Site pictogram Astroblogs

Russische fysici ontwikkelen laserscansatellietsysteem om sporen van buitenaards leven te vinden in ons zonnestelsel

Een team van nucleair onderzoekers van de staatsuniversiteit Lomonosov te Moskou, heeft een laserscansysteem ontwikkeld dat gebruikt kan worden in de ruimte om hemelobjecten in ons zonnestelsel op een systematische en doelgerichte manier af te zoeken naar sporen van leven. Het laserscansysteem, dat deel uitmaakt van de Fobos-Grunt 2 missie naar de Marsmaan Phobos, zou effectiever en sneller zijn dan een rover of drone en volgens het team zo flink wat tijd, geld en inspanning besparen.

Calipso laser oceaanonderzoek Credits; NASA, Timothy Marvel

Het team is verbonden aan het Skobeltsyn Instituut van Lomonosov en werkte voor het project samen met het chemisch-biologisch onderzoekscentrum A.N. Belozersky. Skobeltsyn staat o.l.v. Dr. Mikhail Panasyuk, en Panasyuk legde uit dat het systeem is gebaseerd op het aanbrengen van fluorescerende straling op biologische objecten van microcopische grootte na bestraling met een laserstraal. Panasyuk: ”Aan de hand van de kenmerken van de resulterende fluorescerende straling kunnen we bepalen of het testobject leven bevat of niet.” Een voordeel van deze methode is volgens Panasyuk dat het in theorie mogelijk is om objecten levenslang te scannen vanaf afstanden van tientallen of zelfs honderden kilometers afstand, zij het alleen aan de oppervlakte.

Samenwerking ESA en ASI
De technologie bevindt zich in de actieve ontwikkelingsfase en zal naar verwachting in de komende twee jaar in een baan om de aarde worden gelanceerd op een cubesat. Op de cubesat zal een zeer klein meetinstrument worden geplaatst met enkele biologische microben, waarschijnlijk algen, waardoor het mogelijk zal zijn om de technologie te testen. Volgens Panasyuk heeft heeft het Russische projectteam ook een overeenkomst getekend met een Italiaans projectteam van ASI (Agenzia Spaziale Italiana) die een aparte maar vergelijkbare methode aan het ontwikkelen is om naar leven in de ruimte te zoeken. Het Italiaanse team is van plan om hun systeem al in juli a.s. lanceren met de steun van ESA. Daarna zijn beide onderzoeksteams van plan een gezamenlijk ontwikkelde, iets grotere cubesat te lanceren met zowel Russische als Italiaanse apparatuur aan boord.

Voordelen, Fobos-Grunt 2
.
In het artikel van het team, geplaatst in het Russische Space Research Journal*, beargumenten de wetenschappers dat het lastig is om met landers en rovers grote afstanden te overbruggen op andere planeten, terwijl men met ballonnen of drones zeer afhankelijk is van windpatronen en atmosferische omstandigheden. Het is daarom te prefereren om scanapparatuur aan boord van een robotsonde te plaatsen en deze om een planeet heen te laten cirkelen opdat er vele flyby scans gemaakt kunnen worden. Verder denken de onderzoekers dat de beste aanvang voor een zoektocht naar buitenaards leven is om te starten bij micro-organismen, de kleinste levensvormen die we kennen.Het laserscansysteem van Lomonosov maakt deel uit van de nieuwe Fobos-Grunt 2 missie. Dit is een Russische robotsonde die naar de Marsmaan Phobos gezonden zal worden rond 2025 om Marsmonsters retour naar aarde te zenden.

Saturnus’maan Titan, flyby Cassini, 6 mei 2012: Credit: NASA/JPL-Caltech/Space Science Institute

Zonnestelselmissies en buitenaards leven
Er staan, naast de Amerikaanse Mars 2020 sample-return missie en de Chinese Tianwen-1 landermissie naar Mars ook enkele Amerikaanse missies op de planning die verder weg in het zonnestelsel naar sporen van buitenaards leven gaan zoeken. De Europa Clipper gaat in 2024 Jupiter’s maan Europa onderzoeken om sporen te vinden van buitenaards leven. (Tevens zal de Clipper voorbereiden op een landingsmissie). Het onderzoek zal zich concentreren op het vinden van leven onder de ijslagen.Europa is waarschijnlijk in het bezit van oceanen van vloeibaar water onder zijn ijzige laag, en zou mogelijk zijn eigen versie van ‘Black Smokers’** hebben of micro-organismen als algen die zich onder het ijs ophouden.

De Dragonfly is een NASA missie naar Saturnus’ maan Titan. De sonde is een autonoom vliegende nucleaire quadcopter. Door de geringe zwaartekracht en de dichte atmosfeer op Titan kan een drone daar met betrekkelijk weinig energieverbruik en kleine rotoren in de lucht blijven. De sonde wordt in 2026 gelanceerd en zal in 2034 op Titan landen.Titan heeft een stikstof- en methaanatmosfeer en oceanen bestaande uit methaan. Op aarde zijn er organismen die gedijen in methaanomgevingen, dus het zou kunnen dat er ook buitenaardse methanofielen aldaar te vinden zijn. Bronnen: Sputnik, Making Contact (S.Scoles, Pegasus, 2017)/ NASA, JPL

*https://sciencejournals.ru/journal/kosiss/

**Een vulkanische schoorsteen of ‘black smoker’ is een onderzeese hydrothermale bron waar zeer heet water, tot ongeveer 400 graden Celsius onder grote druk uit de bodem tevoorschijn komt. Veel onderzoekers zijn van mening dat de vulkanische schoorstenen weleens het milieu zouden kunnen zijn geweest waar de eerste primitieve levensvormen zijn ontstaan.

Mobiele versie afsluiten