17 april 2021

Nieuw model voor het ontstaan van extreme sterrestanten

Neutronensterren, de superdichte restanten van supermassieve sterren, kunnen razendsnel ronddraaien - het record staat op 716 omwentelingen per seconde. Dit soort extreme objecten staan bekend als millisecondepulsars. Maar hoe kan een sterachtig object zo snel ronddraaien? Voorheen werd gedacht … [Lees meer...]

Jonge röntgendubbelster is een bijzonder ruimtelaboratorium

Een team met Nederlandse sterrenkundigen heeft de 'jongste' röntgendubbelster ooit ontdekt. Dat is van belang omdat we aan de hand van dit soort jonge sterren kunnen zien wat er gebeurt als een ster als supernova ontploft en een neutronenster vormt. De jonge dubbelster is daarmee een uitstekend … [Lees meer...]

Grote uitbarstingen van dubbelster waargenomen

Een internationaal team van astronomen hebben de eerste wetenschappelijke resultaten bekend gemaakt van de Karoo Array Telescope (KAT-7) in Zuid-Afrika. Men heeft hiermee waarnemingen verricht van de dubbelster Circinus X-1, die bestaat uit een compacte neutronenster (het restant van een massieve … [Lees meer...]

Zwart gat breekt snelheidsrecord

Met de Europese ruimtetelescoop XMM-Newton is een röntgendubbelster ontdekt waarvan de componenten in slechts 2,4 uur om elkaar heen draaien. Hiermee is het vorige snelheidsrecord met ruim een uur verbroken. De dubbelster staat bekend als MAXI J1659-152 en bestaat uit een zwart gat van drie … [Lees meer...]

Röntgendubbelsterren kunnen spiraalarmen van de Melkweg traceren

Ons melkwegstelsel is bezaaid met massieve dubbelsterren - veel ervan bevatten het restant van een supernova (oftewel, een neutronenster of stellair zwart gat). Een nieuwe studie naar deze dubbelsterren die röntgenstraling uitstoten heeft uitgewezen dat ze gebruikt kunnen worden om de … [Lees meer...]

Neutronenster blaast modellen voor röntgenflitsen op

Amsterdamse astronomen hebben een neutronenster waargenomen die spot met de gangbare modellen voor röntgenflitsen op dit soort extreme objecten. In het geval van de neutronenster in de röntgendubbelster IGR J17480-2446 blijkt het magneetveld van de ster ervoor te zorgen dat sommige delen veel … [Lees meer...]

Nederlandse sterrenkundigen zien opgewarmde neutronenster

Nathalie Degenaar en Rudy Wijnands (Universiteit van Amsterdam) keken in het binnenste van een extreem object in ons heelal. Zo konden zij de opwarming van zo'n neutronenster in een röntgendubbelster ontdekken. De twee Nederlandse sterrenkundigen beschrijven hun resultaten in twee artikelen (deze én … [Lees meer...]

Eerste eclipserende röntgenpulsar ontdekt

Astronomen van de Universiteit van Amsterdam en collega's van NASA hebben de eerste milliseconde röntgenpulsar ontdekt die wordt verduisterd door zijn begeleidende ster. Deze ontdekking kan meer licht werpen op de interne structuur en grootte van de lastig te bestuderen neutronensterren en een van … [Lees meer...]

Krachtige straalstroom uit zwart gat blijkt heldere röntgenbron

Sterrenkundigen van de Universiteit van Amsterdam hebben ontdekt dat de röntgenstraling die het zwarte gat in de dubbelster XTE J1550-564 uitzendt, soms wordt gedomineerd door de jet (de snelle straalvormige gasstroom die uit het zwarte gat komt) en niet door de accretieschijf. Dit resultaat komt … [Lees meer...]