beseft Marsden ook wel dat het allemaal uitstel van executie is. Hij verwacht binenn enkele weken het echte einde van Ulysses en dat dan alle kontakt ermee zal eindigen. Bron: NRC/Handelsblad, 12 augustus 2008.

References[+]

References
↑1 Vooral bekend als directeur van het Minor Planet Center (MPC). Wie planetoïden en andere rotsblokken zegt die zegt Marsden.

Foto’s van Enceladus komen binnen

Geplaatst op door Arie Nouwen
Beantwoorden

Credit: NASA/JPL-Caltech

Foto’s van de passage van Cassini, die gisteren langs de maan Enceladus vloog, druppelen gestaag binnen. Op de JPL-site van Cassini zijn de ruwe versies (in RAW-formaat) al te zien. Hiernaast een foto die Cassini van Enceladus nam toen ‘ie er 52.019 km vandaan stond. De korste afstand tijdens de fly-by van gisteren was 50 km, yep 😯 , dus nog betere beelden kun je de komende tijd nog wel verwachten. Het mooiste is dat de volgende fly-by van Cassini langs Enceladus nóg dichterbij komt: minimale afstand zal dan slechts 25 km bedragen! 😀 Eh.. even wat anders, ik kom net van een bruiloft vandaan, die de heledag geduurd heeft. Jan, die Perseïden zien we een andere keer wel weer hoor, hips ik zie alleen dubbele Perseïden vannacht. Bron: Saturn.JPL.

The Large Hadron Rap

Geplaatst op door Arie Nouwen
4

Deze video van een rap over de Large Hadron Collider kwam ik gisteren tegen. Kijken! 😀

Echt onbetaalbaar, zo’n filmpje, nietwaar? En nog leerzaam ook trouwens. Afgelopen vrijdag werden de eerste protonen vanuit de Super Proton Synchrotron (SPS) in een 2,7 km lang gedeelte van de LHC gepompt. Lees het schema dat ze daarbij gebruikten. En wat schrijven de wetenschappers van de

Mark Rutte en de ufologen

Geplaatst op door Arie Nouwen
2

Credit: Christian Plass/Pixabay


Vandaag stond er in NRC-Handelsblad een artikel dat gewijd was aan de ufologen, aanhangers van de theorie dat de Aarde voortdurend bezocht wordt door UFO’s. Die ufologen zijn vooral te vinden op de website van Niburu en ze pogen al jaren om de Haagse politiek ‘wakker te schudden’ om een keer serieus aandacht te schenken aan onderwerpen als UFO’s, chemtrails en de transformatie van de mensheid van drie naar vijf dimensies in 2012. Die club van Niburu wemelt van de aanhangers van diverse samenzwerings- en complottheorieën, dus normaal is zo’n artikel leuk voor de oudpapierbak. Maar onvergetelijk vond ik de passage waarin het gaat over de pogingen van Anton Teuben, oprichter in 2002 van Niburu, om Mark Rutte van de VVD te spreken. Het lukte hem inderdaad met de fractievoorzitter van de VVD te spreken, maar die vond Teuben zo warrig dat hij hem er na een half uurtje weer uitwerkte. Tegen de NRC verklaarde Rutte vervolgens: “Onze woordvoerder buitenaardse wezens was die dag niet aanwezig“. 😀 Schitterend, nietwaar? Die Rutte heeft echt humor. Dit moest ik eventjes kwijt. Bron: NRC-Handelsblad, 11 augustus 2008.

