24 juni 2021

Halo’s, halo’s en nog eens halo’s

Credit: David Hathaway

Kijk nou toch eens naar bovenstaande foto. Is ‘ie niet prachtig? Hij is gemaakt door David Hathaway, zonneonderzoekers bij NASA’s Marshall Space Flight Center in Huntsville, Alabama, met een groothoeklens. Het zijn eigenlijk drie foto’s, elk met een verschillende belichtingstijd. Sommige van die lichtverschijnselen op de foto zijn namelijk erg zwak, anderen weer helder en alleen door die mix kon Hathaway ze allemaal vastleggen. Wat je op de foto ziet zijn allemaal halo’s of varianten er van, een diffuus lichtschijnsel rond een scherper gedefinieerde bron, meestal de zon of de maan – in dit geval de zon, die zich achter de lantaarnpaal bevindt. Het is een optisch verschijnsel in de atmosfeer dat kan optreden wanneer er zich bepaalde atmosferische condities voordoen (met name een ijle nevel van ijskristallen). Nee, het zijn geen regenbogen, die ontstaan door lichtbreking in waterdruppels, halo’s hebben met ijskristallen te maken. Ik pluk even wat tekst van Wikipedia om enkele van die halo’s, welke je op de foto ziet, te beschrijven: De meest voorkomende halo’s zijn de kleine kring, een kring op 22 graden rond de zon of de maan, soms met raakbogen en bijzonnen, heldere gekleurde vlekken op 22 graden ter weerszijden van de zon. Daarnaast onderscheiden we de grote kring op 46 graden van de zon, de circumzenitale boog, een omgekeerde boog op 46 graden boven de zon en zuilen boven en onder de zon, en de parhelische kring, die in tegenstelling tot andere halo’s evenwijdig aan de horizon staat. Ooit heeft de Belgische professor Marcel Minnaert drie prachtige boeken geschreven getiteld “De natuurkunde van het vrije veld”, welke gratizz en voor nicks te bekijken zijn – klik op de link s.v.p. In het eerste deel – voor het eerst verschenen in 1937 – komen ook de lichtverschijnselen aan de orde en één afbeelding daaruit laat volgens mij veel van de door Hathaway gefotografeerde halo’s zien:

Credit: Wikimedia Commons

De letters verwijzen naar de uitleg in het boek van Minnaert, bladzijde 184 t/m 192. Het zou te ver voeren om al die afzonderlijke lichtverschijnselen hier te bespreken (lees: daar heb ik helemaal geen zin in), dus sla die digitaal beschikbare versie van Minnaert’s boek er maar op na. Maar hoe het ook zij, het is een pracht van een foto en prof. Minnaert zou ermee verguld zijn geweest. Bron: Bad Astronomy + Wikipedia.

Comments

  1. Topper!!

Laat een antwoord achter aan nic. Antwoord annuleren

*

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.

%d bloggers liken dit: