10 december 2016

Deze maand is er volle maan, supermaan en de totale maansverduistering

Elke maand is er een volle maan. Deze maand is er volle maan, supermaan en de totale maansverduistering. De totale maansverduistering van 28 september 2015 is de eerste totale maaneclips sinds 2011 die goed zichtbaar is in de Benelux, en de eerste sinds 2008 die – bij helder weer – volledig zichtbaar zal zijn.

Het kaartje boven toont de beweging van de maan door de aardschaduw tijdens de eclips. Het kaartje gebruikt de azimutale projectie en is geldig voor de Benelux. De labels 1-7 zijn: 1: begin eclips (2:11 uur); 2: in kernschaduw (3:07); 3: begin totaliteit (4:11); 4: maximum: (4:48); 5: einde totaliteit (5:24); 6: uit kernschaduw (6:28); 7: einde eclips (7:25 uur).


Credits: NASA/Goddard

Update: met mijn eigen opname van de verduistering



Goede vrijdagDatum100% volle maan
201418 april15 april
201503 april04 april
201625 maart23 maart
201714 april11 april
201830 maart31 maart
201919 april19 april (op dezelfde dag)
202010 april08 april
202102 april27 april
202215 april16 april
202307 april06 april
202429 maart25 maart
202518 april13 april
202603 april02 april


Bron: Wikipedia, NASA

Reacties

  1. Nou, we kunnen jou weer met recht MOONique noemen! 🙂
    28 september staat in mijn agenda.

    groet,
    Gert (Enceladus)

    • Van die naam kom ik nooit meer af geloof ik 😛

      • En ‘naam’ is ook nog eens palindroom van ‘maan’. 😉

        groet,
        Gert (Enceladus)

        • Hahaha, en jij hebt dit soort dingetjes dan weer door. Ik zal eens op mijn geboortetegeltje kijken of ik soms op ‘maan’dag ter wereld kwam.
          Update: Niet op maandag, maar wel op de dag dat het 100% volle maan was. http://www.datum.nl/20-4-1962

          • Het was ook nog Goede Vrijdag !
            Klopt het dat Goede Vrijdag altijd dicht in de buurt van een Volle Maan valt?

            Groet, Paul

          • Ja, want Pasen valt op de eerste zondag na de eerste volle maan van de lente.
            En Goede Vrijdag is de vrijdag voor Pasen.

            Goede Vrijdag kan dus hooguit een paar dagen na Volle Maan zijn.

            groet,
            Gert (Enceladus)

          • Als de eerste volle maan in de lente op een zaterdag valt, dan valt Goede Vrijdag dus één dag vóór volle maan….. 😕

          • Klopt Gert:-) Behalve dan in het jaar 1974 (wat raar, of niet?)
            Quote: “Als de eerste volle maan in de lente op een zaterdag valt, dan valt Goede Vrijdag dus één dag vóór volle maan…”
            Voorbeeld:
            1961-Goede Vrijdag 31 maart-100% volle maan op zaterdag 01 april
            1968-Goede Vrijdag 12 april -100% volle maan op zaterdag 13 april
            1971-Goede Vrijdag 09 april -100% volle maan op zaterdag 10 april

            1974-Goede Vrijdag 12 april -100% volle maan op zaterdag 06 april (uitzondering(?))
            http://www.online-kalender.nl/goede-vrijdag-1974.html
            http://www.kalender-365.nl/maankalender/1974/april.html

          • Heel scherp, beste voornaamgenoot! I stand corrected.

            groet,
            (ook) Gert

          • Het lijkt er wel op, Paul. Ik heb een tabel gemaakt met alle Goede Vrijdagen/volle manen van 2014 t/m 2026 Ik wilde de tabel hier bij de reacties plaatsen maar dat lukte niet. Daarom zet ik hem in het blog erbij zodat je zelf kunt checken. Het klopt dat Goede Vrijdag dicht in de buurt van een volle maan is. Het valt mij op dat het niet altijd 100% volle maan op Goede Vrijdag is.
            (update) Goede Vrijdag:
            1960-15 april-100% volle maan op 11 april
            1961-31 maart-100% volle maan op 01 april
            1962-20 april-100% volle maan op dezelfde dag
            1963-12 april-100% volle maan op 09 april
            1964-27 maart-100% volle maan op 28 maart
            1965-16 april-100% volle maan op dezelfde dag

            Over Goede Vrijdag:
            – Op Goede vrijdag herdenken alle christenen de kruisiging en dood van Jezus op de heuvel
            van Golgotha nabij de stad Jeruzalem.
            – Goede Vrijdag is de vrijdag voor Pasen.

