Site pictogram Astroblogs

Grimmige sfeer in het debat donkere materie vs. alternatieve zwaartekracht

Credit: NASA, N. Benitez et al (STScI).

Ruim een week geleden vertelde ik jullie over de flinke discussie die gaande is in de wereld der snaartheoretici tussen de natuurkundigen die denken dat de donkere energie, die zorgt voor de versnelde uitdijing van het heelal, gevormd wordt door de Kosmologische Constante Λ en de natuurkundigen die denken dat die donkere energie langzaam afneemt, de theorie van de kwintessens. Welnu, zo’n ‘flinke discussie’ is ook gaande in de wereld der sterrenkundigen en die discussie heeft een nogal grimmig karakter. Het gaat over het debat tussen de sterrenkundigen die er van uit gaan dat de meeste materie in het heelal bestaat uit donkere materie (DM, conform het ΛCDM model van het heelal) en de sterrenkundigen die uitgaan van alternatieve zwaartekrachtswetten, zoals MOND. Dat die twee ‘kampen’ er zijn is niets nieuws, met regelmaat schrijf ik er over, zoals vorige week nog over de mogelijke opwarming van DM. Wat wel nieuw is dat is dat het debat zich lijkt te verharden, waarbij naast inhoudelijke argumenten voor en tegen ook persoonlijke aanvallen gehanteerd worden (zie deze en deze tweets als voorbeelden).

De vlakke rotatiecurve van het sterrenstelsel M33. Credit: Mario de Leo / Wikipedia.

Het debat van afgelopen tijd begon met een artikel van Sabine Hossenfelder en Stacy McGaugh deze maand in Scientific American getiteld ‘Is Dark Matter real?‘, waarin zij vraagtekens zetten bij het model van DM en zeggen dat de waargenomen rotatiecurves van sterrenstelsels en de Tully–Fisher relatie beter verklaard kunnen worden met de alternatieve zwaartekracht, zoals de MOND-theorie. In reactie op dat artikel kwam blogger en sterrenkundige Ethan Siegel met een blog, waarin hij Hossenfelder en McGaugh beschuldigde van het vervalsen van de discussie door het gebruik van verkeerde argumenten. Naar aanleiding van die artikelen (en de vele tweets die daarop volgden) heeft de website Gizmodo onder 13 sterren- en natuurkundigen een soort mini-onderzoek gehouden om te kijken hoe zij aankijken tegen het debat donkere materie vs. alternatieve zwaartekracht. Duidelijk is dat de meesten wel denken dat het DM-model het juiste is. Alleen zou op ‘kleine schaal’, dat wil zeggen de schaal van de sterrenstelsels, de situatie toch anders kunnen zijn. Allen pleiten er voor dat de twee kampen daarom open staan voor elkaar en kijken op welke de wijze de waarnemingen het beste geïnterpreteerd kunnen worden. In die zin was deze tweet van Erik Verlinde van gisteren ook bedoeld, een soort van handreiking tussen de twee kampen:

Een oproep waar ik mij van harte achter schaar! Bron: Gizmodo.

Mobiele versie afsluiten