25 mei 2024

Kleine exoplaneet GJ 367b beweegt heel snel om zijn moederster

Impressie van GJ 367b. Credit: SPP 1992 (Patricia Klein)

Een internationaal team van sterrenkundigen onder leiding van het DLR Institute of Planetary Research heeft bij de ster GJ 367 een kleine rotsachtige exoplaneet ontdekt, die half zo groot is als de aarde (zeg de grootte van Mars) en die daarmee één van de kleinste exoplaneten is van de bijna 5000 exoplaneten die we nu kennen. Hij staat slechts 31 lichtjaren van ons vandaan. Wat GJ 367b zo bijzonder maakt is niet alleen dat hij zo klein is, maar ook dat hij met een bloedsnelheid om zijn ster draait. Het team van sterrenkundigen, dat onder leiding stond van Kristine W. F. Lam en Szilárd Csizmadia, ontdekte dat de planeet in iets minder dan acht uur om de ster draait. Hij staat dan ook zeer dicht bij de ster, een rode dwergster. De afstand tussen beiden bedraagt ongeveer 1 miljoen km, da’s 1/60e van de afstand tussen zon en Mercurius. Het is dan ook bloedheet op GJ 367b, zo’n 1745 °C aan het oppervlakte, twee keer zo heet als het op Venus is, genoeg om ijzer te laten smelten – niet bepaald een tweede aarde dus. De ontdekking van de planeet en de daarop volgende waarnemingen zijn gedaan met NASA’s TESS ruimtetelescoop resp. het HARPS instrument verbonden aan de European Southern Observatory’s 3.6m Telescoop in Chili.

Credit: Science (Lam et al., 2021)

De straal van GJ 367b blijkt 72% van die van de aarde te zijn en de massa 55% van die van de aarde. Hierboven zie je de massa, straal én temperatuur van de planeet, tesamen met die van andere bekende (exo-)planeten. De waarnemingen met HARPS laten zien dat GJ 367b vermoedelijk niet op Mars lijkt, maar wel op Mercurius, d.w.z dat hij een dunne korst heeft met een grote kern van ijzer en nikkel. Die kern beslaat zo’n 86% van de straal van GJ 367b. Het zou kunnen dat de planeet vroeger een super-aarde was, gróter dan de aarde dus, maar dat zijn atmosfeer en buitenste korst zijn weggeblazen door de nabije afstand tot de rode dwerg, die zoals we weten grillige uitbarstingen van UV-licht kan hebben. In Science verscheen dit vakartikel over GJ 367b. Bron: DLR.

Share

Speak Your Mind

*