6 juli 2020

Twee superaardes ontdekt rondom nabije dwergster [Update]

Artistieke impressie van de exoplaneten bij Gliese 887. Credit: Mark Garlick.

Astronomen van de Universiteit van Göttingen hebben twee super-aardes gevonden bij de nabije ster Gliese 887, die toevallig de helderste rode dwergster aan de sterrenhemel is. Super-aardes hebben een massa die hoger is dan bij de aarde, maar flink lager is dan bij onze lokale ijsreuzen Uranus en Neptunus.

De gevonden exoplaneten draaien vlakbij de zogenaamde leefbare zone rondom Gliese 887, de afstand waarop vloeibaar water aan het oppervlak mogelijk zou kunnen zijn. Het is niet helemaal bekend wat de samenstelling van de planeten zal zijn, hoewel ze vermoedelijk rotsachtig van aard zijn. Een meer gasvormige samenstelling, zoals bij Uranus en Neptunus, kan niet uitgesloten worden. Na enige correspondentie met de auteurs blijkt dat beide planeten een massa hebben van iets meer dan 2 aardemassa’s, waardoor ze vrijwel zeker rotsachtig zullen zijn.

De planeten zijn ontdekt doordat ze met hun zwaartekracht hun moederster doen wiebelen. De gevonden signalen corresponderen met een omlooptijd van respectievelijk 9,3 en 21,8 dagen. Dat betekent dat beide super-aardes, die Gliese 887b en Gliese 887c gedoopt zijn, veel dichter bij hun moederster staan dan Mercurius bij onze zon. Aangezien rode dwergsterren veel kleiner en minder helder zijn dan de zon, bevindt de leefbare zone zich ook veel dichterbij de moederster dan we gewend zijn in ons zonnestelsel.

De gemiddelde oppervlakte-temperatuur van de buitenste planeet wordt door de wetenschappers geschat op 70 graden Celsius. Dit zou de planeet, afhankelijk van de samenstelling van de atmosfeer, mogelijk leefbaar kunnen maken voor extremofielen (microben die bestand zijn tegen dergelijke temperaturen) of natuurlijk voor vormen van leven “zoals wij dat niet kennen”.

Nu is de ontdekking van een Super-aarde niet langer heel baanbrekend, maar toch worden astronomen enthousiast van deze twee exemplaren. Ze staan namelijk op een afstand van slechts 11 lichtjaar, waardoor het relatief gemakkelijk zal zijn om hun dampkring te bestuderen. Hiermee zijn de planeten aantrekkelijke doelwitten voor de James Webb Space Telescope, de opvolger van Hubble waarvan de lancering talloze keren is uitgesteld – recent nog vanwege de Corona-crisis.

Overigens is de moederster, Gliese 887, bijzonder rustig voor een rode dwerg. Dat is goed nieuws, aangezien dergelijke sterren normaliter super-actief zijn, met krachtige sterrevlammen en een stormachtige sterrewind. Dat betekent dat een gemiddelde rode dwergster een planeet gemakkelijk van zijn dampkring kan ontdoen. Dat zal bij Gliese 887b en Gliese 887c gelukkig geen issue zijn.

Het volledige vak-artikel over de ontdekking kan hier ingezien worden.

Bron: Universiteit van Göttingen

Speak Your Mind

*

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.