Opnieuw heldere vuurbal boven Rusland [Update]

Credit: Meteorit Nad Murmanskom via YouTube

Afgelopen nacht (19 april) is de Russische stad Moermansk opgeschrikt door een heldere vuurbal. Volgens Russia Today hebben veel mensen het verschijnsel gezien, maar professionals hebben de beelden nog niet onderzocht. De vuurbal maakte geen geluid en er werd geen explosie gehoord. Er zijn geen schademeldingen binnen gekomen. Dat was vorig jaar wel anders, toen boven de Russische stad Tsjeljabinsk een flinke meteoor in de lucht explodeerde, met veel schade en gewonden tot gevolg. De vuurbal boven Moermansk is door twee verschillende camera’s vastgelegd, maar er bestaan twijfels over de authenticiteit van de beelden. Volgens enkele critici zijn de beelden namelijk gemanipuleerd, maar het is ook mogelijk dat het om een vroege Lyride is gegaan. Ach, wie het weet mag het zeggen. Het zijn in ieder geval mooie beelden ;)Helaas is bij de bewuste video’s het embedden uitgeschakeld, dus voor de beelden moet je hier en hier klikken. [Update 20 april 09.15 uur] Als het goed is moet deze video wel gewoon werken.

Atmosfeer van de aarde en Mars verschilden al vroeg van elkaar

Credit: NASA

Geologen hebben ontdekt dat de atmosfeer van de aarde en Mars al heel snel van elkaar zijn gaan verschillen. Dit blijkt uit de chemische analyse van een aantal Marsmeteorieten, waarbij vooral is gekeken naar het soort zwavel dat aanwezig is.

In totaal zijn zo’n 60.000 meteorieten gevonden op aarde. Slechts 69 ervan zijn vermoedelijk afkomstig van Mars. Deze zijn bij een inslag de ruimte in geslingerd en later weer op aarde terecht gekomen. De leeftijd van deze stenen varieert van 200 miljoen jaar tot 4100 miljoen jaar. Het bestuderen van deze rotsen kan ons meer vertellen over de chemische samenstelling van de Marsatmosfeer op verschillende momenten in de geschiedenis.

De aarde en Mars bevatten allebei de noodzakelijke elementen voor het leven, hoewel de omstandigheden op de Rode Planeet veel minder geschikt zijn dan bij ons. Toch zijn bepaalde geologische kenmerken duidelijk gevormd door water – een teken dat zich vroeger mildere omstandigheden hebben voorgedaan.

Stuk Marsmeteoriet met een minerale afzetting in de vorm van “een piranha”. Credit: Heather Franz.

Zwavel is bijzonder algemeen op Mars en behoort tot de mogelijke broeikasgassen die de planeet vroeger bewoonbaar hebben gemaakt. Daarnaast kan zwavel mogelijk gebruikt zijn als energiebron door microben op onze planetaire buurman. Nu kent zwavel meerdere varianten, die isotopen genoemd worden. Het precieze isotoop kan ons iets vertellen over de herkomst van het zwavel. Nu blijkt dat het waargenomen zwavel in de Marsmeteorieten sowieso niet geproduceerd kan zijn door biologische processen. Sterker nog, de precieze verhouding van de zwavelisotopen verraad dat de dampkring van Mars al snel moet hebben verschilt van die van de aarde.

Watskebeurt? Wel, de astronomen vermoeden dat een massale inslag, ver in het verleden van Mars, het grootste deel van de dampkring heeft weggeblazen, waarna het gedaan was met de levensvatbare omstandigheden. Toch is dat niet het hele verhaal: tussen de zwavelisotopen zitten exemplaren die verband houden met vulkanisme. Dat betekent dat Mars meerdere episodes van actief vulkanisme heeft gehad, waarbij zwavel en broeikasgassen zijn uitgestoten. Hierdoor werd de atmosfeer tijdelijk dikker en warmer en keerden de levensvatbare omstandigheden weer terug – hoewel voor relatief korte duur.

Het volledige onderzoek is gepubliceerd in Nature en kan hier teruggelezen worden.

Bron: University of Maryland

Nieuw instrument gaat de atmosfeer van exoplaneten analyseren

Binnenkort zullen in New Mexico (VS) de eerste metingen worden gedaan met een nieuw meetinstrument waarmee de chemische samenstelling van exoplaneten kan worden bepaald. Op 3 april heeft het instrument, NESSI geheten, zijn eerste testwaarnemingen gedaan.

De afkorting NESSI staat voor New Mexico Exoplanet Spectroscopic Survey Instrument. Het is dus een spectrometer: een instrument dat het licht van objecten kan ontleden, om erachter te komen welke chemische elementen deze bevatten. NESSI is gekoppeld aan een 2,4-meter telescoop.

