‘Eenzame’ oude sterren hebben toch gezelschap

Foto van het centrale deel van de Melkweg. De rode stippen geven de posities aan van RR Lyrae-sterren die een begeleider blijken te hebben. (Credit: D. Minniti/ESO).

Veranderlijke sterren van het type RR Lyrae zijn niet zo eenzaam als tot nu toe werd gedacht. Uit nieuw onderzoek blijkt dat ook sommige van deze sterren een begeleider hebben (Monthly Notices of the Royal Astronomical Society Letters, 1 april). Ongeveer één op de twee sterren in het heelal maakt deel uit van een dubbelstersysteem waarin twee sterren om hun gemeenschappelijke zwaartepunt draaien. Tot voor kort leek het er echter op dat de oude RR Lyrae-sterren niet aan ‘paarvorming’ deden. Bij een nieuwe waarnemingscampagne zijn nu minstens twaalf RR Lyrae-sterren ontdekt die een begeleider hebben. Daarnaast zijn nog acht potentiële RR-Lyrae-dubbelsterren opgespoord. Dat de sterren een begeleider hebben, wordt afgeleid uit subtiele variaties in hun pulsaties. RR Lyrae-sterren vertonen regelmatige helderheidsveranderingen met perioden van slechts een paar uur. Als zo’n pulserende ster deel uitmaakt van een dubbelster, varieert zijn afstand tot de aarde een beetje. En daardoor vertonen de aankomsttijden van zijn lichtpulsen kleine periodieke verschillen. De omlooptijden van de dubbelsterren, die enkele jaren bedragen, kunnen worden gebruikt om fysische eigenschappen van de RR Lyrae-sterren te bepalen, zoals hun massa’s en diameters. Daar is nog weinig met zekerheid over bekend, wat extra jammer is omdat deze sterren tot de zogeheten standaardkaarsen behoren. Er bestaat namelijk een direct verband tussen de snelheid van hun pulsaties en de hoeveelheid licht die zij uitstralen. Hierdoor kan uit het helderheidsgedrag van een RR Lyrae-ster zijn afstand worden afgeleid. Bron: Astronomie.nl.

Nog even over de 12, nee 13… eh nee wacht … 21 sterrenbeelden van de dierenriem

Ik kwam vandaag bovenstaande kaart tegen, waarop je de ecliptica ziet weergegeven – de rode stippellijn onderaan – het pad aan de hemel dat de zon in de loop van het jaar schijnbaar volgt. Sinds mensenheugenis kennen mensen bijzondere krachten toe aan de zon, maan en planeten, het sterrenbeeld waarin de zon staat op het moment van je geboorte zou bepalend zijn voor je levensloop. Traditioneel kennen we de twaalf sterrenbeelden van de dierenriem, de twaalf zodiakale sterrenbeelden, de dagelijkse horoscopen die zeggen wat er allemaal met je gaat gebeuren zijn erop gebaseerd. Maar als je goed kijkt zie je dat de zon niet door twaalf sterrenbeelden beweegt, maar door dertien. Tussen Schorpioen (Scorpio) en Boogschutter (Sagittarius) beweegt ‘ie een flink stuk door Slangendrager (Ophiuchus), een pad dat tussen 30 november en 17 december doorlopen wordt en dat langer is dan het stukje door Schorpioen, dat slechts zes dagen duurt (van 23 t/m 29 november). Ik moet de eerste horoscoop nog tegenkomen die uit gaat van dertien sterrenbeelden van de dierenriem.

Maar hohoho, wacht even, we zijn er nog niet. Zoals gezegd spelen de maan en planeten [1]De klassieke planeten welteverstaan, de planeten die bekend waren in de klassieke oudheid en die met het blote oog zichtbaar zijn, Mercurius, Venus, Mars, Jupiter en Saturnus. ook een belangrijke rol volgens de astrologen, het clubje wichelroeders dat hogere betekenissen geeft aan het spant boven ons. De maan en planeten bewegen zich ook grotendeels in het vlak van de ecliptica, maar niet helemaal, ze wijken enkele graden af, onder en boven de ecliptica. Zij bewegen daarom door nog eens acht andere sterrenbeelden, Walvis (Cetus), Raaf (Corvus), Beker (Crater),  Waterslang (Hydra), Orion, Pegasus, Schild (Scutum) en Sextant. Dat maakt dus 21 sterrenbeelden, waar de zon, maan en klassieke planeten doorheen bewegen en die invloed zouden hebben op ons leven.  Ik moet de eerste horoscoop nog tegenkomen die uitgaat van dertien sterrenbeelden eh… nee wat zeg ik, die uit gaat van eenentwintig sterrenbeelden van de dierenriem.

A double blind-test of astrology

Dan de grote vraag, de hamvraag, de the-proof-is-in-eating-the-pudding-vraag, is de veronderstelling van de astrologie terecht, hebben de zon, maan en planeten een kracht op ons mensen en vallen er voorspellingen uit te halen over ons individueel leven? Het zal niemand verbazen en ik heb het hier ook al regelmatig verkondigd, dat ik het nonsens vind, dat mijn inziens uit het geboortemoment van iemands leven en de stand van de zon, maan en sterren op dat moment geen voorspellingen te doen zijn voor zijn of haar leven. In de blog van Brian Koberlein (zie bron) waarin ik bovenstaande afbeelding zag stond ook een verwijzing naar een artikel uit 1985, dat geschreven is door Shawn Carlson en dat in Nature verscheen. Het artikel beschrijft een experiment, waaruit naar voren komt dat de voorspellingen die de astrologie doet niet beter zijn dan willekeurige voorspellingen. Het is een dubbelblind onderzoek geweest, waarbij noch de proefpersonen, noch de onderzoekers gedurende het experiment kennis hebben over wie tot de experimentele groep behoort en wie tot de controlegroep, waardoor de invloed van verwachtingen en van handelwijzen als gevolg van deze kennis wordt uitgesloten. Geen twaalf maar eenentwintig sterrenbeelden van de dierenriem, experimenteel bewijs dat de aannames van de astrologie onjuist zijn, hoe duidelijker kan het nog zijn? Bron: Koberlein.

References[+]

References
1 De klassieke planeten welteverstaan, de planeten die bekend waren in de klassieke oudheid en die met het blote oog zichtbaar zijn, Mercurius, Venus, Mars, Jupiter en Saturnus.

NASA viert Dag van de Aarde 22 april met #NoPlaceLikeHome evenement

Op woensdag 22 april is het Dag van de Aarde (Engels: Earth Day), het jaarlijks terugkerend evenement dat plaatsvindt in 192 landen en dat als doelstelling heeft om mensen te laten nadenken over hun consumentengedrag en de invloed hiervan op de aarde. De NASA vraagt iedereen om in het kader hiervan via de sociale media foto’s en video’s op te sturen van jouw favoriete plekje op aarde. Dat kan via