16 december 2019

Zwarte gaten voor de lachspiegel

'Zwarte gaten voor de lachspiegel' is de titel van een artikel van sterrenkundige Jakob van den Eijnden van het Anton Pannekoek Instituut te Amsterdam. Van den Eijnden toont hierin hoe er met behulp van de NICER telescoop meer inzicht is gekomen in de corona van een zwart gat. De subtitel luidt 'De … [Lees meer...]

Hubble neemt schijf waar rondom superzwaar zwart gat die er helemaal niet hoort te zijn

Met behulp van de Hubble ruimtetelescoop zijn sterrenkundigen erin geslaagd om vlakbij het superzware zwarte gat in het centrum van het spiraalstelsel NGC 3147 een snel roterende platte schijf waar te nemen. Op zich iets wat je verwacht bij een superzwaar zwart gat dat continu gevoed wordt met … [Lees meer...]

Nog even over die koele accretieschijf rondom zwarte gat Sagittarius A*

Afgelopen woensdag had ik hier het nieuws over de koele, gasachtige ring die was ontdekt met ALMA rondom het centrale superzware zwart gat Sagittarius A* (kortweg Sgr A) van de Melkweg. Feitelijk gaat het om het koele deel van de accretieschijf, die Sgr A omringt en die reikt tot een afstand van … [Lees meer...]

Stoffige donut rondom superzwaar zwart gat in NGC 1068 waargenomen door ALMA

Sterrenkundigen zijn er in geslaagd om voor het eerst de uit stof bestaande donutachtige wolk rondom het superzware zwarte gat in het nabije sterrenstelsel M77/NGC 1068 met behulp van de Atacama Large Millimeter Array (ALMA) te fotograferen. Dergelijke zwarte gaten vinden we in alle kernen van … [Lees meer...]

Eigenschappen van quasars beter verklaard

De Chinese astronomen Fellow Yue Shen en Luis Ho (Universiteit van Bejing) hebben aangetoond dat de vele verschillende verschijningsvormen van quasars - heldere, verre objecten die worden 'aangedreven' door superzware zwarte gaten - worden bepaald door slechts twee factoren. De ene is de snelheid … [Lees meer...]

Hoe een roterend zwart gat materie uit kan spuwen

Regelmatig hebben we hier berichten over zwarte gaten - al of niet de superzware variant ervan in de kernen van sterrenstelsels - die in staat zijn om vanuit hun rotatiepolen in tegenovergestelde richting enorm energieke bundels met materie en straling de ruimte in te stuwen. Vorige week … [Lees meer...]

Nieuwe inzichten verkregen in zwarte gaten

Uit onderzoek is gebleken dat de meest energierijke straling dat door zwarte gaten wordt uitgezonden verband houdt met de manier waarop materie in het zwarte gat valt. Zwarte gaten zijn de meest compacte objecten in het universum. Stellaire zwarte gaten ontstaan door massieve sterren die hun … [Lees meer...]

Hubble neemt direct de accretieschijf rondom een zwart gat waar

Met de Hubble ruimtetelescoop is men er in geslaagd om gebruikmakend van de techniek van de zwaartekrachtslenzen voor het eerst de accretieschijf rondom een superzwaar zwart gat in een ver verwijderde quasar waar te nemen. Men heeft zelfs het temperatuursverloop in die schijf kunnen meten. De quasar … [Lees meer...]