André, er is een Progress bevoorradingsruimteschip naar je onderweg hoor!

De lancering van de Progress 46. Credit: Roscosmos

“Bevoorradingsruimteschip”, hoeveel punten is dat bij Scrabble? Of Wordfeud? Eh… hoe kom ik daar op? Oh ja, gistermiddag om 12.06 uur Nederlandse tijd werd vanaf Baikonur Cosmodrome in het verre en o zo koude Kazachstan het Russische bevoorradingsruimteschip Progress 46 gelanceerd. Aan boord daarvan 2,9 ton aan voedsel, brandstof en gereedschappen voor de bemanning in het internationale ruimtestation ISS, inclusief André Kuipers. Zaterdagnacht ergens rond 01.08 uur onze tijd zal de onbemande Progress automatisch aankoppelen aan het ISS. Om plaats te maken voor de Progress 46 werd deze week diens voorganger – de Progress 45 – losgekoppeld en vol met afval is deze verbrand in de dampkring. Nee beste mensen, dat is niet boven Nederland gebeurt, zoals je wellicht zal denken na het zien van die heldere vuurbol afgelopen dinsdag, het scheepje verbrandde ergens boven de Stille Oceaan. Afijn, hier de beelden van de lancering gisteren:

Dat de Progress nu onderweg is naar het ISS betekent dus dat tot die koppeling zaterdagnacht het ISS aan de hemel gezelschap krijgt. Betekent dat je niet één stip aan de hemel ziet, die voorbijtrekt, maar twee! Ik heb  zojuist even gechekt op Heavens Above wanneer we in Nederland het ISS over kunnen zien komen en dat is komende dagen diverse keren – heldere luchten als voorwaarde uiteraard. Kijk maar even naar dit overzicht:

Credit: Heavens Above.

bron: Universe Today.

Kepler ontdekt 11 planeetsystemen met 26 bevestigde exoplaneten

Credits: NASA Ames/Dan Fabrycky, University of California, Santa Cru

Kepler strikes again! Met deze ruimtetelescoop van de NASA heeft men maar liefst 11 nieuwe planeetsystemen bij sterren in de Melkweg ontdekt, waar welgeteld 26 planeten omheen cirkelen. Men deze ontdekking is het aantal bevestigde planeten dat met Kepler is gevonden in één klap verdubbeld en het verdrievoudigd de hoeveelheid bekende sterren waar meer dan één planeet omheen draait. De 26 exoplaneten – welke je hierboven schematisch ziet weergegeven, samen met de andere meervoudige systemen die door Kepler zijn ontdekt – variëren in grootte van 1,5 keer de aarde tot groter dan Jupiter. De omlooptijden om hun ster liggen tussen 6 en 143 dagen en allemaal staan ze dichterbij de ster dan Venus staat tot de zon. Kepler heeft alle planeten ontdekt door de transitiemethode: hij houdt in de sterrenbeelden Lier en Zwaan continue ruim 150.000 sterren in de gaten en zodra vanaf de aarde gezien een planeet voor de ster langs schuift wordt het licht een klein tikkeltje verduisterd, hetgeen leidt tot een dipje in de lichtkracht. Drie keer zo’n periodiek dipje is voldoende voor Kepler om massa, omvang en omloopperiode te weten. In dicht opeengepakte planeetsystemen – soms wel met vijf planeten ‘op een kluitje’, zoals Kepler-33 – kunnen de planeten elkaar gravitationeel beïnvloeden en dat kan leiden tot wisselende omlooptijden, waarbij ze soms sneller en soms langzamer bewegen. Kepler kan dergelijke variaties in de omlooptijden meten en ze worden Transit Timing Variations (TTV’s) genoemd. Kepler heeft in totaal zo’n 2300 exoplaneten ontdekt, maar op 60 na zijn die allemaal nog onbevestigd door andere telescopen. De 26 planeten die met de TTV’s zijn gevonden zijn relatief gemakkelijk te bevestigen en dat maakt het aannemelijk dat het aantal bevestigde exoplaneten de komende tijd flink zal toenemen. Bron: NASA.

Creatief met APOD’s

Jullie kennen vast het fenomeen van de APOD’s, de Astronomy Picture of the Day. Naast zuurstof, voedsel en een dak boven ons hoofd hebben we ook een dagelijkse portie mooie astrofoto’s nodig, zonder welke we de dag niet doorkomen. Jos Heddes – trouw lezer van de Astroblogs – heeft iets leuks bedacht met die APOD’s: hij heeft op z’n YouTube-kanaal talloze filmpjes staan die hij van die foto’s heeft gemaakt en die vergezeld van een prachtig stukje klassieke muziek, of opwindende popmuziek of kosmisch aandoende new age muziek de kijker een paar mooie minuten voorschotelen. Zeg maar Creatief met APOD’s dus. Neem deze bijvoorbeeld:

Andere filmpjes van Jos zijn deze klassieke video, deze new age en nog een new age. Allemaal zeker de moeite waard om te bekijken en beluisteren. Bron: Jos Heddes op YouTube, oftewel JHV314.

Een paar betoverende timelapse video’s van het noorderlicht

Deze week werden bewoners van onder andere Noorwegen, Zweden en Lapland getrakteerd op een betoverend schouwspel van aurora borealis, oftewel Noorderlicht. Dat visuele spektakel hadden we zij weer te danken aan een uitbarsting op de zon, die afgelopen maandagochtend vanuit zonnevlek 1402 plaatsvond. Twee bewoners van die noordelijk gelegen streken waren zo vriendelijk om het schouwspel vast te leggen middels de befaamde timelapse video’s, waar we hier op de Astroblogs met regelmaat van mogen genieten. Ik zou zeggen kijken en genieten maar!

Auroras 22.01.12 Birtavarre Norway from Ørjan Bertelsen on Vimeo.

en niet te vergeten deze:

Lights Over Lapland Photo Expedition video of CME impact on 1-24-2012 from Lights Over Lapland on Vimeo.

Bron: Bad Astronomy.