  2. Ik heb hier de Succes Agenda van mijn overleden vader uit 1974. Monique, wat je zegt klopt: in 1974 valt Goede Vrijdag op 12 april, en het is Volle Maan op zaterdag 6 april. Je zou dus denken: uitzondering!

    Maar: het leuke is, dat de Succes Agenda ook het tijdstip van de Volle Maan vermeldt. Op 6 april 1974 staat er: 22.00 uur. Ik denk dus dat het tijdstip van de Volle Maan op de plaats die er voor de wereldwijde berekening toe doet (Rome?) nét na middernacht, dus op zondag, valt. Ik heb geen flauw idee hoe het Vaticaan met de Zomertijd omgaat.

    Ondertussen heb ik ontdekt dat het nog anders ligt:

    https://en.m.wikipedia.org/wiki/Paschal_Full_Moon#Paschal_full_moon

    • De maankalender geeft duidelijk overzicht van de maanstanden op de kalender. De lente begint op het noordelijk halfrond (meestal) op 20 maart en eindigt (meestal) op 21 juni. Wereldwijde berekening/zomertijd (?)…ik denk dat het dat niet is Gert. De maankalender zou dat toch wel ingecalculeerd hebben met de zomertijd? Waarom zou dat bij de rest dan niet zo zijn op de maankalender….Of het is een fout.

      Je theorie betreft de volle maan/zaterdag/Goede Vrijdag een dag eerder klopt, m.u.v. Goede Vrijdag 1974

      Ik heb op Stellarium gekeken en teruggegaan in de tijd naar 1974-04-06 om 22:00:00. Ik zie daar dat de maan 99,8% verlicht is (volle maan) Daarna richting de zondag neemt de volle maan af. Hieronder de link:
      http://i.imgur.com/hiMvXba.png

    • Van 1946 tot en met 1976 was er geen zomertijd in Nederland. Wèl in Italië, want daar begonnen ze er in 1966 mee.

      M.a.w.: Nederland kende in 1974 géén en Italië wèl zomertijd.

      groet,
      (ook) Gert

        • Arie, weet jij misschien wel waarom in 1974 de eerste volle maan toen op zaterdag 6 april viel en Goede Vrijdag niet de dag ervoor maar op 12 april?
          Gert1904 z’n opmerking citaat:”Als de eerste volle maan in de lente op een zaterdag valt, dan valt Goede Vrijdag dus één dag vóór volle maan” klopt wel, behalve dan in 1974.
          Dat is toch raar?

          • Ik heb eerlijk gezegd geen idee waarom er toen van is afgeweken. Ik heb even gegoogled, maar kon geen bevredigende verklaring vinden. Rare jongens, die Romeinen. 😀

          • Ik was er gisteren al achter dat het nóg anders ligt. Zie mijn reactie van 23 september 17:12, de laatste regel. Ik zal vanavond eens proberen die link te doorgronden.

            Dat er voor 1974, of welk jaar dan ook, een uitzondering wordt gemaakt kan ik mij niet voorstellen.

          • Ik heb de link die ik zelf gaf,

            https://en.m.wikipedia.org/wiki/Paschal_Full_Moon#Paschal_full_moon

            eens goed bestudeerd.

            In de berekening voor de Paasdatum wordt gebruik gemaakt van een kerkelijke maan-kalender met maanden van 29 en 30 dagen. Verder wordt de lente-equinox gesteld op 21 maart, en de kerkelijke volle maan op de 14e van iedere kerkelijke maan-maand.

            Het resultaat zie je in deze tabel:

            http://www.hko.gov.hk/gts/time/conversion.htm

            In 2015 valt de eerste kerkelijke volle maan in de lente op donderdag 2 april. Zondag 5 april 2015 is Pasen. Klopt.
            In 1974 valt de eerste kerkelijke volle maan in de lente op zaterdag 6 april. Zondag 7 april 1974 is Pasen. Klopt niet. 👿👿

            Ik weet het niet meer.

  3. Heeft iemand in dit blog van mij zitten rommelen? Mijn tabel was al zijn randen (Style=’border:solid black 1px’) ineens kwijt. Dat luistert heel nauw om zo’n tabel te schrijven.
    Er staat volgens mij ook een extra filmpje bij onderaan (totale maansverduistering) Kan me niet herinneren dat ik dat geplaatst heb. Het filmpje is wel oké, maar voortaan wel even vermelden of aangeven dat er iets verloren is gegaan.

