Wat valt er aan de sterrenhemel te zien in juni 2016?


Op 1 juni start de weerkundige zomer. Twintig dagen later begint officieel de astronomische zomer dat sterrenkundigen ook wel het ‘solsticium’ heten. De maand juni werd genoemd naar de Romeinse godin, Juno, de vrouw van Jupiter. In juni 2016 is de prachtige planeet Saturnus in oppositie en kunnen we verschillende vallende sterren zien afkomstig van minder bekende meteorenzwermen. In dit artikel wordt een overzicht gegeven van wat er allemaal aan de sterrenhemel te zien is in juni 2016.

OPGELET:
Kijk nooit naar objecten die zich dicht bij de Zon bevinden zonder voldoende bescherming. Kijk nooit door een telescoop, verrekijker of andere optische apparatuur richting de Zon. Dit kan het netvlies onherstelbaar beschadigen met blindheid tot gevolg!

De Maan en de planeten

De planeet dat zich het dichtst bij onze ster bevindt, Mercurius, bereikt in juni 2016 zijn grootste westelijke elongatie en is daaropvolgende dagen ’s morgens boven de oostelijke horizon moeilijk zichtbaar. Vanaf 9 juni tot 26 juni 2016 komt Mercurius ongeveer 50 minuten voor de Zon op. De tweede planeet gezien vanaf de Zon, Venus, bevindt zich heel de maand juni op minder dan 7

Wat valt er aan de sterrenhemel te zien in april 2016?


De vierde maand van het nieuwe jaar wordt in de volksmond ook wel ‘grasmaand’, ‘pasmaand’ of ‘eiermaand’ genoemd. Voor amateur-astronomen is april 2016 een zeer interessante maand doordat we de planeten Mercurius, Mars, Jupiter en Saturnus kunnen waarnemen, een komeet kunnen zien en we kunnen genieten van de Lyriden meteorenzwerm. In dit uitgebreid artikel wordt een overzicht gegeven van wat er zoal aan de sterrenhemel te zien is in april 2016.

OPGELET:
Kijk nooit naar objecten die zich dicht bij de Zon bevinden zonder voldoende bescherming. Kijk nooit door een telescoop, verrekijker of andere optische apparatuur richting de Zon. Dit kan het netvlies onherstelbaar beschadigen met blindheid tot gevolg!

De Maan en de planeten

De planeet die zich het dichtst bij de Zon bevindt, Mercurius, bereikt op 18 april 2016 zijn grootste oostelijke elongatie en is ’s avonds tussen 5 en 25 april boven de westelijke horizon zichtbaar. Mercurius heeft op dat moment een schijnbare helderheid van magnitude -0,3. De tweede planeet gezien vanaf de Zon, Venus, komt kort voor de Zon op en is hierdoor in april 2016 niet zichtbaar met het blote oog. Mars, ook wel de ‘rode’ of ‘oranje’ planeet genoemd omwille van zijn kleur, kunnen we in april 2016 terugvinden in de buurt van de ster Antares in het sterrenbeeld Slangendrager (Ophiuchus) en komt in de late avond al op. Deze planeet heeft in april 2016 een schijnbare helderheid van magnitude -0,5 maar wordt wel steeds helderder. Mars nadert nog steeds de Aarde en is op 17 april 2016 stationair in rechte klimming. Dit wil zeggen dat de bewegingsrichting van de planeet tussen de sterren nu westelijk wordt. Jupiter, de grootste planeet in ons zonnestelsel, blijft ook in april 2016 een helder object aan de nachtelijke hemel. Zo heeft Jupiter een schijnbare helderheid van magnitude -1,9 en prijkt deze ’s avonds hoog in het zuiden, in het sterrenbeeld Leeuw (Leo). Op zaterdag 9 april 2016 kunnen we vier grootste manen van Jupiter, de zogeheten ‘Galile

Wat valt er aan de sterrenhemel te zien in maart 2016?


De derde maand van het nieuwe jaar wordt in de volksmond ook wel ‘lentemaand’, ‘buienmaand’ of ‘guldenmaand’ genoemd en werd genoemd naar de Romeinse god Mars, de god van de oorlog. In dit uitgebreid hemeljournaal wordt een overzicht gegeven van wat er zoal aan de sterrenhemel te zien is in maart 2016.

OPGELET:
Kijk nooit naar objecten die zich dicht bij de Zon bevinden zonder voldoende bescherming. Kijk nooit door een telescoop, verrekijker of andere optische apparatuur richting de Zon. Dit kan het netvlies onherstelbaar beschadigen met blindheid tot gevolg!

De Maan en de planeten

Mercurius, de kleine planeet die zich het dichtst bij de Zon bevindt, is op 23 maart 2016 in bovenconjunctie met onze ster en is niet waarneembaar. Ook de tweede planeet, Venus, is in maart 2016 niet waarneembaar aangezien deze korte tijd voor de Zon pas opkomt. Mars, de planeet die omwille van zijn kleur ook wel de ‘rode’ of ‘oranje’ planeet wordt genoemd, is de tweede helft van de nacht pas zichtbaar in het sterrenbeeld Weegschaal (Libra) en vervolgens in het sterrenbeeld Schorpioen (Scorpius). Mars blijft de Aarde in maart naderen waardoor deze steeds helderder wordt. In maart 2016 zal de ‘rode planeet’ een schijnbare helderheid hebben van magnitude +0,5 tot -0,3. De grootste planeet uit ons zonnestelsel, Jupiter, schittert in maart 2016 de hele nacht als een heldere ster in het sterrenbeeld Leeuw (Leo). Jupiter is op 8 maart 2016 in oppositie met de Zon en heeft op dat moment een schijnbare helderheid van magnitude -2,0. Doordat Jupiter relatief dicht bij de Aarde staat, is dit een ideaal moment om de planeet en zijn vier grootste manen waar te nemen. Zo kunnen we maandag 14 maart 2016 de vier grootste manen van Jupiter, de zogeheten ‘Galile

Wat valt er aan de sterrenhemel te zien in februari 2016?


De tweede maand van het nieuwe jaar wordt in de volksmond ook wel ‘schrikkelmaand’, ‘slijkmaand’ of ‘regenmaand’ genoemd en werd genoemd naar de Romeinse god Februus, de god van de purificatie en onderwereld. In dit uitgebreid artikel wordt een overzicht gegeven wat er zoal aan de sterrenhemel te zien is in februari 2016.

OPGELET:
Kijk nooit naar objecten die zich dicht bij de Zon bevinden zonder voldoende bescherming. Kijk nooit door een telescoop, verrekijker of andere optische apparatuur richting de Zon. Dit kan het netvlies onherstelbaar beschadigen met blindheid tot gevolg!

De Maan en de planeten

De kleine planeet Mercurius, de planeet die zich het dichtst bij de Zon bevindt, bereikt op 7 februari 2016 zijn grootste westelijke elongatie en kunnen we eind januari en begin februari 2016 terugvinden aan de ochtendhemel. Mercurius is op dat moment voor ongeveer 62% verlicht en heeft een schijnbare helderheid van magnitude +0,2. De kleine planeet staat ongeveer 25

Wat valt er aan de sterrenhemel te zien in december 2015?

Op 1 december start de weerkundige winter. De maand december wordt in de volksmond dan ook wel de ‘donkere maand’ of ‘wintermaand’ genoemd en is voor veel amateur-astronomen één van de betere maanden om met de telescoop naar buiten te gaan. Eén van de hoogtepunten in december is ongetwijfeld de Geminiden meteorenzwerm. Ontdek via dit uitgebreid artikel wat er allemaal te zien is aan de sterrenhemel in december 2015. 

OPGELET: Kijk nooit naar objecten die zich dicht bij de Zon bevinden zonder voldoende bescherming. Kijk nooit door een telescoop, verrekijker of andere optische apparatuur richting de Zon. Dit kan het netvlies onherstelbaar beschadigen met blindheid tot gevolg!

