Dustin Farrell strikes again! Vorig jaar had ik al een bloedstollend mooie timelapse video van deze man, Landscapes Volume One, heette het. Wie één zegt moet ook twee zeggen en daarom tooide Farell gewapend met z’n Canon 5D2 opnieuw naar de staten Arizona en Utah en daar schoot hij deze fabuleuze Landscapes Vol. 2. We kunnen niet wachten tot we #3 onder ogen te zien krijgen!
Landscapes: Volume Two from Dustin Farrell on Vimeo.
Bron: Bad Astronomy.
Hier weer een verse lading Astrotweets van de week, je wekelijkse dosis leuke, wetenswaardige, merkwaardige tweets over sterrenkunde, natuurkunde, ruimtevaart en andere aanverwante bezigheden. Klik er gerust op als de tweets linkjes bevatten.
Vandaag precies negen jaar geleden ging Space Shuttle Atlantis voor missie STS-112 de lucht in en bracht ‘ie S1 Truss, een essentieel onderdeel van het ISS, naar boven:
[blackbirdpie url=”http://twitter.com/Astroguyz/status/122318328718032896″]
Komende zaterdag is het wereldwijd “Observe the Moon Night”! Dus behalve de Draconiden
Credit: CERN
De technique staat voor niets. De grootste deeltjesversneller de Large Hadron Collider (LHC) van CERN in Genéve staat dag en nacht te loeien op zoek naar Nieuwe Natuurkunde – zoals het Higgs boson en supersymmetrie – en met de LHSee app (Android) kan je het LHC live op je mobiel volgen. De gratizz app – ontwikkeld door de Universiteit van Oxford – geeft je alle informatie over het LHC en over één van de daaraan verbonden detectoren, namelijk ATLAS. De deeltjesbotsingen in ATLAS zijn live te volgen, zowel in 2D als 3D. Ik heb geen idee hoeveel data er naar je mobiel stroomt en of je binnen de kortste keren door je tegoed bij je provider heen bent, maar ik weet wel dat er in de LHC zelf een gigastroom aan data doorheen gaat: 40 miljoen Mb per seconde! 😯 Op de app zit ook nog een leuk spelletje: de jacht op het Higgs boson. Bron: Universiteit van Oxford.
Uranus heeft een extreem gekantelde rotatie-as. Je verwacht de “noordpool” ergens bovenop, maar nee hoor: die zit “links”! CREDIT: LAWRENCE SROMOVSKY, UNIVERSITY OF WISCONSIN-MADISON/W.W. KECK OBSERVATORY/NASA
Uranus is met zijn extreem schuine rotatie-as een buitenbeentje in het zonnestelsel. De huidige theorie stelt dat Uranus vroeg in zijn geschiedenis geramd is door een andere planeet, waarbij Uranus omver is gekanteld. Vanaf dat moment wijst de planeet altijd met zijn polen naar de zon, in tegenstelling tot alle andere planeten in het zonnestelsel. Er kleeft echter een grote “maar” aan deze theorie: de omloopbanen van de manen van Uranus zijn OOK gekanteld! Hier bestond geen sluitende verklaring voor.
Nu heeft een team van wetenschappers gebruik gemaakt van simulaties van planeetvorming en botsingen om een alternatieve theorie te presenteren. Uit de simulaties blijkt namelijk dat zowel de schuine as van Uranus als de omloopbanen van zijn manen verklaard kunnen worden door een botsing op het moment dat Uranus nog zeer jong was en nog omringd werd door een protoplanetaire schijf. Vervolgens is de schijf opnieuw gevormd rond de nieuwe, zwaar gekantelde evenaar van Uranus. Hieruit zijn toen de manen ontstaan zoals wij die vandaag de dag zien.Nou, “case closed” zou je dan zeggen. Maar nog niet helemaal: hoewel het scenario met een zeer vroege botsing een verklaring levert voor zowel de rotatie-as van Uranus als voor de omloopbanen van diens manen, klopt één ding toch niet: de manen zouden in retrograde (tegenovergestelde) richting rondom Uranus moeten draaien. En dat doen ze dus niet.Als gevolg heeft men de parameters van de simulatie aangepast, en wat blijkt: als Uranus niet één keer maar meerdere keren geramd is, wordt de kans veel groter dat de manen in de “juiste” richting draaien. Bron: Europlanet.
De beroemde Onzekerheidsrelatie van Heisenberg, genoemd naar de net zo beroemde Werner Heisenberg, die er in 1927 als eerste mee op de proppen kwam, zegt dat:
$ latex { \sigma }{ x }{ \sigma }{\rho }\quad\ge\quad\frac{ \hbar }{ 2 }$
Oftewel, je kan van een elementair deeltje niet tegelijk alles weten van z’n plaats en z’n impuls. Of je weet alles van z’n plaats en heb je een onzekerheid in z’n impuls óf je weet alles van z’n impuls en weer niet van z’n plaats. Kortom, alle reden voor NOVA PBS om dit soort gortdroge materie eens om te zetten in een leuk filmpje. Kijken!
</param ></param >
Watch the full episode. See more NOVA.
Bron: NOVA PBS.
(c) NASA/STScI/NAOJ.
