19 augustus 2022

Ster HD 10180 heeft wellicht meer planeten dan ons zonnestelsel

Credit: (ESO/L Calçada)

Een nadere analyse van HD 10180 [1]Schijnbare helderheid: 7,33m, dus gemakkelijk waarneembaar in verrekijker of telescoop. – een op de zon lijkende ster qua massa, lichtkracht en chemische samenstelling, 130 lichtjaar van ons vandaan in het sterrenbeeld Hydrus (Kleine Waterslang) – heeft aan het licht gebracht dat er vermoedelijk negen planeten omheen cirkelen, eentje meer dan ons eigen zonnestelsel telt. De ster is jaren bestudeerd met de High Accuracy Radial Velocity Planet Searcher (HARPS), een camera die verbonden is aan een 3,6 meter telescoop in Chili. HARPS kijkt naar de spectraallijnen in het spectrum van sterren, op zoek naar zogenaamde Dopplerverschuivingen. Als die worden aangetroffen kan dat wijzen op een schommeling in de positie van de ster, veroorzaakt doordat om de ster heen cirkelende planeten met hun gravitatiekracht de ster doen wiebelen. Uit eerdere analyses was naar voren gekomen dat in ieder geval zes planeten een Dopplerverschuiving bij HD 10180 veroorzaken, mogelijk nog een zevende planeet. Van die zes planeten waren er vijf met massa’s tussen 12 en 25 keer die van de aarde, Neptunus-achtige planeten, de zesde planeet was nog zwaarder, 65 aardmassa’s, eentje á la Saturnus. Gebruikmakend van nieuwe statistische methodes heeft de sterrenkundige Mikko Tuomi de gegevens nog een keer geanalyseerd en daaruit kwam niet alleen de bevestiging van de zevende planeet naar voren, maar ook de mogelijkheid dat er nóg twee andere planeten zijn. Die laatste twee moeten nog onafhankelijk bevestigd worden, maar als dat gebeurd is dan heeft het stelsel om HD 10180 meer planeten dan het zonnestelsel, dat er sinds het afvallen van Pluto als planeet in 2006 acht telt. De laatste drie gevonden planeten blijken 1,3, 1,9 en 5,1 aardmassa’s te tellen en ze draaien in 1,2, 10 respectievelijk 68 dagen om de ster heen. Hieronder een foto van HD 10180.

Credit: ESO and Digitized Sky Survey 2

Die twee planeten van 1,3 en 1,9 keer de massa van de aarde zijn Super-Aardes. Denk niet dat er leven zal voorkomen, want ze staan zeer dichtbij HD 10180, de eerste op 3 miljoen en de tweede op 14 miljoen km afstand. Bedenk dat Mercurius tussen 46 en 69 miljoen km van de zon staat, dus je kan wel nagaan dat het bloedje heet is op HD 10180b en HD 10180i, de catalogusnamen van deze planeten. Hieronder een overzicht van het planetenstelsel rondom HD 10180, waarin de blauw-groene strook de zogenaamde bewoonbare zone voorstelt, de afstand tot de ster waar water in vloeibare vorm kan voorkomen.

Credit: Planetary Habitability Laboratory @ UPR Arecibo

Je ziet ’t, alleen HD 10180g blijkt in die zone te liggen. Maar die is met 21,4 aardmassa’s weer te zwaar om als (Super-) Aarde te worden aangezien. Bron: Bad Astronomy + PHL.

References

References
1 Schijnbare helderheid: 7,33m, dus gemakkelijk waarneembaar in verrekijker of telescoop.

Speak Your Mind

*

Deze site gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.

%d bloggers liken dit: