24 juli 2024

‘Flares’ en ‘echo’s’ waargenomen van Sgr A*, het superzware zwarte gat in het Melkwegcentrum

Röntgenopnames van de kern van het melkwegcentrum. Credit: NASA/JPL-Caltech

Sterrenkundigen van Michigan State University in de VS hebben met behulp van NASA’s röntgen-ruimtetelescoop NuSTAR ‘flares’ en ‘echo’s’ waargenomen van Sagittarius A* (kortweg Sgr A*), het superzware zwarte gat in het Melkwegcentrum. Na analyse van tien jaar lang waarnemingen gedaan aan de röntgenstraling afkomstig van Sgr A* hebben ze maar liefst negen zogeheten ‘flares’ kunnen ontdekken, plotselinge kortdurende uitbarstingen. Die werden waargenomen tussen 2015 en 2024 met de NuSTAR, de Nuclear Spectroscopic Telescope Array van de NASA. Al die uitbarstingen zijn vermoedelijk het gevolg van materie dat in het zwarte gat valt, zodat de accretieschijf rondom het zwart gat even oplicht. Naast de flares werden ook ‘echo’s’ waargenomen in de buurt van Sgr A*. Die waren te zien in een enorme moleculaire gaswolk in de buurt van Sgr A*, die ‘de Brug’ wordt genoemd. Wolken zoals deze zenden niet van zichzelf röntgenstraling uit, maar wat de Brug in dit geval wel deed was een uitbarsting van röntgenstraling afkomstig van Sgr A* reflecteren. Zo’n reflectie wordt dan een echo genoemd. Archiefonderzoek heeft laten zien dat de Brug al in 2008 helderder ging worden en de röntgenpiek bereikte een maximum in 2020. De straling moet er honderden jaren over hebben gedaan om de Brug te bereiken en daar te weerkaatsen, vervolgens was daar een lange weg van 26.000 lichtjaar, tussen de Brug en de aarde. De waarnemingen gedaan aan de echo met NuSTAR en ook met de Europese XMM-Newton röntgenruimtetelescoop laten zien dat Sgr A* ongeveer 200 jaar geleden een flinke uitbarsting moet hebben ondergaan endta hij toen vijf ordes van grootte helderder was dan vandaag. Bron: Phys.org.

Share

Speak Your Mind

*