21 september 2017

ESA-afbeeldingen, -video’s en -data vanaf nu beschikbaar via Open Access

This image was captured by the NASA/ESA Hubble Space Telescope’s Advanced Camera for Surveys (ACS), a highly efficient wide-field camera covering the optical and near-infrared parts of the spectrum. While this lovely image contains hundreds of distant stars and galaxies, one vital thing is missing — the object Hubble was actually studying at the time! This is not because the target has disappeared. The ACS actually uses two detectors: the first captures the object being studied — in this case an open star cluster known as NGC 299 — while the other detector images the patch of space just ‘beneath’ it. This is what can be seen here. Technically, this picture is merely a sidekick of the actual object of interest — but space is bursting with activity, and this field of bright celestial bodies offers plenty of interest on its own. It may initially seem to show just stars, but a closer look reveals many of these tiny objects to be galaxies. The spiral galaxies have arms curving out from a bright centre. The fuzzier, less clearly shaped galaxies might be ellipticals. Some of these galaxies contain millions and millions of stars, but are so distant that all of their starry residents are contained within just a small pinprick of light that appears to be the  same size as a single star! The bright blue dots are very hot stars, sometimes distorted into crosses by the struts supporting Hubble’s secondary mirror. The redder dots are cooler stars, possibly in the red giant phase when a dying star cools and expands.

Alle afbeeldingen, video’s en data die de Europese ruimtevaartorganisatie ESA verzamelt, vallen vanaf heden onder de Open Access-regels. Dat heeft ESA aangekondigd op maandag 20 februari.

Al meer dan twintig jaar deelt ESA via digitale platformen zoals het internet en sociale media grote hoeveelheden informatie, afbeeldingen en data met de wetenschap, industrie, media en het publiek. Dankzij de recente veranderingen in ESA’s beleid krijgen zij nu nog beter de kans om optimaal gebruik te maken van ESA’s content.

Het nieuwe Open Access-beleid maakt een breed gebruik en hergebruik van materialen makkelijker voor het grote publiek, de media, de onderwijssector, partners en alle anderen die de informatie willen gebruiken en daarop verder willen bouwen.

“Deze stap naar een nog opener beleid rondom ESA’s afbeeldingen, informatie en kennis is een belangrijk onderdeel van ons doel om te informeren, te innoveren, te interacteren en te inspireren in het Space 4.0-landschap”, aldus ESA-directeur Jan Woerner.

“We vervolgen logischerwijs de weg die we eerder zijn ingeslagen. We spelen in op de toegenomen interesse van het algemene publiek en geven belastingbetalers in onze lidstaten meer inzicht in wat we doen.”

ESA, internationale organisaties en Creative Commons

Samen met talloze andere intergovernmentale organisaties zoals UNESCO, de Wereldorganisatie voor Intellectuele Eigendommen en de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO), die soortgelijk beleid hebben geadopteerd, heeft ESA besloten meer content te gaan verspreiden onder het Creative Commons-vergunningensysteem. Daarbij wordt de licentie ‘Creative Commons Attribution-ShareAlike 3.0 IGO’, of ‘CC BY-SA 3.0 IGO’, als standaardlicentie gebruikt.

CC IGO-licenties zijn ontwikkeld voor gebruik door intergovernmentale organisaties en staan gebruikers toe om, bijvoorbeeld in het geval van CC BY-SA IGO, beelden op Wikipedia en andere uitingen van Wikimedia Commons te gebruiken. ESA heeft de afgelopen twee jaar proefgedraaid met de CC BY-SA IGO-licenties en daaronder beelden van de populaire kometenjager Rosetta, foto’s van Mars en andere afbeeldingen vrijgegeven.

Creative Commons is een wereldwijde nonprofit-organisatie die het mogelijk maakt creativiteit en kennis op een legale wijze opnieuw te gebruiken. Het is een belangrijke partner en facilitator voor ESA en de andere internationale organisaties die gebruik maken van diens licenties. “Vrije toegang tot de kennis, informatie en data van ESA zijn een hoeksteen van onze link met het grote publiek”, weet Marco Trovatello, die bij ESA verantwoordelijk is voor het project. “Hier heeft de hele maatschappij profijt van.”

ESA’s Digital Agenda for Space

“De waarde erkennen van de informatie die ESA namens zijn lidstaten beheert én het passend beheer daarvan zijn belangrijke instrumenten voor ESA’s Space 4.0-benadering van samenwerking met de industrie, wetenschap en lidstaten”, aldus Gunther Kohlhammer, die als hoofd digitaal leiding geeft aan ESA’s Digital Agenda for Space en ESA’s beleid rondom informatiebeheer.

Waarom is de content opgedeeld in deelverzamelingen?
Veel van ESA’s afbeeldingen, videos en andere content wordt gemaakt door partners in de industrie en de wetenschap. In deze eerste fase van de overstap naar Open Access wordt prioriteit gegeven aan materiaal dat oftewel in zijn geheel eigendom is van ESA, of content van partijen waarmee afspraken gemaakt zijn over de rechten.

Wat is Open Access?
In zijn algemeenheid staat Open Access voor vrije en onbeperkte online toegang tot onderzoeksresultaten. Gebruiksrechten worden vaak uitgegeven onder Creative Commons-licenties. Er zijn meerdere verschillende definities van Open Access, zoals die in de ‘Verklaring van Berlijn over vrije toegang tot kennis in de wetenschappen en geesteswetenschappen’, het ‘Budapest Open Access Initiative’ en de ‘Bethesda Statement on Open Access Publishing’.

Meer informatie
Een website die verwijst naar content die al beschikbaar is onder Open Access, een aantal veelgestelde vragen en meer achtergrondinformatie zijn te vinden op http://open.esa.int

Meer informatie over ESA’s Digital Agenda for Space is te vinden op http://www.esa.int/digital

Bron: European Space Agency

Laat wat van je horen

*