Maandelijks archief: september 2009

‘Live’ vliegtuigbewegingen kijken met Casper

Geplaatst op door Arie Nouwen
2

Credit: Casper.frontier

Wowie, vandaag kreeg ik via @michelschep – yep, collega-Twitteraar – een linkje door van een te gekke website. Nee, geen sterrenkunde, geen ruimtevaart, geen natuurkunde, dus ik ga grof over de schreef, maar het is even niet anders. Michel wees ons op het bestaan van de website van Casper.Frontier, alwaar je live de vliegtuigbewegingen ziet van vliegtuigen rondom luchthaven Schiphol. Als je daarheen surft zie je in eerste instantie de vliegtuigen in ‘replay-modus’, maar als je links op de ‘live’ knop klikt zie je realtime welk vliegtuig zich waar bevindt. Eh… nou ja ‘live’ , er zit om veiligheidsredenen wel een vertraging van 5 minuten in. Klik op zo’n vliegtuig en je ziet vervolgens het vluchtnummer, het type vliegtuig en de hoogte van het vliegtuig. In sommige gevallen wordt ook aangeven wáár het vliegtuig heengaat en wáár het naartoe gaat. Plus een foto van het toestel. Nou, wat wil je nog meer, da’s toch een schitterend systeem, nietwaar? Stel je zit op Schiphol op je ouders te wachten, die een weekje naar Torremolinos zijn gegaan en die door jou wensen te worden opgehaald. Als je hun vluchtnummer weet kan je de landing van hun vliegtuig volgen! 😯 Echt te gek. Michel, bedankt voor de link!  Bron: Casper.Frontier.

Veel sterrenkunde op de 50PlusBeurs

Geplaatst op door Arie Nouwen
Beantwoorden

Credit: 50+ beurs/Jaarbeurs

Ik ben zelf gezegend met de leeftijd van 48 jaren, dus [1]Ahum, magere onderbouwing van het feit dat ik die beurs niet kende, ‘k geef het zelf eerlijk toe. tot op heden wist ik nog niet van het bestaan ervan af: van de 50PlusBeurs. Maar het bestaat dus en op de komende beurs, die van 16 tot en met 20 september 2009 op 50.000 m² informatie, amusement en voordeel biedt in de Jaarbeurs te Utrecht schijnt heel veel sterrenkunde geboden te gaan worden. 🙂 Ter gelegenheid van het Internationaal Jaar van de Sterrenkunde (IYA2009) is er een grote sterrenkundestand. De NOVA-kortingsbon geeft 50 procent korting op de entreeprijs (€ 9,75 i.p.v. € 19,50). Op de IYA2009-stand worden sterrenkundefilms vertoond, lezingen gegeven en kan je je laten informeren over alles wat met het verleden, heden en de toekomst van de Nederlandse en Europese sterrenkunde te maken heeft. Er is ook een prachtige expositie van astronomische afbeeldingen en je kan een ritje maken in de astronautentrainer! Voor de echte liefhebber zijn er demonstraties met sterrenkijkers. Sterrenkundejournalist Govert Schilling geeft elke dag een lezing. De 50PlusBeurs telt ruim 600 stands in 6 beurshallen met workshops, lezingen en presentaties, optredens met muziek, show, dans, en exposities. Vorig jaar brachten bijna 100.000 mensen een bezoek aan de 50PlusBeurs. Kortom, ben je 50-plusser, dan hoef je je niet te vervelen van 16 t/m 20 september. En ben je 50-minner is er ook geen vuiltje aan de lucht, want de organisatie zoekt nog mensen die iets van sterrenkunde weten en die een dagje willen komen helpen. Tegen vergoeding! Even een twitter sturen naar @marieke_baan en klaar is Kees. Bron: Nova.

References[+]

References
↑1 Ahum, magere onderbouwing van het feit dat ik die beurs niet kende, ‘k geef het zelf eerlijk toe.

Lichtvervuiling als maat voor economische groei

Geplaatst op door Arie Nouwen
Beantwoorden

Credit: Image and Data processing by NOAA’s National Geophysical Data Center. DMSP data collected by the US Air Force Weather Agency.

