27 januari 2023

Deeltjes in de jet van een blazar worden versneld door een schokgolf

Sterrenkundigen hebben met behulp van NASA's Imaging X-Ray Polarimetry Explorer (IXPE), een röntgenruimtetelescoop die december vorig jaar werd gelanceerd, ontdekt dat de deeltjes in de jet of straalstroom van een blazar worden versneld door een schokgolf. Blazars zijn sterrenstelsels met een … [Lees meer...]

Kern van blazar J1924-2914 vastgelegd met de Event Horizon Telescope

Sterrenkundigen hebben met behulp van o.a. de Event Horizon Telescope (EHT) de kern van de verre blazar J1924-2914 met een ongeëvenaarde scherpte gefotografeerd. Blazars zijn sterrenstelsels met een actief superzwaar zwart gat in het midden, welke een energierijke straalstroom heeft die direct op de … [Lees meer...]

Twee superzware zwarte gaten ontdekt die in slechts twee jaar om elkaar heen draaien

Sterrenkundigen hebben in het hart van een sterrenstelsel op negen miljard lichtjaar afstand van ons twee superzware zwarte gaten ontdekt die in slechts twee jaar om elkaar heen draaien. Ze vormen daarmee het paar superzware zwarte gaten dat het dichtst bij elkaar staat, voor zover nu bekend. Het … [Lees meer...]

Een ongeëvenaard scherpe blik in het hart van blazar OJ 287

Een internationaal team van sterrenkundigen is er in geslaagd om een ongeëvenaard scherpe blik te werpen in het hart van blazar OJ 287. Dat lukte door toepassing van de techniek der interferometrie, waarbij de waarnemingen van twaalf radiotelescopen verspreid over de wereld, inclusief die van de … [Lees meer...]

Verst verwijderde blazar ooit ontdekt, wiens jet naar de aarde gericht is

Sterrenkundigen hebben een blazar ontdekt die met een afstand van ruim 12 miljard lichtjaar de verste verwijderde blazar is die tot nu toe is waargenomen. Eh... blazars? Dat zijn sterrenstelsels met een superzwaar zwart gat in hun centrum, dat zeer actief is en wiens jet of straalstroom van … [Lees meer...]

Nou weten we waarom neutrino IC170922A van blazar TXS 0506+056 zo energierijk was

Vorig jaar juli werd bekendgemaakt dat sterrenkundigen erin geslaagd waren om vanuit één bron aan de hemel, de ‘blazar’ genaamd TXS 0506+056, zowel energierijke fotonen als neutrino’s waar te nemen, een knap staaltje van multi-messenger sterrenkunde. De waarneming werd gedaan op 22 september 2017 en … [Lees meer...]

Fermi en IceCube zien fotonen en neutrino’s vanuit één bron – een blazar met een superzwaar zwart gat

Vandaag is zoals aangekondigd op een persconferentie van de NSF bekendgemaakt dat sterrenkundigen erin geslaagd zijn om vanuit één bron aan de hemel, de 'blazar' genaamd TXS 0506+056 - een sterrenstelsel iets ten westen van de ster Bellatrix in het sterrenbeeld Orion op 3,7 miljard lichtjaar afstand … [Lees meer...]

Gamma-achtergrondstraling bevat geen spoor van donkere materie

Onderzoekers van de Universiteit van Amsterdam hebben de meest nauwkeurige analyse uitgevoerd van de gamma-achtergrondstraling in het heelal. Daaruit volgt dat deze achtergrondstraling van twee verschillende brontypes afkomstig moet zijn. De onderzoekers zagen geen aanwijzingen voor het bestaan van … [Lees meer...]

IceCube ontdekt kosmisch neutrino met de hoogste energie ooit waargenomen

Ze hadden met de IceCube detector - een enorme neutrinodetector in een blok ijs van 1 km³ in de Zuidpool - al neutrino's ontdekt met enorm hoge energieën, eerst een neutrino genaamd 'Bert' met een energie van 1.040 TeV (=1,04 peta electronvolt), toen 'Ernie' met een energie van 1.140 TeV (=1,14 PeV) … [Lees meer...]

Ver zwart gat produceert recorduitbarsting

Op 14 juni jl. hebben de Italiaanse gammasatelliet AGILE en zijn Amerikaanse soortgenoot Fermi een enorme uitbarsting gedetecteerd van het superzware zwarte gat in het centrum van het sterrenstelsel 3C 279. Van de ene dag op de andere nam de intensiteit van de gammastraling van de kern van dit … [Lees meer...]