19 augustus 2022

Vervuilde witte dwerg wijst op kannibalisme

impressie van de witte dwerg GD 362. Credit: Jon Lomberg.

GD 362 is een witte dwerg in het sterrenbeeld Hercules, 165 lichtjaartjes hiervandaan. De witte dwerg, een ster die je moet zien als onze Zon in de pensioenfase van z’n leven, is bijzonder, want z’n atmosfeer is behoorlijk vervuild. Onderzoek van sterrenkundigen van de Universiteit van Californië in Los Angeles (UCLA) heeft laten zien dat zich in die atmosfeer, welke een temperatuur van zo’n 10.000 Kelvin heeft, zuurstof, silicium, magnesium, calcium, titanium, ijzer en andere zware elementen bevinden. In normale witte dwergen komen deze elementen niet voor in de atmosfeer omdat ze binnen de kortste keren door de gravitatie naar de binnenste delen van de ster worden getrokken. Alles wijst er dan ook op dat GD 362 ooit een planeet zoals Mars of de Aarde heeft verorberd. Normaal gesproken hebben witte dwergen een ‘schone’ atmosfeer, die enkel uit helium bestaat. Maar het UCLA-team heeft een dozijn van die vervuilde witte dwergen gevonden, waaronder GD 362, en alles wijst erop dat dit te maken met kannibalisme van deze sterren op nabije exoplaneten. Voor het onderzoek maakten de sterrenkundigen gebruik van NASA’s infraroodsatelliet Spitzer, ESA’s röntgensatelliet XMM-Newton en het Keck Observatorium op Hawaï. Ook werd de nieuwe ultraviolet spectrometer van Hubble in stelling gebracht, die kortgeleden werd geupdate. In de atmosfeer van GD 362 komt ook waterstof voor en de gemeten hoeveelheid is zo groot dat de vervuiling géén gevolg kan zijn van een ingeslagen groot uitgevallen komeet. Er moet wel een gigantisch object zoals een planeet zijn ingeslagen. Dat moet volgens het UCLA-team als volgt gegaan zijn: GD 362 was honderden miljoenen of zelfs miljarden jaren terug een gewone ster á la de zon en omgeven door (exo-)planeten. Toen raakte het waterstof in het centrum op en begon het helium te verbranden. De ster werd een rode reus en de planeten kwamen vérder van de ster af te liggen. Na de heliumverbranding bleef in de kern een witte dwerg over, bestaande uit koolstof en zuurstof. Omdat de banen van de naar buiten gemigreerde planeten instabiel werden kwamen enkele planeten ervan in een gravitationele interactie en het gevolg was dat één planeet met een massa van Mars richting witte dwerg werd geslingerd en daar in stukken uiteen werd gerukt. Zoals je dus mooi in de afbeelding kan zien. Mmmm, is dat uiteindelijk ons voorland? 🙁 Bron: Sciencenews.

Speak Your Mind

*

Deze site gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.

%d bloggers liken dit: