21 juli 2024

Nitril – een bouwsteen voor RNA-gebaseerd leven – ontdekt vlakbij het centrum van de Melkweg

Credit: Nasa Spitzer Space Telescope, camera IRAC4 (8 microns), MPE.- CASAC experiment, Víctor M. Rivilla (INAF-Firenze).

Nitril is een organische verbinding, een koolstofatoom gebonden met een drievoudige onverzadigde binding aan een stikstofatoom, en voor ons is het een giftige verbinding. Maar paradoxaal genoeg is het ook een belangrijke voorloper voor moleculen die essentieel zijn voor het leven, zoals ribonucleotiden, samengesteld uit de nucleobasen of “letters” A, U, C en G die zijn verbonden met een ribose- en fosfaatgroep, die samen RNA vormen, het biologische macromolecuul dat essentieel is voor de regeling van cellulaire processen in alle bekende levensvormen. Een internationaal team van sterrenkundigen heeft in G+0.693-0.027, een grote moleculaire wolk in de buurt van het centrum van de Melkweg een hele reeks van die nitrillen ontdekt. Víctor M. Rivilla (Center for Astrobiology of the Spanish National Research Council) en zijn team bestudeerden die interstellaire wolk met twee telescopen in Spanje, de 30-meter-grote IRAM telescoop in Granada (zie hieronder) en de 40-meter-grote Yebes telescoop in Guadalajara. Daarmee ontdekten ze in die wolk de nitrillen cyanoalleen (CH2CCHCN), propargyl cyanide (HCCCH2CN) en cyanopropyne – vergeef mij al die scheikundige termen. In 2019 werden die ook al eens aangetroffen in de donkere wolk TMC-1 in de sterrenbeelden Voerman en Stier, maar die wolk kent andere omstandigheden dan G+0.693-0.027. De temperatuur in de moleculaire wolk is 100K en hij is zo’n drie lichtjaar in doorsnede. De massa van de wolk is pakweg duizend zonsmassa. Ooit zou de wolk een kraamkamer van sterren kunnen zijn, maar zo ver is het nu nog niet.

De IRAM radiotelescoop. Credit: IRAM

Eerdere onderzoeken aan G+0.693-0.027 wezen al uit dat er ook andere bouwstenen van RNA in voorkomen, namelijk glycolaldehyde (HCOCH2OH), urea (NH2CONH2), hydroxylamine (NH2OH) en 1,2-ethenediol (C2H4O2). Rivilla en haar team vermoeden dat ook cyanoformaldehyde (HCOCN) en glycolonitrile (HOCH2CN) voorkomen in G+0.693-0.027, om het rijtje ingewikkelde chemische termen af te sluiten. Blijkbaar is een moleculaire wolk zoals G+0.693-0.027 in staat om de basisingrediënten te ontwikkelen voor een ‘RNA wereld’. Hier is het vakartikel over het onderzoek aan de moleculaire wolk G+0.693-0.027, verschenen in Frontiers in Astronomy and Space Sciences (2022). Bron: Phys.org.

Share

Speak Your Mind

*