De Maan en de planeten

Mercurius, de planeet die zich het dichtst bij de Zon bevindt, bereikt op 29 december 2015 zijn grootste avond-elongatie. Deze kleine planeet gaat de vijf laatste dagen van 2015 ongeveer anderhalf uur na de Zon onder waardoor deze waarneembaar is laag in het zuidwesten, kort nadat de Zon is ondergegaan. De tweede planeet, gezien vanaf de Zon, schittert in december 2015 ’s morgens in het zuidoosten. Zo heeft Venus op dat moment een schijnbare helderheid van magnitude -3,6 en kunnen we deze begin december 2015 terugvinden in het sterrenbeeld Maagd (Virgo) en daarna in het sterrenbeeld Weegschaal (Libra). Mars, de planeet die gekend is om zijn rood-oranje kleur, is in december 2015 ’s morgens terug te vinden in het sterrenbeeld Maagd (Virgo). Op dat moment heeft Mars een schijnbare helderheid van magnitude +1,6. Mars kunnen we op 21 december 2015 op slechts 4° ten noorden van de heldere ster Spica terugvinden. De ‘rode planeet’ zal pas op 22 mei 2016 in oppositie zijn met de Zon maar wordt nu al langzaam helderder. De grootste planeet uit ons zonnestelsel, Jupiter, prijkt vanaf middernacht tot het aanbreken van de dag in het oostelijke deel van het sterrenbeeld Leeuw (Leo). Jupiter heeft op dat moment een schijnbare helderheid van magnitude -1,7 en een schijnbare diameter van ongeveer 38″. De vier grootste en helderste manen van Jupiter, de zogeheten ‘Galileïsche Manen’, kunnen we op zaterdag 5 december 2015 ten oosten van de planeetschijf terugvinden. In toenemende afstand van de planeet Jupiter staan Europa, Io, Ganymedes en Callisto. Op donderdag 31 december kunnen de vier Galileïsche Manen uiteindelijk ten westen van de planeet Jupiter terugvinden. Op 8 maart 2016 is Jupiter in oppositie met de Zon. Saturnus, de planeet met zijn prachtig ringenstelsel, verschijnt vanaf de tweede helft van december opnieuw aan de ochtendhemel. Deze planeet heeft op dat moment een schijnbare helderheid van magnitude +0,7 en is terug te vinden in het sterrenbeeld Slangendrager (Ophiuchus). De twee verste planeten in ons zonnestelsel, Uranus en Neptunus, vinden we in 2015 terug in de sterrenbeelden Vissen (Pisces) en Waterman (Aquarius). Deze gasplaneten hebben elk een helderheid van magnitude +6,1 (Uranus) en +7,8 (Neptunus) waardoor deze enkel zichtbaar zijn met een telescoop. Op vrijdag 25 december 2015 is het volle Maan. Indien het weer meewerkt, kunnen we op zaterdag 12 december 2015 een prachtige dunne maansikkel zien. Dit is de eerste dunne maansikkel sinds de laatste Nieuwe Maan op 11 december 2015. Op 12 december, kort na zonsondergang, kunnen we de prachtige maansikkel waarnemen net boven de zuidwestelijke horizon.

Planetoïden in oppositie

Op woensdag 9 december 2015 is de planetoïde 16 Psyche in oppositie. Dit kleine hemellichaam bevindt zich op dat moment in het sterrenbeeld Stier (Taurus) en heeft een schijnbare helderheid van magnitude +9,4. Hierdoor is deze planetoïde enkel waarneembaar met grotere telescopen. Tijdens zijn oppositie bereikt deze planetoïde een maximale hoogte boven de horizon van ongeveer 56°. De planetoïde 16 Psyche werd op 17 maart 1852 ontdekt door de Italiaanse astronoom Annibale de Gasparis. Psyche heeft een regelmatig vlak oppervlak en een ellipsoïde vorm met een diameter die varieert tussen de 180 en 250 km. De planetoïde draait in iets meer dan vier uur om haar as en beweegt in een ellipsvormige baan in ongeveer 5 jaar om de Zon. Een tweede planetoïde die in december in oppositie is, is 27 Euterpe. Deze planetoïde is op vrijdag 25 december in oppositie en is op dat moment terug te vinden in het sterrenbeeld Tweelingen (Gemini). Door zijn schijnbare helderheid van magnitude +8,4 is dit kleine hemellichaam ook enkel zichtbaar met grotere telescopen. Tijdens zijn oppositie bereikt 27 Euterpe een maximale hoogte boven de horizon van ongeveer 61°. Euterpe werd ontdekt door de Engelse sterrenkundige John Russell Hind op 8 november 1853 en heeft een onregelmatige vorm met een diameter tussen de 75 en 124 km. Deze planetoïde draait in 3,6 jaar rond de Zon, in een ellipsvormige baan.

eminiden meteoren gefotografeerd in Californië – Foto: Wally Wacholka.

Geminiden en Ursiden meteorenzwermen

De maand december is niet enkel gekend om Kerstmis maar het is ook de maand waarin we kunnen genieten van de prachtige Geminiden meteorenzwerm. Onder kenners worden de Geminiden omschreven als één van de mooiste jaarlijkse meteorenzwermen die het zeker waard zijn om de koude nachten voor enkele uren te trotseren. Op maandag 14 december 2015 bereikt de bekende meteorenzwerm Geminiden zijn maximum. Rond 02u30 Belgische tijd bevindt het radiant van deze meteorenzwerm zich aan het hoogste punt aan de hemel (70°) in het sterrenbeeld Tweelingen (Gemini). Het radiant is het punt aan de sterrenhemel waaruit meteoren lijken te komen. Onder goede omstandigheden, (geen storende lichtvervuiling of storend Maanlicht) kan men van de Geminiden meteorenzwerm meer dan honderd meteoren per uur verwachten. Doordat het op 11 december 2015 Nieuwe Maan is, is er op het moment van het maximum geen storend maanlicht. De Geminiden meteoren worden omschreven als zeer snel, helder en hebben vaak korte sporen. De Geminiden meteorenzwerm heeft ook een relatief korte piek en vaak kan men de dagen rond het maximum ook al Geminiden meteoren waarnemen. Meteoren worden in de volksmond ook wel ‘vallende sterren’ genoemd. In werkelijkheid gaat het om zeer kleine stukjes steen en gruis die onder hoge snelheden de atmosfeer van de Aarde binnendringen waarna ze op een hoogte van 80 tot 120 kilometer verdampen. De Geminiden worden veroorzaakt door stofdeeltjes die afkomstig zijn van planetoïde Phaethon. De dagen rond 22 december zijn ook nog meteoren te zien afkomstig van de Ursiden meteorenzwerm. Rond 09u00 Belgische tijd bevindt het radiant van deze zwerm zich aan het hoogste punt (op 67°) aan de hemel in het sterrenbeeld Kleine Beer. Op dat moment is de Maan wel voor 95% verlicht waardoor dit een zeer storende factor is. Onder ideale omstandigheden, zonder storend maanlicht, zijn er van deze zwerm ongeveer een tiental meteoren per uur te zien. Om meteoren waar te nemen heb je geen speciale apparatuur nodig. Enkel een ligzetel, een heldere sterrenhemel en wat geduld zijn genoeg.

Winterzeshoek

Een soortgelijk asterisme als de bekende Zomerdriehoek is de Winterzeshoek. Deze denkbeeldige figuur wordt gevormd door zes sterren die enkel gedurende de winter op het noordelijk halfrond te zien zijn. Deze sterren vormen samen een zeshoek en zijn Aldebaran in het sterrenbeeld Stier, Rigel in het sterrenbeeld Orion, Sirius in het sterrenbeeld Grote Hond, Procyon in het sterrenbeeld Kleine Hond, Pollux in het sterrenbeeld Tweelingen en Capella in het sterrenbeeld Voerman. In de Winterzeshoek bevindt zich nog een ander asterisme: de Winterdriehoek. Dit asterisme is ook gekend als de ‘Great Southern Triangle’ en wordt gevormd door de sterren Sirius, Procyon en Betelgeuse die zich meer in het centrum van de Winterzeshoek bevindt. Wat de Winterzeshoek zo bijzonder maakt, zijn de kleurverschillen van de zes sterren. Dit kleurverschil wordt veroorzaakt door het verschil in hun oppervlaktetemperatuur. Zo heeft de ster Procyon een witte kleur terwijl de sterren Aldebaran en Pollux eerder oranje zijn. De ster Capella heeft dan weer een gele kleur.

De Winterdriehoek – Foto: Stellarium.

Deep-sky

De maand december is voor de meer gevorderde amateur-astronoom zeer geschikt om om de nevel NGC 1990 waar te nemen. Deze reflectienevel bevindt zich in het sterrenbeeld Orion en heeft een schijnbare afmeting van 50,0′. Het object werd in 1786 ontdekt door William Herschel. Doordat dit een zwak en contrastarm object is, heeft men echter een behoorlijke telescoop nodig om iets van details te kunnen zien. Een andere prachtige nevel in het sterrenbeeld Orion is M42 (zie foto). Deze nevel, die ook gekend is als de ‘Grote Orionnevel’ is één van de meest bekende en waargenomen deep-sky objecten en is bij goede omstandigheden zelfs al te zien met het blote oog of een verrekijker. Dit prachtige object is makkelijk terug te vinden aan de sterrenhemel aangezien het met het blote oog te zien is als een wazige vlek net onder de drie gordelsterren van Orion. M42 heeft een magnitude van 4,0 en zijn schijnbare afmeting bedraagt 66,0′. Deze prachtige, door jonge sterren, verlichte nevel bevindt zich op een afstand van 1 350 lichtjaar van de Aarde. De bekende Orionnevel wordt door zowel beginnende alsook ervaren waarnemers telkens opnieuw waargenomen. De meest beginnende waarnemers zijn echter wel vaak teleurgesteld aangezien ze een beeld verwachten van dit object zoals op de extreem langbelichte foto’s die we kunnen zien in boeken en op het internet. Enkel het visueel beeld in grote telescopen benaderd deze indruk. Toch is M42 een prachtig object om waar te nemen, vooral wanneer men dat gedetailleerd doet. In een binoculair ziet men een zwakke waas rond een ster van vierde magnitude. In een kleine telescoop ziet men dan weer een lichtgroene waas zonder veel extra details. Naarmate de kijkeropening toeneemt, ziet men talloze lichte en donkere nevels die chaotisch verspreid zijn over de nevel. Nog een nevel die in de maand december in het sterrenbeeld Orion goed waar te nemen is, is NGC 2024. Deze emissienevel is ook gekend als de ‘Vlamnevel’ en bevindt zich op een afstand van 1 500 lichtjaar van de Aarde. Dit object heeft een schijnbare afmeting van 30,0′. Het spreekt voor zich dat men het best deep-sky objecten waarneemt in de periode rond Nieuwe Maan (vrijdag 11 december 2015) aangezien men dan geen hinder heeft van storend Maanlicht.

De sterrenbeelden op 15 december 2015 (23u30)

Hubble’s Tonight Sky over november 2015

Hieronder weer de maandelijkse video van Hubble’s Tonight’s Sky, waarin je kan zien wat er allemaal voor interessants aan de hemel staat te gebeuren deze maand.

Interessante en nuttige links:

Bron: Spacepage.be + Hubble..

Wat valt er aan de sterrenhemel te zien in november 2015?


November wordt ook wel de ‘nevelmaand’ of ‘slachtmaand’ genoemd en is de elfde maand van het jaar in de gregoriaanse kalender. In dit artikel bespreken we wat er zoal te zien is aan de sterrenhemel in november 2015. Zo kunnen we in november 2015 enkele heldere planeten aan de ochtendhemel zien alsook tal van vallende sterren afkomstig van verschillende meteorenzwermen. 

OPGELET: Kijk nooit naar objecten die zich dicht bij de Zon bevinden zonder voldoende bescherming. Kijk nooit door een telescoop, verrekijker of andere optische apparatuur richting de Zon. Dit kan het netvlies onherstelbaar beschadigen met blindheid tot gevolg!

De Maan en de planeten

In november 2015 kunnen we de kleine planeet Mercurius niet waarnemen doordat deze zich te dicht bij de Zon bevindt. De tweede planeet gezien vanaf de Zon is Venus en deze schittert ’s morgens als een zeer heldere ster in het oosten, sterrenbeeld Maagd (Virgo). Venus komt meer dan vier uur voor de Zon en heeft een schijnbare helderheid van magnitude -3,8 waardoor deze planeet zeer goed waarneembaar is. Mars, de planeet gekend om zijn rood-oranje kleur, wordt in november 2015 steeds iets beter zichtbaar. Zo kunnen we Mars in november 2015 ’s morgens waarnemen in het sterrenbeeld Leeuw (Leo) en heeft deze een schijnbare helderheid van magnitude +1,8. Jupiter, de grootste planeet uit ons zonnestelsel, is in november 2015 de tweede helft van de nacht zichtbaar in het oostelijke deel van het sterrenbeeld Leeuw (Leo). Deze gigantische gasplaneet heeft in november 2015 een schijnbare helderheid van magnitude -1,5 en dag na dag komt deze heldere reuzenplaneet vroeger op. Op maandag 9 november 2015 kunnen we ook alle vier de grootste manen van Jupiter, de zogeheten ‘Galileïsche manen’, terugvinden ten westen van de planeetschijf. Van binnen naar buiten zijn dit Ganymedes, Io, Europa en Callisto. Jupiter staat op dat moment in het zuidoosten op een hoogte van ongeveer 34° boven de horizon. Op zondag 15 november 2015 kunnen we de vier grootste manen van Jupiter dan weer terugvinden ten oosten van de planeetschijf. Onder goede omstandigheden kunnen we de vier grootste manen van Jupiter al waarnemen met een binoculair of een kleine telescoop. Saturnus de prachtige planeet met zijn ringenstelsel, gaat kort na de Zon onder waardoor deze in november 2015 niet zichtbaar is. De twee verste planeten in ons zonnestelsel, Uranus en Neptunus, vinden we in 2015 terug in de sterrenbeelden Vissen (Pisces) en Waterman (Aquarius). Deze gasplaneten hebben een helderheid van magnitude +6,2 (Uranus) en +7,8 (Neptunus) waardoor deze enkel zichtbaar zijn met een telescoop. Op woensdag 25 november 2015 is het volle Maan. Op vrijdag 6 november 2015 kunnen we de Maan omstreeks 07u15 op ongeveer 4,5° terugvinden van de planeet Jupiter. Beide objecten bevinden zich op dat moment ongeveer 39° boven de zuidzuidoostelijke horizon en de Maan is voor 25% verlicht. Nog een opmerkelijke samenstand vindt op zaterdag 7 november 2015 plaats wanneer we de Maan nabij de planeten Venus en Mars kunnen terugvinden. Omstreeks 07u00 kunnen we de drie hemelobjecten ongeveer 30° boven de zuidoostelijke horizon terugvinden. De Maan is op dat moment voor slechts 17% verlicht.

Planetoïden in oppositie

Een andere interessante meteorenzwerm die in november 2015 kunnen zien, zijn de Tauriden. Het maximum van deze meteorenzwerm vindt op zaterdag 7 november 2015 plaats. De radiant kunnen we omstreeks 01u30 op ongeveer 59° boven de horizon terugvinden in het sterrenbeeld Stier (Taurus). Onder goede omstandigheden moet het mogelijk zijn om een vijftal meteoren (vallende sterren) per uur te kunnen zien. Doordat de duur van het maximum van deze zwerm vrij lang is (ongeveer 22 dagen), kunnen we onder goede omstandigheden toch vrij veel Tauriden zien. Meteoren afkomstig van deze zwerm worden gekenmerkt door hun felle oranje kleur en zijn relatief traag.

Leoniden en Tauriden meteorenzwermen

De belangrijkste meteorenzwerm die we in november te zien krijgen, is ongetwijfeld de Leoniden meteorenzwerm. Deze zwerm bereikt op woensdag 18 november 2015 haar maximum wat wil zeggen dat we onder goede omstandigheden ongeveer een vijftiental meteoren, ook wel ‘vallende sterren’ genoemd, per uur kunnen waarnemen. In werkelijkheid gaat het hier niet om ‘vallende sterren’ maar wel om zeer kleine stukjes steen en gruis die die onder hoge snelheden de atmosfeer van de Aarde binnenkomen en op grote hoogte verdampen. De steentjes en het gruis die deze meteorenzwerm veroorzaakt, zijn afkomstig van de komeet Tempel-Tuttle. Het beste moment om deze meteoren waar te nemen is rond 05u45. Het radiant van de Leoniden (het punt aan de hemel waaruit de meteoren lijken te komen) staat op 18 november omstreeks 05u45 ongeveer 56° boven de zuidoostelijke horizon in het sterrenbeeld Leeuw (Leo). De Maan stoort op dat moment niet. De Leoniden meteorenzwerm is onder amateur-sterrenkundigen heel bekend omwille van zijn indrukwekkende sterrenregens in 1799, 1833, 1866, 1966 en 1999. Om meteoren waar te nemen heb je geen speciale apparatuur nodig. Enkel een ligzetel, warme kledij, een heldere sterrenhemel en wat geduld zijn genoeg.

Enkele Leoniden meteoren – Foto: Tony Hallas.

Een andere interessante meteorenzwerm die in november 2015 kunnen zien, zijn de Tauriden. Het maximum van deze meteorenzwerm vindt op zaterdag 7 november 2015 plaats. De radiant kunnen we omstreeks 01u30 op ongeveer 59° boven de horizon terugvinden in het sterrenbeeld Stier (Taurus). Onder goede omstandigheden moet het mogelijk zijn om een vijftal meteoren (vallende sterren) per uur te kunnen zien. Doordat de duur van het maximum van deze zwerm vrij lang is (ongeveer 22 dagen), kunnen we onder goede omstandigheden toch vrij veel Tauriden zien. Meteoren afkomstig van deze zwerm worden gekenmerkt door hun felle oranje kleur en zijn relatief traag.

