19 mei 2021

De leeftijd van het heelal is 13,77 miljard jaar

Temperatuursvariaties in de CMB. Dit stuk van de hemel is 25° groot (50 keer de diameter van de maan), in werkelijkheid een gebied van 20 miljard lichtjaar breed. Credit: ACT Collaboration

Een team van sterrenkundigen heeft gebruikmakend van de Atacama Cosmology Telescope (ACT) in de Atacama woestijn in Chili de leeftijd van het heelal vast kunnen stellen op 13,77 miljard jaar, met een onzekerheid van 40 miljoen jaar. Deze waarde komt goed overeen met de schatting die eerder gegeven was met de Planck satelliet, die tussen 2009 en 2013 de kosmische microgolf-actergrondstraling (Engels: CMB) bestudeerde, de straling die resteert van 380.000 jaar na de oerknal. De sterrenkundigen, die onder leiding staan van Steve Choi (Cornell Center for Astrophysics and Planetary Science) keken met ACT vanuit Chili ook naar de CMB, net zoals Planck dat eerder deed. Door naar het zogeheten powerspectrum van de minieme temperatuursvariaties in de CMB te kijken konden ze de leeftijd van het heelal bepalen. Daarbij kijkt men naar de hoekdiameter van de ‘blobjes’ in de CMB, die een fractie onder of boven de gemiddelde temperatuur van de CMB zitten, die 2,72548±0,00057 K bedraagt. Met ACT was het team van Choi ook in staat om de Hubble constante te meten. Die blijkt H0=67,6 kilometer per seconde per megaparsec te zijn, d.w.z. dat een sterrenstelsel dat 1 Mpc (=3,26 miljoen lichtjaar) van ons vandaan staat door de expansie van het heelal met 67,6 km/s van ons vandaan vliegt, op 2 Mpc afstand met 2 x 67,7 km/s, etc… Die waarde van H0 komt goed overeen met de waarde die Planck vond van 67,4 km/s/Mpc, maar hij staat mijlenver van de waarde van 74 km/s/Mpc, die sterrenkundigen hebben gevonden met behulp van indicatoren in het huidige heelal, de parallax, Cepheïden en type Ia supernovae – de welbekende Hubble spanning. Het lijkt er toch echt steeds meer op dat er iets ontbreekt aan het huidige kosmologische model van het heelal.

The Atacama Cosmology Telescope: a measurement of the Cosmic Microwave Background power spectra at 98 and 150 GHz,” Choi et al, Journal of Cosmology and Astroparticle Physics. Arxiv-versie.

Bron: Cornell.

Comments

  1. Het mooie is dat het verschil tussen die 2 Hubble constanten uiteindelijk ook weer een constante oplevert.

  2. Erik van der Veen zegt

    67… ?

    Is dat het antwoord op die kleurenblindheids test bovenaan het artikel
    🙂

Speak Your Mind

*

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.

%d bloggers liken dit: