A review of the Sonic Acts Festival 2015 [Update]

sonic

It’s Sonic Acts time. Every year the art, music, science festival in Amsterdam comes back with a rich programme, featuring concerts, talks, and a great atmosphere. The topic around which everything rotates in this year’s edition, is ‘The Geologic Imagination’, with the ‘Anthropocene’ as the main focus for the scientific and artistic debate. Although the term has already been used at least as early as the 1960s, in 2008, a group of scientists proposed to the Geological Society of London to use the term for indicating the current geological era, marked by the radical human effects on the Earth’s landscape and life cycle. A paper published in January 2015, proposed the 16 July 1945 as the exact date for the start of this new geological epoch.

Paul Bogard about the disappearance of the night sky (credit: Filippo Lorenzin).

The festival tries to address the topic of Anthropocene from different perspectives, such as the human electromagnetic impact, which results in electromagnetic polluted environments, with great social and physiological consequences. The film Quiet Zone, shown as part of the festival, addresses this topic by narrating the story of a woman in the US forced to move from area to area to avoid highly charged electromagnetic environments which cause great distress to her physiological well being.

Still from ‘Quiet Zone’ (credit: Karl Lemieux)

The disappearance of the night sky in most populated areas on Earth is another consequence of such pollution, with which, it seems we are now so accustomed. Starry night skies, which were the norm until fifty years ago, are now experienced only by a handful of people living in remote areas, not affected by light pollution. Paul Bogard, one of the conference speakers, explains the disappearance of the night sky, based on his book The End of Night: Searching for Natural Darkness in an Age of Artificial Light (2013), which perhaps many astrophotographers following our blog know by heart already.

Electromagnetic pollution however is an interesting instrument of cultural enquiry for the artists who attempt to make the invisible electromagnetic spectrum visible by mean of light and sound installations and performances. The history of this experimental art practice has been traced by historian Douglas Kahn in his recent book Earth Sound Earth Signal: Energies and Earth Magnitude in the Arts and his presentation is one of the highlights of the festival. Globalization of cities and the super scale of infrastructures, production, data centres, is the topic of a fascinating presentation by British architect Liam Young, who take us on a dystopian journey across the two dimensional allure of the Internet visual culture.

Model of acoustic propagation based on actual meteorological data between the Cornell loft in Ithaca, NY, USA (right edge of plot) and the Jersey Hill experimental release site (left edge of plot) on the one day that Cornell pigeons were well oriented there (inset circular diagram) and returned normally to the loft. Usually, Jersey Hill is in an acoustic ?shadow? zone relative to the loft, but on this day infrasonic signals were transmitted directly from the loft area to this release site due to abnormal atmospheric conditions.

The last day of the festival focuses on the invisible network of long waves, which envelops the Earth, with a tremendous effect on bird navigation, as we learn from an intriguing presentation by geophysicist Jon Hagstrum. Pigeons apparently can find their ‘home’ or ‘loft’ from anywhere, as long as they are able to hear the low frequency infrasounds produced by the movement of the oceans. These infrasounds continue reverberating across the continents, generating very specific ultrasound signatures according to the terrain crossed. This is what allows pigeons to find their ‘home’ even when partly blind folded (see illustration above). To conclude the Sonic Acts lecture series, cultural historian Hillel Schwartz narrates a brief history of ‘waves’, from the beginning of the XIX Century to present times. Why from the XIX Century onwards I ask: this is when the concept of waves was formalized, thanks to discoveries in physical sciences.

The Sonic Acts festival is really for anybody interested in gaining a greater awareness of timely issues, from a philosophical, scientific and artistic perspective. The festival successfully combines a great panel of lectures with art exhibits, theory and practice intersect but never too literally, making space for individual reflection.

Woehaha… is ’t een rode geest? Nee, het is IC63

Credit foto: J-P Metsávainio

Van J-P Metsávainio heb ik vaker prachtige astrofoto’s laten zien, maar nu heeft deze Finse astrofotograaf een nieuwe gallerij, waarin hij een serie hemelobjecten toont, met een bewerkte versie ervan van iets waar het sterk op lijkt. Zoals het schitterende exemplaar hierboven, de emissienevel IC63 in het sterrenbeeld Cassiopeia. IC63 wordt ook wel de Fantoomnevel genoemd en als je naar de rode geest-bewerking kijkt, die Metsávainio gemaakt heeft, snap je wel waarom dat is – mmmmm, heeft wel iets weg van Olaf van Kooten z’n avatar. 🙂 Een andere is die van Melotte 15, waarvan de Fin eerder al een sublieme driedimensionale versie had gemaakt, en die nu als een draaiende en zwierende danseres tevoorschijn komt:

Credit foto: J-P Metsávainio

Je moet echt even op de AstroAnarchy site van Metsá¤vainio kijken, die ons een blik toont op ‘the dark side of art‘. Alle foto’s hier zijn geplaatst met persoonlijke toestemming van Metsávainio. Nou vooruit, nog eentje dan om ’t af te leren, de rest van de gelijkenissen moet je echt op z’n site bekijken. Kosmische zaadcellen of kikkervisjes in IC 410:

Credit foto: J-P Metsávainio

Bron: Bad Astronomy + AstroAnarchy.

Shoot for the Moon

credit: Shut Up Infinity.

Ik kwam deze korte video ‘Shoot for the Moon’ tegen, gemaakt door Chris Wickett van Shut Up Infinity, over een dakloze astronaut die graag naar de maan wil. Alleraardigste film en mooie woorden tot besluit: “If we choose to support the explorers, the innovators, the dreamers, we might find the stars closer than we think.” I second that!

Bron: Space.com.

“Terugblik” door Kees de Jager

Het boek “Terugblik” geschreven door professor Kees de Jager.

Gegroet waarde astroblogslezeressen en lezers. Dit wordt een wel hele vreemde ‘boek recensie’…want het boek dat ik hier onder de aandacht wil brengen, “Terugblik” geschreven door “een zekere Kees de Jager”, beter bekend als de rock solid old school Nederlandse astronoom Professor de jager,  heb ik mijzelve welliswaar al aangeschaft…EDOCH…nog niet gelezen!!! Gekker nog..eigenlijk wil ik  het boek zelfs helemaal  niet lezen. Eh…is er dan iets mis met dit specifieke boek?? Nou..eh…Neen, wat zeg ik..driewerf NEEN….dit boek vind ik namelijk  zo leuk,  dat ik nu al benauwd ben voor het moment van dat ik het uitgelezen zal hebben…..en er niet aan beginnen betekent dus ook dat je  nooit dat jammerlijke moment van  uitgelezenhebben  zal meemaken!! Ja..ja..ik weet het…laat de  “witgejaste lakijen van de Looney farm” maar weer langskomen met een leuk slank-afkledend dwangbuisje want Meneertje Jan lijkt weer eens  volkomen “onkie onkie” te zijn!Hmmmm, Of misschien toch niet?? Nou ziet U…hoewel ik dit boek dus inderdaad nog niet echt gelezen heb,  weet ik toch al wat de strekking van de inhoud zal zijn… dit omdat Kees de Jager al heel lang in HET sterrenkundeblad van Neerlands bodem, ZENIT, echt waanzinnig leuke colums schrijft en de uitgever van ZENIT hem heel wijselijk heeft gevraagd of het wellicht niet een aardig idee’tje zou zijn  om die maar eens te bundelen tot  een  “zeer amuserend wegdroom-boekje” over de soms vreemde, soms ontroerende,  soms spannende, soms lachwekkende kleine en grote “dingen des levens” die Professor de Jager in  zijn 93 (over astronomische getallen gesproken!!!) levensjaren heeft meegemaakt.Professor Kees de Jager is één van de “laatste der Mohikanen en tevens waardig representant” van een generatie glorieuze old school Nederlandse astronomen (Jan hendrik Oort is er ook zo eentje!!) is die er voor gezorgd hebben dat een relatief klein pieplandje als Nederland in de wereld der sterrenkunde een “reuzen-status” heeft gekregen….enne….op de schouders van deze “oude generatie astro-reuzen” staat ook al weer een net zo glorieuze generatie hyperprofessionele “astro-jonkies” klaar om die nederlandse astronomische reuzen-status te consolideren. Het is maar dat U het weet!!Afijn, Als ZENIT bij mij op de mat ploft is de colum van professor de Jager tegenwoordig altijd het eerste stukkie leesvoer waar ik, met gulzige goesting, mijn leeslustige tanden in zet!! Oh….enne….natuurlijk ga ik, strakkies rustig nedergevleid onder de kerstboom,  dit boek van Kees de Jager zeer plezant tot mij nemen,  want uiteindelijk is het lonken van dit ozo genoegelijke stukje  astronomisch Hollands leesvoer onweerstaanbaar. Mijn oordeel: enne hoe kan het anders…. van harte aanbevolen!!!!

Ether snuiven en schrijven op de maan

Ether snuiven bij WORM

Op vrijdag 14 november a.s. kunnen we op het poppodium van WORM in Rotterdam de ether snuiven! Nou ja bij wijze van dan, want sinds de experimenten van Michelson en Morley in 1887 weten we dat de ether niet bestaat, waarmee ze de weg plaveiden voor Einstein’s speciale relativiteitstheorie. Ether Snuiven is een mini-productiehuis waarbij het maken van van de productie ook meteen het presenteren van de productie behelst. Dit wordt uitgevoerd in twee gedaantes: enerzijds tijdens het informele live event van dezelfde titel, anderzijds als tape compositie die ook op de radio wordt uitgezonden. De deelnemende kunstenaars zijn Sjoerd Leijten, Dewi de Vree en Daniela de Paulis – h

Een geslaagde Astroblogs Meet & Greet

Het Astroblogs team samen met Daniëlle Futselaar. Van links naar rechts: Daniela, Jan, André, Arie, Monique, Paul, Daniëlle, Gert, op de voorgrond Olaf.

Gisteravond hebben we in de Volkssterrenwacht Mercurius in Dordrecht een geslaagde Astroblogs Meet & Greet gehad. Met een groep van zo’n dertig lezers en auteurs hebben we een gezellige en ook leerzame avond gehad, die bestond uit een mix van ontmoeten, babbelen, presentaties, de tentoonstelling bezoeken en kijken door de grote 150 mm Carl Zeiss refractor. De presentaties werden gegeven door Daniela de Paulis over moonbounce en haar recente Cogito project, door André van der Hoeven over zijn astrofotografie en tenslotte door Daniëlle Futselaar, die de mystery guest was. Daniëlle vertelde over de ‘space’-illustraties die zij maakt in opdracht voor gerenommeerde internationale instituten zoals SETI, ASTRON en NASA.

Daniëlle Futselaar (credit: Anton Futselaar)

De Astroblogs Meet & Greet was georganiseerd vanwege de 10.000e Astroblog, welke op 27 augustus j.l. het levenslicht zag. Uit de reacties die ik kreeg mag ik afleiden dat ook de anderen het een leuke avond vonden en dat het zeker geen eenmalige gebeurtenis was. Wat mij betreft een goed idee om dit een vervolg te geven. Wordt vervolgd! Bovenaan zie je trouwens een foto met het grootste deel van het Astroblogs-team, samen met Daniëlle, alleen Jan Heuser en Jurgen Kobierczynski ontbreken erop. Monique heeft van de M&G een leuke video gemaakt, welke je hieronder ziet.

Recensie: Het logboek

De cover van Het logboek

Zoals ik eerder blogde is onlangs ‘Het logboek‘ verschenen, een spannend jeugdboek voor kinderen vanaf ongeveer 10 jaar, dat geschreven is door Anke den Duyn. Op 13 september j.l. werd het boek bij de onlangs gerestaureerde Dwingeloo Radiotelescoop feestelijk gepresenteerd in het bijzijn van Marc Oort, kleinzoon van professor Jan Oort, en met Anne Margreet Muller, dochter van professor Lex Muller. Oort en Muller zijn twee pioniers op het gebied van radiosterrenkunde.