Ieder nadeel heb z’n voordeel heeft voetbal-goeroe Johan Cruyff ooit geroepen en die wijsheid is ook nu weer van toepassing. Een drietal economisten van de Brown Universiteit, te weten J. Vernon Henderson, Adam Storeygard en David N. Weil, heeft namelijk het idee bedacht om vanuit de ruimte naar de nachtzijde van de Aarde te kijken en dan te zien hoeveel licht een land uitstraalt. Die hoeveelheid licht is namelijk een maat voor de economische groei van een land, voor de gross domestic product (GDP) zoals ze in goed Engels zeggen. Neem op verschillende tijdstippen, bijvoorbeeld één keer per jaar een foto van een land vanuit de ruimte en analyseer dan de hoeveelheid uitgestraald licht, hetgeen wij (amateur-)sterrenkundigen uiteraard als lichtvervuiling bestempelen. In de afbeelding hierboven zie je Polen in 1992 en 2002. Voor Westerse landen zal de methode niet bruikbaar zijn, omdat voor de bepaling van hun economische groei doeltreffender methodes bestaan. Maar voor veel ontwikkelingslanden in Afrika en Azië, die nogal eens ‘sjoemelen’ in groeicijfers, is de lichtmethode wellicht een uitkomst. Opvallend is dat de lichtmethode toegepast op een land als de Democratische Republiek Congo een groei van de GDP van 2,4% per jaar liet zien, terwijl het officiële cijfer een daling van 2,6% toonde. In Birma zeiden de econometristen een jaarlijkse groei van 3,4% te zien, terwijl de junta aldaar pronkte met een groei van 8,6%. Rara wie heeft het bij het goede eind. Mmmm, waar lichtvervuiling al niet goed voor is. 🙂 Bron: Eurekalert.

Waarom had Google een UFO logo in ’t weekend?

Geplaatst op door Arie Nouwen
16

Credit: Google

Afgelopen weekend had Google (weer) een bijzonder logo op z’n zoekscherm: een logo met een UFO! De tweede O lijkt omhoog te worden gebeamd. Interessante vraag is natuurlijk waarom Google dit logo gebruikte. Via Google’s Twitter werd de nogal geheimzinnige boodschap “1.12.12 25.15.21.18 15 1.18.5 2.5.12.15.14.7 20.15 21.19” de wereld ingegooid. Na de codekrakers er tegenaan te hebben gegooid bleken het gewoon de letters van het alfabet te zijn, hetgeen de zin “All your O are belong to us”.  Eh…, ja daar wordt je pas wijzer van. Direct na het verschijnen van het logo kwamen er geruchten dat Google kontakt zou hebben gelegd met aliens. Of dat het iets te maken had met de premiére van de science fictionfilm District 9, 3 september j.l.

Zero Wing. Credit: Toaplan

Afijn, dit bleek allemaal bezijden de waarheid te zijn. Het bleek namelijk te maken te hebben met het twintig jarig jubileum van het arcadespel Zero Wing, welke op 5 september 1989 werd gepubliceerd. In dat spel komt de zin “All your base are belong to us” voor. Aha, vandaar! 🙂 Bron: Daily Galaxy + Telegraph.

De derde en laatste ruimtewandeling van STS-128

Geplaatst op door Arie Nouwen
Beantwoorden

Ik moet eerlijk bekennen dat ik na de lancering van de Discovery (STS-128) op 29 augustus bar weinig – lees: geen – aandacht heb besteedt aan deze missie. Geen tijd, andere onderwerpen, geen zin, verzin maar een reden. Maar om het goed te maken hier een 14 minuten durende video van de derde en laatste ruimtewandeling, die in totaal 7 uren en 1 minuut duurde:

De ruimtewandeling werd uitgevoerd door astronauten Danny Olivas

Verleden van Andromedastelsel nader onderzocht

Geplaatst op door Arie Nouwen
Beantwoorden

Het Andromedastelsel. Credit: Alan McConnachie (Herzberg Institute of Astrophysics in Victoria, Canada)