Hubble draait 100.000 keer om de Aarde

Geplaatst op door Arie Nouwen
2

Credit: ESA/NASA

De Hubble ruimtetelescoop heeft een nieuw record bereikt, door sinds z’n lancering op 24 april 1990 100.000 keer een rondje om de Aarde te hebben gemaakt! 😯 Honderduizend keer een omwenteling om de Aarde, tsjoeiiiii! Op een afstand van 600 km boven het aardoppervlak doet de Hubble 97 minuten over één omwenteling, ruim anderhalf uur dus. Ter gelegenheid van de jubileumomwenteling heeft Hubble op 10 augustus, eh… gisteren dus, een foto gemaakt met z’n Wide Field Planetary Camera 2 van de gasnevels rondom de jonge stercluster NGC 2074. Op de foto zien we die cluster linksboven. NGC 2074 ligt in de buurt van de Tarantulanevel, een gebied in de Grote Magelhaense Wolk dat zich kenmerkt door een grote activiteit van stervorming. Die wolk is weer een dwergstelsel dat onze eigen Melkweg begeleidt en dat zo’n 170.000 lichtjaar van ons verwijderd is. De gebieden met een rode kleur op de foto wijzen op straling afkomstig van zwavelatomen, groene gebieden komen van waterstof en de blauwe gebieden tenslotte worden door zuurstof uitgezonden. Grotere foto’s met meer resolutie van NGC 2074 en omgeving zijn in de bron te vinden. Hubble, op naar de 200.000! Oeps, in 2013 is de geplande terugkeer (én verbranding) van de Hubble in de atmosfeer, dus ik ben bang dat we dat toch niet gaan meemaken. 🙁 Bron: Hubble.

Ons planetenstelsel toch best wel uniek

Geplaatst op door Arie Nouwen
Beantwoorden

Credit: JPL-CALTECH/NASA

Er zijn inmiddels zo’n 307 exoplaneten bekend, planeten die rondjes draaien om andere sterren dan onze eigen Zon. Je zou de indruk kunnen krijgen dat ons eigen zonnestelsel met acht planeten en nog wat Plutoïden (dwergplaneten) lijkt op die andere ontdekte planetenstelsels en dat we daarmee in een ‘gewoon’ stelsel wonen. Maar uit computersimulaties uitgevoerd door Edward Thommes en z’n collegae blijkt dat ons planetenstelsel, dat om de Zon draait, helemaal niet zo doorsnee is als tot nu toe wordt verondersteld. Zouden de omstandigheden tijdens het ontstaan van het planetenstelsel bijna vijf miljard jaar geleden een tikkeltje anders zijn geweest dan zou het er héél anders hebben uitgezien als nu het geval is. Grosso modo kan je zeggen dat ons planetenstelsel twee componenten kent: een binnenzone met kleine aardachtige, vaste planeten en een buitenzone met grote, gasachtige planeten. De vorming van een planetenstelsel is een complex gebeuren, waarin in de protoplanetaire schijf rondom de proto-Zon gas en stof én planeten in wording, de planetisemalen, elkaar beïnvloeden. De berekeningen van Thommes et al, beschreven in een artikel vorige week in Science verschenen, laten zien dat in de meeste gevallen de gasreuzen in een planetenstelsel naar binnen migreren richting centrale ster. Maar dat is in het geval van ons planetenstelsel niet het geval. Ook hebben alle acht planeten in ons stelsel stabiele banen en dat is ook een uitzondering. Daar komt de waarneming bij dat die 307 ontdekte exoplaneten in geen enkel geval deel uitmaken van een planetenstelsel dat lijkt op het planetenstelsel om de Zon. Conclusie: we wonen in een vrij uniek planetenstelsel! Oeps, dat is toch in tegenspraak met het Copernicaanse principe! Werk aan de winkel voor de theoretici. Bron: NRC-Handelsblad, 9 augustus 2008.

14-16 augustus: Het Grote Planeten Debat

Geplaatst op door Arie Nouwen
1

Credit: The Johns Hopkins Universiteit

Komende donderdag start op de The Johns Hopkins Universiteit in Maryland (VS) ‘The Great Planet Debate’, een driedaagse conferentie die gaat over de eenvoudige vraag: Wat is een planeet? Topwetenschappers en docenten zullen de eerste twee dagen voordrachten geven en discusseren over criteria voor een definitie van een planeet. De derde dag, zaterdag 16 augustus, zal worden afgesloten met een forum waarop voor- en tegenstanders van de huidige definitie van een planeet met elkaar in debat zullen gaan. De eerste dag is er ook al een debat, maar dan tussen twee wetenschappers: Dr. Mark Sykes (Planetary Science Institute) en Dr. Neil deGrasse Tyson (American Museum of Natural History), live te volgen.  Het GPD is heel interessant om te volgen, want de wetenschappers zijn sinds augustus 2006 in twee kampen verdeeld sinds de Internationale Astronomische Unie toen in Praag een nieuwe definitie van het begrip planeet goedkeurde. Daarmee werd Pluto gedegradeerd tot de klasse van dwergplaneet. Als goedmakertje keurde de IAU onlangs de naam Plutoïde goed voor deze klasse, maar daar nemen de ‘Plutoïsten’ (mijn benaming hoor) geen genoegen mee. Dat kan nog leuk worden daar in Maryland. Ik hou jullie uiteraard op de hoogte van de uitkomsten. Bron: The Great Planet Debate.