Winterzeshoek

Een soortgelijk asterisme als de bekende Zomerdriehoek is de Winterzeshoek. Deze denkbeeldige figuur wordt gevormd door zes sterren die enkel gedurende de winter op het noordelijk halfrond te zien zijn. Deze sterren vormen samen een zeshoek en zijn Aldebaran in het sterrenbeeld Stier, Rigel in het sterrenbeeld Orion, Sirius in het sterrenbeeld Grote Hond, Procyon in het sterrenbeeld Kleine Hond, Pollux in het sterrenbeeld Tweelingen en Capella in het sterrenbeeld Voerman. In de Winterzeshoek bevindt zich nog een ander asterisme: de Winterdriehoek. Dit asterisme is ook gekend als de ‘Great Southern Triangle’ en wordt gevormd door de sterren Sirius, Procyon en Betelgeuse die zich meer in het centrum van de Winterzeshoek bevindt. Wat de Winterzeshoek zo bijzonder maakt, zijn de kleurverschillen van de zes sterren. Dit kleurverschil wordt veroorzaakt door het verschil in hun oppervlaktetemperatuur. Zo heeft de ster Procyon een witte kleur terwijl de sterren Aldebaran en Pollux eerder oranje zijn. De ster Capella heeft dan weer een gele kleur.

Deep-sky

De maand november is de perfecte maand om de prachtige nevel NGC 1554 waar te nemen. Deze interessante nevel is ook gekend onder de naam ‘Struve’s Lost Nebula’ en bevindt zich in het sterrenbeeld Stier (Taurus) vlakbij de ster T Tauri. De Deens-Ierse astronoom John Louis Emil Dreyer omschreef dit object als een “schitterend, variabel, klein en rond object”. Op 29 november 2015 bevindt NGC 1554 zich in het hoogste punt aan de hemel, op 57° boven de horizon. Doordat dit een zwak en contrastarm object is, heb je wel een behoorlijke telescoop nodig om details te zien. De centrale ster van deze nevel heeft een helderheid van magnitude +11. Zoals bij alle deep-sky objecten het geval is, is de periode rond Nieuwe Maan de meest geschikte periode om deep-sky objecten waar te nemen met een binoculair of telescoop. Op woensdag 11 november 2015 is het Nieuwe Maan. Liefhebbers van sterrenhopen kunnen de maand november ook gebruiken om de open sterrenhopen Messier 36 (M36), Messier 37 (M37) en Messier 38 (M38) waar te nemen. Deze open sterrenhopen bevinden zich in het sterrenbeeld Voerman (Auriga) en kunnen bij goede omstandigheden al worden waargenomen met een binoculair of een kleine telescoop.

De sterrenbeelden op 15 november 2015 (23u00)

Hubble’s Tonight Sky over november 2015

Hieronder weer de maandelijkse video van Hubble’s Tonight’s Sky, waarin je kan zien wat er allemaal voor interessants aan de hemel staat te gebeuren deze maand.

Interessante en nuttige links:

Bron: Spacepage.be + Hubble..

Yep, ’t is de aarde die beweegt

Credit: NASA

Als je ’s avonds zonder storende bewolking naar de maan en sterren kijkt heb je de indruk dat ze allemaal om de aarde heen draaien. Ja, je weet dat het schijn is en dat het komt door de rotatie van de aarde om haar as, maar toch is die indruk er. Ene Jackenmeister heeft het eens omgedraaid. Hij heeft talloze timelapse video’s bij elkaar genomen – video’s die we hier met de regelmatig van de klok hebben laten zien – en hij heeft ze zo bewerkt dat de sterren gefixeerd zijn en dat de aarde beweegt. Normaal is het andersom en zie je de sterren, planeten en maan langs de hemel voorbij trekken, maar door Jackenmeisters ingreep is goed te zien dat het de aarde is die beweegt. Nou ja, de maan beweegt wel aan de hemel door z’n baan om de aarde, da’s de uitzondering.

Bron: It’s Okay to be Smart.