Een team sterrenkundigen onder leiding van Alan McConnachie (Herzberg Institute of Astrophysics in Victoria, Canada) heeft gebruikmakend van de Canada-France-Hawaii telescoop het welbekende Andromeda-sterrenstelsel (M31) onderzocht. Door op zoek te gaan naar restanten van vroegere botsingen in de ruimte eromheen hoopte men de ontstaansgeschiedenis van M31, welke zich 2,2 miljoen lichtjaar van het melkwegstelsel bevindt, te kunnen reconstrueren. Men keek daarbij naar sporen van plaatselijke verdichtingen in een diffuse ‘zee’ van sterren, zich uitstrekkend tot wel een half miljoen lichtjaar voorbij de ‘klassieke’ grenzen van M31. Die sporen vormen waarschijnlijk de restanten van botsingen die het Andromedastelsel in de loop van z’n evolutie heeft ondergaan met andere (dwerg-)stelsels. Uit het onderzoek kwam naar voren dat zo’n 2 á 3 miljard jaar geleden M31 een botsing heeft ondergaan met een ander bekend sterrenstelsel, de Driehoeksnevel (M33). In de fotografische speurtocht naar het gebutste verleden van M31, die de Pan-Andromeda Archeological Survey (PAndAS) wordt genoemd,  zijn de slierten van sterren nog zichtbaar die van die botsing zijn overgebleven. Verder zag men nog restanten van de ‘bouwstenen’ van het Andromedastelsel. De gangbare theorie is dat grote sterrenstelsels het resultaat zijn van het samensmelten van kleinere, dwergstelsels. Een soort van galactisch kannibalisme dus. Rondom het stelsel bevinden zich nog steeds dwergstelsels, die tot nu toe uit de greep van M31 zijn gebleven, vergelijkbaar met dwergstelsels zoals de Magelhaense Wolken nabij het Melkwegstelsel. Bron: Science Daily + NRC-Handelsblad, 5 september 2009.

Dit is grappig: trappen in een hoax over de maanhoax

Geplaatst op door Arie Nouwen
1

Was ’t allemaal nep? Credit: NASA/Public Domain

Een berichtje uit de categorie ‘Hoe bestaat het dat ze d’r intrappen’. Jullie kennen allemaal de maanhoax, de theorie dat de mens nooit op de maan is geweest, dat de Apollovluchten één grote samenzwering waren, dat de maanlandingen fake waren. OK, daar kan je allemaal je mening over hebben – waarbij die van mij is: de landingen hebben 100% plaatsgevonden, niks fake – en die dienen we te respecteren. Afgelopen week kwam daar het opmerkelijke bericht op de website van The Onion dat eerste mens op de Maan, Neil Armstrong, er recentelijk overtuigd van was geraakt dát de maanlandingen inderdaad fake waren! Klinkt opzienbarend wereldnieuws, ware het niet dat The Onion de reputatie heeft nepberichten naar buiten te brengen. Het bericht over Armstrong was dus ook een hoax. Leuk, maar nou over tot de orde van de dag, zou je zo zeggen. Maar nou komt het: twee Indiase kranten, The Daily Manab Zamin en  The New Nation pikten het bericht van The Onion als serieus nieuws op en plaatsten het op hun eigen site! 😀 Korte tijd later werd door de redacties ontdekt dat nieuws van The Onion met een enorme korrel zout moet worden genomen en werden de persberichten haastig verwijderd.

We didn’t know the Onion was not a real news site. Hasanuzzuman Khan, associate editor van beide kranten.

Mmmmm, als bovenstaand verhaal van mij nou onzin is, hoe moet je dat dan omschrijven? Een hoax over een hoax over een hoax? 😉 Bron: Universe Today.

Omschrijf de oerknal in maximaal 140 karakters

Geplaatst op door Arie Nouwen
8

Credit: ESA

Het leuke van Twitter is dat je jezelf beknopt moet uitdrukken. Geen lange verhalen, geen uitwijdingen. To the point, kernachtig formuleren, daar gaat ’t om. Vandaar dat de volgende tweet door vele Twitteraars met plezier werd ontvangen:  “@newscientist: explain the big bang in a single tweet, use hshtag #sci140, best published on ns.com nxt wk”. Oftwel in gewone-mensen-taal: probeer in maximaal 140 karakters – da’s het maximum van een tweet – de oerknal te beschrijven, zet dat op Twitter met het label #sci140 en de beste omschrijving wordt komende week gepubliceerd op de website van New Scientist, het bekende Britse populair-wetenschappelijke tijdschrift. Die oproep, waar Twitteraars onder jullie uiteraard nog aan mee kunnen doen, heeft al tot aardige resultaten geleid, zoals deze:
  • Before time, nothingness. Nada. KABOOM! A big whodunnit. Space. Time. Quarks. Beer. Universe expands with Galaxies along for a ride (door @IreneFu);
  • Universe 14 billion years old>start compacting>galaxies>stars>photons> lepton>hadron>quark>point>singularity>big-bang 0 years old (door @skoll);
  •  Di’z een hele mooie: public IUniverse BigBang() {IUniverse u = new Universe(Ø, 10^28°C); u.Elements = new string[3]{“H”,”He”,”Li”};} then call BigBang() (door collega-twitteraar @MichelSchep);
  • Maar de mooiste is toch wel deze: Origin of space, time, (dark) matter + (dark) energy out of a quantum fluctuation of this branch of the multiverse, 13.7 Gyrs ago (van ene @AdrianusV 😉 )

