25 mei 2024

Drie van de oudste sterren in het heelal ontdekt in de galactische halo

Sterrenkundigen hebben drie sterren ontdekt die met een leeftijd van 12 tot 13 miljard jaar tot de oudste sterren in het heelal behoren. Ze bevinden zich (relatief) ook in onze nabijheid, in de halo van de Melkweg, het bolvormige omhulsel om de platte schijf met de spiraalarmen. Het MIT-team dat de … [Lees meer...]

Mogelijk zijn aanwijzingen gevonden voor de allereerste sterren in het heelal

Ze worden Populatie III sterren genoemd, de allereerste sterren in het heelal. Ze bestonden uit de lichtste elementen die het heelal kent, waterstof en helium, elementen die tijdens de oerknal werden gevormd, waar 13,8 miljard jaar geleden het heelal mee ontstond. Er wordt al lang gezocht naar de … [Lees meer...]

‘Vervuiling’ als gevolg van een enorme explosie in NGC 4383 in beeld gebracht

Een internationaal team van sterrenkundigen heeft in NGC 4383, een sterrenstelsel in het sterrenbeeld maagd (Virgo), een wolk van gas ontdekt die wel 20.000 lichtjaar groot is en die het gevolg is van een reeks van exploisies van supernovae in de kern van het stelsel. Adam Watts (International … [Lees meer...]

DESI laat zien dat we mogelijk in een ωCMD heelal leven in plaats van een ΛCDM heelal

Eergisteren bracht ik hier de resultaten van het eerste jaar van waarnemingen gedaan met het Dark Energy Spectroscopic Instrument (DESI), dat vanaf het Kitt Peak National Observatory in Arizona in de VS 600.000 sterrenstelsels, 450.000 quasars en 420.000 intergalactische gaswolken spectroscopisch … [Lees meer...]

Europa Clipper’s instrumenten blijken tekenen van leven te kunnen detecteren in een enkele ijskorrel

De aanstaande NASA-missie 'Europa Clipper' die naar Jupiter's maan Europa gaat afreizen, zou mogelijk al in 2030 buitenaards leven in één enkele cel kunnen detecteren. Deze ontdekking is gedaan door een team van planetair wetenschappers van de Universiteit van Washington en de Freie Universität … [Lees meer...]

Jaar 1 van DESI levert gelijk de grootste 3D kaart van het heelal op

Deze week zijn de resultaten bekendgemaakt van het eerste jaar (14 mei 2021-12 juni 2022) van waarnemingen gedaan met het Dark Energy Spectroscopic Instrument (DESI), een spectroscoop waarmee sterrenstelsels tot 11 miljard lichtjaar afstand zijn waargenomen. DESI is verbonden aan de 4-m Mayall … [Lees meer...]

Webb ontdekt sterrenstelsel dat 13 miljard jaar geleden al ‘dood’ was

Sterrenkundigen zijn er met de Webb ruimtetelescoop in geslaagd om een sterrenstelsel te ontdekken dat 13 miljard jaar geleden al 'dood' was, dat wil zeggen dat de stervorming er was gestopt - een record. Het stelsel heeft een roodverschuiving van z∼7,3, hetgeen betekent dat het stelsel er al was … [Lees meer...]

Sterrenstelsel waargenomen door Hubble dat ‘verboden licht’ uitzendt

Zie hier MCG-01-24-014, een helder spiraalstelsel dat 275 miljoen lichtjaar van ons vandaan ligt. Er komt heel veel straling vanuit z'n kern en daarom wordt het ook wel een active galactic nucleus (AGN) genoemd, eentje van de categorie 'Type-2 Seyfert'. Bron van álle AGN's is een superzwaar zwart … [Lees meer...]

Mogelijk kan de top-10 van verste sterrenstelsels in het heelal weer herzien worden – dankzij Webb/JADES

Op 14 november jongstleden publiceerde ik de Top-10 van de verste sterrenstelsels in het heelal, een lijstje waarvan de meeste sterrenstelsels ontdekt zijn met de James Webb Space Telescope (JWST) a.k.a. Webb. Lijstaanvoerder en recordhouder op dit moment is JADES-GS-z13-0, een sterrenstelsel dat … [Lees meer...]

Sterrenstelsels in het vroege heelal onthullen hun onverwachte chemische samenstelling

Sterrenkundigen hebben in twee sterrenstelsels uit het vroege heelal, die een zeer sterke sterproductie kennen, een onverwachte chemische samenstelling gevonden. Het team van sterrenkundigen stond onder leiding van Chentao Yang (Chalmers University) en ze gebruikten de telescopen van NOEMA (NOrthern … [Lees meer...]