22 april 2019

ALMA brengt twintig protoplanetaire stof- en gasschijven in beeld

Credit: ALMA (ESO/NAOJ/NRAO), S. Andrews et al.; NRAO/AUI/NSF, S. DAGNELLO.

Sterrenkundigen zijn erin geslaagd om in het kader van het Disk Substructures at High Angular Resolution Project (DSHARP) met behulp van de Atacama Large Millimeter/submillimeter Array (ALMA) in Chili twintig protoplanetaire stof- en gasschijven rondom jonge sterren met hoge resolutie in beeld te brengen. Door onderzoek aan dergelijke schijven willen de sterrenkundigen meer te weten komen over de vorming van planetenstelsels bij sterren. In een serie artikelen in een speciaal themanummer van the Astrophysical Journal (zie het blok achteraan) doen de sterrenkundigen uitgebreid verslag van de waarnemingen aan de stof- en gasschijven, die op relatief nabije afstand van de aarde staan.

De waarnemingen wijzen erop dat grote planeten – maatje Neptunus en Saturnus – zich sneller formeren dan men eerst dacht. Ook vormen deze planeten zich ver weg van de ster. Het stelt kleinere, op de aarde lijkende rotsachtige planeten zich in staat om zich dichter in de buurt van de ster te formeren, zonder dat ze last hebben van de zwaartekrachtsinvloeden van die grotere planeten. In de met ALMA waargenomen protoplanetaire schijven (zie de afbeelding hierboven) zijn structuren en patronen zichtbaar, die wijzen op verborgen jonge planeten in de schijven, die in interactie zijn met het omringende materiaal. De schijven zijn nog zeer jong, sommigen zelfs maar één miljoen jaar oud. In de schijven zijn ringen en gaten zichtbaar, die vermoedelijk ontstaan zijn door geformeerde planeten. In sommige schijven zijn ook spiraalpatronen en gebogen structuren zichtbaar.

• “The Disk Substructures at High Angular Resolution Project (DSHARP): I. Motivation, Sample, Calibration, and Overview: S. Andrews, et al. [https://arxiv.org/abs/1812.04040]
• “The Disk Substructures at High Angular Resolution Project (DSHARP): II. Characteristics of Annular Substructures,” J. Huang, et al. [https://arxiv.org/abs/1812.04041]
• “The Disk Substructures at High Angular Resolution Project (DSHARP): III. Spiral Structures in the Millimeter Continuum of the Elias 27, IM Lup, and WaOph 6 Disks,” J. Huang, et al. [https://arxiv.org/abs/1812.04193]
• “The Disk Substructures at High Angular Resolution Project (DSHARP): IV. Characterizing Substructures and Interactions in Disks around Multiple Star Systems,” N. Kurtovic, et al. [https://arxiv.org/abs/1812.04536]
• “The Disk Substructures at High Angular Resolution Project (DSHARP): V. Interpreting ALMA Maps of Protoplanetary Disks in Terms of a Dust Model” T. Birnstiel, et al. [https://arxiv.org/abs/1812.04043]
• “The Disk Substructures at High Angular Resolution Project (DSHARP): VI. Dust Trapping in Thin-Ringed Protoplanetary Disks,” C. Dullemond, et al. [https://arxiv.org/abs/1812.04044]
• “The Disk Substructures at High Angular Resolution Project (DSHARP): VII. The Planet-Disk Interactions Interpretation” S. Zhang, et al. [https://arxiv.org/abs/1812.04045]
• “The Disk Substructures at High Angular Resolution Project (DSHARP): VIII. The Rich Ringed Substructures in the AS 209 Disk,” V, Guzmán, et al. [https://arxiv.org/abs/1812.04046]
• “The Disk Substructures at High Angular Resolution Project (DSHARP): IX. A High Definition Study of the HD 163296 Planet Forming Disk” A. Isella, et al. [https://arxiv.org/abs/1812.04047]
• “The Disk Substructures at High Angular Resolution Project (DSHARP): X. Multiple Rings, a Misaligned Inner Disk, and a Bright Arc in the Disk around the T Tauri Star HD 143006,” L. Pérez, et al. [https://arxiv.org/abs/1812.04049]

Bron: Science Daily.

Laat wat van je horen

*

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.