Ik heb geen idee hoe lang je nog kan inzenden, maar ik zou zeggen: give it a try! And als je nog niet op Twitter zit, dan vlug aanmelden! ‘

LRO fotografeert Apollo 12 én Surveyor 3

Geplaatst op door Arie Nouwen
Beantwoorden

Apollo12 en Surveyor 3. Credit: NASA

De Lunar Reconnaissance Orbiter (LRO), die sinds 23 juni 2009 om de Maan cirkelt, is er in geslaagd om de op de Maan achtergebleven restanten van zowel de Apollo 12 als de Surveyor 3 te fotograferen. Half juli dit jaar werden al foto’s gepubliceerd van de overige Apollo’s, maar de Apollo 12 ontbrak toen aan het rijtje. Da’s bij deze dus hersteld. De Apollo 12 landing op 18 november 1969 was in de Oceanus Procellarum, waar twee en een half jaar eerder de onbemande sonde Surveyor 3 was geland. De maanlander kwam op een afstand van bijna 183 meter, dus loopafstand, van de sonde neer. De twee astronauten van de Apollo 12, Charles Conrad  en Alan Bean hebben daar twee bijna vier uur durende maanwandelingen gemaakt, waarbij ze naast maansteen ook monsters van de Surveyor 3 hebben meegenomen. Op de door de LRO gmaakte foto zijn diverse restanten van zowel de Apollo 12 als de Surveyor 3 te zien. Zo is van de Apollo het onderstel van de lander te zien, genaamd Intrepid. Ook is de Apollo Lunar Surface Experiment Package (ALSEP) zichtbaar, een op kernenergie (!) werkend station dat diverse data over seismische activiteit op de Maan, het magnetische veld en de zonnewind heeft verzameld. Op de foto zijn bij de pijlen zonder naam de sporen te zien waar de Conrad en Bean hebben gewandeld.  Er moet overigens van de Surveyor nog een draagraket in de buurt liggen, maar die is nog niet ontdekt. Wie de komende dagen niets te doen heeft kan een poging wagen die raket met bijbehorende tank op deze hoge resolutiefoto te vinden [1]Met een resolutie van 1,06 meter per pixel. 😯 Moet je nagaan dat de LRO nog niet in z’n ultieme baan zit: dat is half september pas het geval. Wow!. Suc6 d’r mee! 😀  Bron: Planetary Society.

 

References[+]

References
↑1 Met een resolutie van 1,06 meter per pixel. 😯 Moet je nagaan dat de LRO nog niet in z’n ultieme baan zit: dat is half september pas het geval. Wow!

Winnaars ATLAS/CERN wedstrijd zijn bekend

Geplaatst op door Arie Nouwen
Beantwoorden

De Astroblogs beginnen langzamerhand een soort van astro-videotheek te worden, zo vaak publiceer ik hier video’s. Maar ja, ze zijn ’t allemaal waard te bekijken. Wat dacht je bijvoorbeeld van deze over het proton, die vierde is geworden in de ATLAS/CERN multimedia-wedstrijd (even dubbelklikken op ’t plaatje):

Credit: Phil Owen/CERN

Zie je hoe ín dat proton vage bolletjes rondcirkelen? Dat zijn de quarks, één down quark en twee up quarks. Het filmpje is gemaakt door Richard Green. De winnaar van de wedstrijd is Phil Owen ((Die daarmee een trip naar de grootste deeltjesversneller ter wereld, de Large Hadron Collider in Genéve (Zwitserland) heeft gewonnen), die een film over de vraag ‘Wat is massa precies?” heeft gemaakt. Da’s vooral een informatieve film, maar niet zo leuk als die van hierboven. Bron: Bad Astronomy + CERN.