Maansverduistering

Geplaatst op door Arie Nouwen
Beantwoorden

Credit: Hemel.waarnemen.com

Komende zaterdagavond, 16 augustus 2008 volgens de Gregoriaanse kalender, vindt er een gedeeltelijke maansverduistering plaats in Europa. Ook zichtbaar in Nederland! 😀 Na de gedeeltelijke zonsverduistering van 1 augustus j.l. nu dus een maaneclips, is dat effe boffen. Om 21.36 uur Nederlandse tijd komt de Maan voor ’t eerst de kernschaduw binnen (nr. 2 in het kaartje). Erg hoog staat de Maan dan nog niet, 5° om precies te zijn. Het maximum van de verduistering (nr. 3) vindt plaats om 23.10 uur. De Maan staat dan ruim 16° boven de horizon. Tijdens het maximum kan je 2° ten zuiden van de Maan de heldere ster δ Capricorum (in Steenbok) zien, die van magnitude 2,8 is. Het einde van de eclips (nr. 4, yep) is om 0.44 uur. De grootte van de eclips is 0,81, hetgeen wil zeggen dat op het moment van het maximum 81% van de maandiameter zich bevindt in de kernschaduw van de Aarde. De intrede van de Maan in de bijschaduw (nr. 1) is niet zichtbaar in België en Nederland, maar daar mis je ook weinig aan. Geldt ook voor de uittrede, dus om 1 uur zondagnacht kan je gaan pitten. Of nog even stappen, kijk zelf maar. 😉 Bron: Sterrengids 2008 + Hemel.Waarnemen.com.

Gedeeltelijke maansverduistering in aantocht

Geplaatst op door Arie Nouwen
Beantwoorden

Credit: Hemel.waarnemen.com

Komende zaterdagavond, 16 augustus 2008 volgens de Gregoriaanse kalender, vindt er een gedeeltelijke maansverduistering plaats in Europa. Ook zichtbaar in Nederland! 😀 Na de gedeeltelijke zonsverduistering van 1 augustus j.l. nu dus een maaneclips, is dat effe boffen. Om 21.36 uur Nederlandse tijd komt de Maan voor ’t eerst de kernschaduw binnen (nr. 2 in het kaartje). Erg hoog staat de Maan dan nog niet, 5° om precies te zijn. Het maximum van de verduistering (nr. 3) vindt plaats om 23.10 uur. De Maan staat dan ruim 16° boven de horizon. Tijdens het maximum kan je 2° ten zuiden van de Maan de heldere ster α Capricorum (in Steenbok) zien, die van magnitude 2,8 is. Het einde van de eclips (nr. 4, yep) is om 0.44 uur. De grootte van de eclips is 0,81, hetgeen wil zeggen dat op het moment van het maximum 81% van de maandiameter zich bevindt in de kernschaduw van de Aarde. De intrede van de Maan in de bijschaduw (nr. 1) is niet zichtbaar in België en Nederland, maar daar mis je ook weinig aan. Geldt ook voor de uittrede, dus om 1 uur zondagnacht kan je gaan pitten. Of nog even stappen, kijk zelf maar. 😉 Bron: Sterrengids 2008 + Hemel.Waarnemen.com.

De bliksem in slow motion

Geplaatst op door Arie Nouwen
Beantwoorden

Vandaag kwam ik dit prachtige filmpje tegen van een bliksem in slow motion:

Bliksems nog aan toe! 😎 Ik heb geen idee hoe degene die dat gefilmd heeft dat voor elkaar heeft gekregen om dit zo te filmen, want normaal gaat alles met de lichtsnelheid en is het een kwestie van milliseconden, lijkt mij. Het mooie van het filmpje is dat je goed de verschillende fasen van een bliksem kunt zien, de voorontlading en de hoofdontlading. Meer info over die fasen van een bliksem op wikipedia. Bron: Buzzfeed.