    • Ik heb er niet aangezeten, ‘k zou niet durven.

    • Olaf van KootenOlaf van Kooten zegt:

      Filmpje is van mij, ik was vergeten het even te melden. Mijn nederige excuses Moonique! Aan je tabel heb ik niet zitten rommelen. Anyway, sorry sorry 🙁 🙁

      • Oh. oké dan stoute Olaf. Het is je vergeven,maar de volgende keer wel melden. Mysterie van het filmpje is dan opgelost. Dan is de verwijdering van 8 regels opmaaktekst nog een raadsel. Ik check/dubbelcheck altijd mijn nieuwe blog voordat ik het plaats (en al zeker met een tabel)
        Ik vraag me af of mijn eerdere blogs nog wel origineel in tact zijn, hmm 🙁 (gekheid, maar toch)

        Zelf kijk ik nooit in andermans blogs omdat ik dat privé vind. Laat staan om zomaar een filmpje erbij te zetten.
        In dit geval vind ik het filmpje wat je erbij hebt gezet wel in orde, maar liever houd ik mijn blogs ‘eigen’.
        Moonique

  4. Oké jij niet dan, maar er kan toch niet zomaar wat CSS/opmaak van m’n HTML tabel verdwijnen en een bonus filmpje tevoorschijn komen? :-S

  5. @Gert1904 ik denk dat we nu zelf een passende oplossing gaan zoeken voor iets wat is zoals het is. Zomertijd, schrikkeljaar, kerkelijke maankalender… Deze gegevens komen uit dezelfde maankalender.nl Dan zou je denken dat ze niet zomaar overstappen op een kerkelijke maankalender.
    In jouw link staat b.v:
    Earliest Easter
    In 1818, as a paschal full moon fell on Saturday March 21 (the Spring Equinox), Easter was the following day – Sunday March 22 – the earliest date possible. It will not fall on this date again until 2285, a span of 467 years.

    Kijk ik op de maankalender op zaterdag 21 maart 1818 dan zie ik de maan 97% zichtbaar. Een dag later is het dan volle maan.
    Dus geen volle maan op ‘Saturday March 21’, maar op 22 maart.
    http://www.kalender-365.nl/maankalender/1818/maart.html

    In het jaar 2285 is de volle maan op de maankalender.nl (waar we vanuit gaan) op 21 maart. http://www.kalender-365.nl/maankalender/2285/maart.html

    Dit gaat niet zozeer om Goede Vrijdag die een dag voor de eerste volle maan valt. Het is meer om te kijken waardoor het eventueel is gaan afwijken. Trek je deze berekening door naar de eerste volle maan in 1974 dan zou die niet op 6 april maar op zondag 7 april zijn (op de maankalender.nl 99% zichbaar) En dan klopt de regel niet meer met de eerste volle maan op zaterdag…
    Kijk ik naar de volle maan in de vorige maand (vrijdag 8 maart) en die in mei (maandag 6 mei) daar kan ik ook niks mee. Ze vallen niet op de eerste zaterdag. OMG ik word hier zo moe van, slik.

    Aan de andere kant slaat het nergens op want 1974 blijft gewoon de uitzondering.
    Dat bedoel ik nou. Zo ga je dingen lopen zoeken die er niet zijn. Gert1904, ik denk dat we er niet uit gaan komen terwijl ik nu wel getriggerd ben.
    Laten we het er voorlopig maar op houden dat de regel niet een constante betreft (1974, de uitzondering)

    En dan dit nog:
    Ik probeerde verder terug te gaan tot april in het jaar nul op de maankalender. Laat ik nou niet verder komen dan het jaar 0101. Bij het jaar 0100 wordt het ineens april 2000. Zo kon ik niet nagaan of het wel volle maan was in 0033 (Goede Vrijdag, vermoedelijke kruisiging van Jezus)
    http://www.kalender-365.nl/maankalender/0101/april.html
    http://www.kalender-365.nl/maankalender/0100/april.html

    PS Wie o wie weet het?

  6. Monique, zoals ik al eerder schreef wordt er bij de bepaling van de Paasdatum géén gebruik gemaakt van de astronomische volle maan. Het gebruik van Stellarium heeft dus geen enkele zin.