Het instrument zal ongeveer honderd, reeds bekende exoplaneten onder de loep nemen. Deze planeten vari

Dragon capsule gelanceerd en onderweg naar het ISS

Precies op het afgesproken tijdstip van 21.25 uur Nederlandse tijd is vanaf lanceerplatform 40 op Cape Canaveral Air Force Station in Florida de Dragon capsule van SpaceX met een Falcon 9 draagraket gelanceerd. Op het moment dat ‘ie gelanceerd werd scheet ik zeven kleuren stront – vergeef mij de uitdrukking, ik weet even niets anders – want anders dan bij andere lanceringen zag ik loodrecht naar boven enkele donkere wolken wegschieten, zie de foto hierboven. Maar alles werkte verder, dus ik zal mij wel voor niets druk hebben gemaakt. 🙂 Oh ja, eenmaal in de ruimte zag ik de Merlin motor van de tweede trap ook roodgloeiend worden, zoals op deze foto mooi te zien is.

Maar ook dat schijnt er bij te horen, niets aan het handje.

Zijn de bergen van Iapetus uit de hemel komen vallen?

Credit: NASA/JPL

Als je een trektocht zou maken langs de evenaar van de Saturnusmaan Iapetus, dan zal je iets merkwaardigs opvallen: een plotseling opdoemende bergketen, waarvan de hoogste toppen ruim 20 kilometer boven het oppervlak uitsteken. Opnames van de ruimtesonde Cassini hebben uitgewezen dat de bergketen bijzonder smal is, een kilometer of 20, maar ook zeer lang: meer dan 1200 km!Maar waar zijn die bergen vandaan gekomen? Iapetus laat geen enkel bewijs zien voor vulkanisme of plaattektoniek, die beiden tot het ontstaan van bergen kunnen leiden. Een stel wetenschappers zijn met het bizarre idee gekomen dat die bergen helemaal niet van binnenuit ontstaan zijn, maar van buitenaf op de maan zijn geknald. Dat lijkt te vreemd om waar te zijn, maar is dat ook zo?Het blijkt dat de bergtoppen vrijwel precies onder een hoek staan die de “hoek van inwendige wrijving” (tsja, ik heb het ook niet verzonnen) wordt genoemd. Dat suggereert een exogene oorsprong (oftewel, van buitenaf, of in dit geval,van bovenaf), maar waar zijn die krengen dan vandaan gekomen? Zomaar spontaan gematerialiseerd, zoals die onfortuinlijke potvis uit The Hitchhiker’s Guide to the Galaxy?Niets van dat alles, uiteraard. Als Iapetus getroffen is door een grote inslag, dan zal zich een ring van materiaal vormen (net als vroeger bij de aarde). Computermodellen hebben echter uitgewezen dat zo’n ring instabiel zal zijn, om redenen die onze bron niet vermeld. Als gevolg zal die hele ring dus letterlijk uit de hemel flikkeren, waarbij de equatoriale bergkam gevormd is.Het klinkt mij een beetje onwaarschijnlijk in de oren, maar ach, de natuur heeft ons wel vaker verbaasd. Toch verklaart zo’n inslag wel meer zaken, zoals de merkwaardige omloopbaan van Iapetus. Wordt ongetwijfeld vervolgd ;)Het volledige onderzoek is gepubliceerd op arXiv en kan hier teruggelezen worden. Bron: Popular Science‘,

Volg live de lancering van SpaceX’ Falcon 9 / Dragon om 21.25 uur

Als het allemaal goed gaat wordt vanavond om 21.25 uur Nederlandse tijd vanaf lanceerplatform 40 op Cape Canaveral Air Force Station in Florida de Dragon capsule van SpaceX met een Falcon 9 draagraket gelanceerd. De met nuttige lading volgestouwde capsule – onder andere micro-organismen bevattend, verzameld door een clubje enthousiaste en zeer intelligente Cheerleaders

Interplanetaire aandelenhandel tijdens SpaceUp NL

Dat ik meedoe aan de komende SpaceUp Onconferentie [1]De video in deze Astroblog laat zien wat een onconferentie ook weer is. in Noordwijk in het weekend van 10 en 11 mei is inmiddels geen verrassing, maar dat ik daar ook nog eens ga handelen in interplanetaire aandelen, die net zoals gewone aandelen in waarde kunnen stijgen

References[+]

References
1 De video in deze Astroblog laat zien wat een onconferentie ook weer is.

NASA’s maansonde LADEE vandaag neergestort

Credit: NASA

De NASA heeft vandaag bevestigd dat de Lunar Atmosphere and Dust Environment Explorer (LADEE) maansonde vandaag tussen 06.30 en 07.22 uur Nederlandse tijd volgens planning is neergestort op de maan. LADEE had geen brandstof meer om een baan om de maan te continueren en daarom was een geplande inslag de enige mogelijkheid. Met een snelheid van zo’n 5.800 km/uur – drie keer de snelheid van een geweerkogel – stortte de sonde neer. Men denkt dat LADEE bij de inslag compleet uit elkaar is gevallen of dat onderdelen door de hitte verdampt zijn. Afgelopen weken vloog LADEE in een zeer lage baan om de maan, minder dan twee kilometer boven het oppervlak. De op 7 september 2013 gelanceerde maansonde onderzocht vanaf half november de ijle atmosfeer van de maan. Komende maanden gaat men proberen om met de Lunar Reconnaissance Orbiter (LRO) de precieze plek van de inslag van LADEE, mogelijk te zien als een kleine achtergelaten krater, op te sporen. Hieronder een video die een animatie toont van de inslag van LADEE.

Bron: NASA