Wat je hierboven bij de pijltjes ziet is de emissielijn CIV λ 1549 van koolstof, waargenomen in het radiostelsel TN J0924-2201 met de Faint Object Camera and Spectrograph (FOCAS), welk instrument verbonden is aan de Japanse Subaru Telescoop op Hawaï. Eh… ja leuk, so what? Nou eenvoudig, de koolstof in dit spectrum is héél bijzonder, want het is namelijk 12,5 miljard jaar oud. Dat wil zeggen dat genoemd sterrenstelsel – TN J0924-2201 dus, onooglijke naam – zo veel lichtjaren van de aarde staat. Afstand is tijd, dus dat stelsel kwam ruim één miljard jaar na de oerknal al voor, de grote knal waarmee 13,7 miljard jaar geleden het heelal ontstond. Nooit eerder heeft men in zulke grote hoeveelheden koolstof gevonden bij stelsels op dergelijke afstanden als in TN J0924-2201. Hiermee heeft men aangetoond dat toen al elementen zwaarder dan helium voorkwamen, elementen die men ook wel ‘metalen’ noemt. Elementen zoals zuurstof en koolstof – belangrijke bouwstoffen voor leven – zijn in die zin dus ‘metalen’. Hieronder zie je een foto van TN J0924-2201, yep dat hele vage vlekje. Toch knap dat ze daar zo’n spectrum van hebben kunnen meten.
(c) NASA/STScI/NAOJ.
Bron: NAOJ.
Waar beeldbewerkingsprogramma’s al niet goed voor zijn. In 1998 nam men met de Hubble ruimtetelescoop foto’s van de ster HR 8799, in de hoop er exoplaneten bij aan te treffen. Men vond er geen. In 1998 zag men met behulp van de Gemini telescoop op Hawaï wél exoplaneten, drie stuks zelfs, HR 8799 b, c en d. Een jaar later hebben ze beeldwerkingsprogramma’s op die ‘oude’ foto’s van Hubble uit 1998 losgelaten en toen kwamen ze één exoplaneet tegen, HR 8799 b om precies te zijn, die in eerste instantie geheel werd overbelicht door de ster. En onlangs hebben ze weer wat gephotoshopt en tatataratáááá… toen kwamen ook HR 8799 c en d tevoorschijn! Bron: Bad Astronomy.
Venus Express. Credit: ESA (Animation by AOES Medialab)
Niet alleen Aarde en Mars blijken een ozonlaag in hun atmosfeer te hebben. Onderzoek met ESA’s Venus Express laat zien dat ook de planeet Venus er eentje heeft. Men kwam er achter doordat licht van ver weg staande sterren de atmosfeer van Venus passeerde op het moment dat gezien vanuit de sonde de ster achter de horizon verdween. Met het SPICAV instrument aan boord van de Venus Express kon men het sterlicht op z’n chemische samenstelling bestuderen en in de verkregen spectra zag men welke gassen in de atmosfeer zorgden voor absorptie van het sterlicht. Het UV-licht van de sterren bleek deels geabsorbeerd door ozon in de Venusatmosfeer, op een hoogte van ongeveer 100 km en 100 tot 1000 keer minder dicht dan op aarde. Ozon is een molecuul dat bestaat uit drie zuurstofatomen, die ontstaan als onder invloed van het zonlicht kooldioxidemoleculen worden afgebroken. De zuurstofatomen worden met de wind naar de nachtzijde van Venus vervoerd en daar kunnen ze paren vormen en hier en daar zelfs triplets, dus ozon. Men is nu druk bezig om te kijken welke overeenkomsten en verschillen er zijn tussen het ozon in de atmosferen van de Aarde en Mars en dat van Venus. Op aarde bijvoorbeeld is ozon – een belangrijk schild tegen de UV-straling van de zon – zo’n 2,4 miljard jaar geleden ontstaan, vermoedelijk als product van microbacteriëel leven dat zuurstof produceerde. De aanwezigheid van zowel kooldioxide, zuurstof als ozon in de atmosfeer zou volgens sommige onderzoekers iets zeggen over de aanwezigheid van leven. Het ozon op Mars heeft – net als op Venus – een niet-biologische oorsprong. Ook daar zou zonlicht moleculen van kooldioxide afbreken en zuurstof opleveren. Pas bij concentraties van 20% van de aardse hoeveelheid ozon zou er sprake kunnen zijn van een microbacteriële oorsprong, maar daar is zowel op Venus als op Mars geen sprake van. Bron: ESA.
Credit: NASA/JPL-CalTech/UMD.
Bron: Max Planck Instituut
Credit: NASA/JPL-Caltech
Afgelopen week hebben ze in de Payload Hazardous Servicing Facility op het Kennedy Space Center in Florida de Mars Science Laboratory rover Curiosity op z’n hitteschild getakeld. Dat schild moet Curiosity beschermen gedurende de afdaling door de atmosfeer van Mars, hetgeen augustus 2012 gaat gebeuren. De rover – opvolger van de huidige Marsrovers Spirit en Opportunity – zal tussen 25 november en 18 december worden gelanceerd met een Atlas V draagraket. Hieronder nog even de video over de missie van Curiosity, waarin die spectaculaire afdaling te zien is:
Bron: NASA.