    Een astronomische volle maan kan voor de ene waarnemer bijvoorbeeld om 23:51 vallen, terwijl de volle maan voor een andere waarnemer om 00:51 valt, op de volgende dag.

    De Christelijke Kerk heeft zich de problemen ook gerealiseerd. Al in de eerste eeuwen van zijn bestaan. De bepaling van de Paasdatm was onderwerp van veel theolologische discussie. Bij de invoering van de Gregoriaanse Kalender (1582) werd het begin van de lente op het noordelijk halfrond gesteld op 21 maart. Zie:

    https://nl.m.wikipedia.org/wiki/Gregoriaanse_kalender

    Deze datum kan dus afwijken van de start van de astronomische lente op het noordelijk halfrond.

    Vervolgens kun je meerdere methoden gebruiken.

    Deze tabel:

    http://www.gmarts.org/index.php?go=412

    Deze berekening voor de Paasmaan (Paschal Full Moon, PFM), geldig van 1900 to 2199:

    PFMd = 45 – (Y mod 19 × 11) mod 30
    if Y mod 19 = 5 or 16, add 29
    if Y mod 19 = 8 add 30
    if the result is over 31, subtract 31 (and the month is April, instead of March)
    For the example of 2013 (mod 19 = 18), PFMd = 45 – (18 × 11) mod 30 = 45 – 18 = 27M,

    afkomstig van:

    https://en.m.wikipedia.org/wiki/Computus#Gregorian_calendar

    Beide methoden geven in 1974 als datum voor de Paasmaan: zondag 7 april. Waarmee Pasen in dat jaar op zondag 14 april valt.

  7. Ik heb de zolderdome weer ter beschikking en heb gisteren mijn telescoop naar de ander kant gesleept. Het is nog maar de vraag of het een beetje helder blijft i.v.m herfstmist, maar ik ga van het beste uit.
    Nou heb ik wat ontdekt. Zowel mijn spiegelreflexcamera (Canon 700D) als mijn digitaal camera Canon Ixus 220HS 12.1 mega pixels heb ik op de telescoop gemonteerd.

    Nu kan ik schakelen tussen die 2 (wel even scherpstellen) Mijn camerahouder voor de digitaal camera wordt zo ook weer gebruikt. Ik heb de 40 mm oculair in het gat achterop gedraaid met de digitale camerahouder daar weer aan vast. De T2 ring wat ik voor de spiegelreflexcamera heb zit in de opening bovenop waar je het oculair in laat zakken.

    En…de telescoop trek hem nog ook want alle foto accessoires bij elkaar is nog een gewicht. Hier een fotootje van het geheel (klik op afbeelding voor groter)

    T2 lens mount adapter for Canon EOS SLR camera + 1,25″ telescope mount

    • Monique, succes vannacht. Volgens mij zijn de weersvoorspellingen gunstig, behalve voor Noord – Nederland. Zie http://www.noodweer.be/waar-zien-we-de-bloedmaan/

      • Geen wolkje aan de lucht. Het filmpje is klaar. Ik vond het mooi en erg indrukwekkend om te zien. De tijd vloog voorbij, ik hoorde de vogeltjes alweer.

        • Mooi Monique!

          Ik had de wekker op half vier gezet (straks nog even aanpassen, ha ha!), maar het leuke was dat ik vanaf 2 uur ongeveer ieder halfuur vanzelf weer wakker werd. Kennelijk draaide er een programmaatje in mijn hersenen dat zei: “Denk erom, er is dadelijks wat moois te zien en dat mag je niet missen!”

          groet,
          Gert (Enceladus)

          • Dat heb ik ook altijd. Een soort automatische ingebouwde wekker. Alleen ben ik niet gaan slapen. Tijdens het telescopen vergeet ik tijd en alles om me heen.
            Je zou me moeten hebben zien goochelen in het donker. Op gegeven moment zat m’n Veluxraam in de weg. Tas met gewichten aan mijn raam gehangen, poten van ’t statief langer, nee korter, nee toch weer anders…Telescoop laag, moest ik op m’n knieën…kortom lekker bezig en een blauwe plek op de koop toe (ruige hobby hoor)

  8. Dit is zo’n lief filmpje! Het lukte niet in de Astrocorner. Dan maar hier: “Mannetje Maan”

  9. Mooi toch om iedere keer weer van de maan te genieten. De afgelopen dagen weer heel wat uurtjes zitten maanstaren. Nu, live volle maan te zien buiten.

Geef een reactie