27 januari 2023

En hoppa: nog een bruine dwerg ontdekt mét een compagnon

Ik had het eerder vandaag over de bruine dwerg HIP 21152 B, die recent ontdekt is en die draait om de op de zon lijkende ster HIP 21152 in de Hyaden. De meeste bruine dwergen - mislukte sterren worden ze ook wel genoemd - dolen alleen door het heelal, slechts een paar procent heeft een compagnon. En … [Lees meer...]

Bruine dwerg gefotografeerd die draait om een ster in de open sterrenhoop Hyaden

Sterrenkundigen zijn er in geslaagd om bij een op de zon lijkende ster een bruine dwerg direct te fotograferen. Het gaat om de jonge ster HIP 21152 (spectraaltype F5), die staat in de bekende open sterrenhoop Hyaden, slechts 150 lichtjaar van ons vandaan in het sterrenbeeld Stier (Taurus). De bruine … [Lees meer...]

Waren sterrenstelsels anders in het vroege heelal dan in het huidige heelal?

Het vroege heelal wordt niet alleen vanuit de ruimte in detail waargenomen, zoals de Webb ruimtetelescoop dat sinds vorig jaar doet? Ook op aarde wordt met telescopen naar het vroege heelal gekeken, het heelal waarin na een duistere periode waarin er totaal geen licht was er sterren en … [Lees meer...]

Afstand tot sterrenstelsel GHZ2/GLASS-z12 nu bevestigd met ALMA

Een sterrenstelsel dat door Webb is ontdekt en waarvan het vermoeden bestond dat het al zeer vroeg in het heelal bestond blijkt inderdaad op zeer verre afstand van ons te staan - de tijd die het licht van het stelsel nodig had om ons te bereiken bestreek 97% van de leeftijd van het heelal. Het … [Lees meer...]

‘Puinhoop’-planetoïden lijken bijna onmogelijk te vernietigen

Onderzoek aan drie microscopisch kleine stofdeeltjes van de planetoïde Itokawa heeft duidelijk gemaakt dat deze 500 meter grote ruimterots bijna onmogelijk lijkt om te vernietigen en dat hij bestand is tegen grote botsingen. Itokawa werd eind 2005 bezocht door de Japanse ruimteverkenner Hayabusa 1 ( … [Lees meer...]

Toch geen ‘tweede wet van verstrengeling’

Wanneer twee microscopische systemen met elkaar zijn verstrengeld, zijn hun eigenschappen met elkaar verbonden, onafhankelijk van hoe ver de twee fysiek uit elkaar liggen. Het behandelen van dit unieke quantummechanische fenomeen maakt quantumcryptografie, -communicatie en -berekeningen mogelijk. … [Lees meer...]

De laatste loot aan de boom van donkere materie-hypothesen: HYPER

Afgelopen decennia zijn er al vele hypothesen bedacht voor wat donkere materie zou kunnen zijn, de mysterieuze onzichtbare materie die meer dan 80% van all materie in het heelal zou vormen en waar voor het bestaan vele indirecte bewijzen bestaan. WIMP's hebben we gezien, axionen, primordiale zwarte … [Lees meer...]

Melkwegstelsel is eigenlijk te groot voor zijn ‘kosmologische muur’

Is ons eigen Melkwegwegstelsel bijzonder of niet, heeft het een soort van status in het heelal of is het er eentje uit een dozijn? Een recent onderzoek door een internationaal team van sterrenkundigen laat zien dat ons Melkwegstelsel inderdaad bijzonder is, dat het eigenlijk groter is dan het zou … [Lees meer...]

Superzware zwarte gaten voeden zich met intergalactisch gas

Een internationaal team van sterrenkundigen heeft aangetoond dat er een duidelijk verband is tussen de interactie van naburige sterrenstelsels en de aanvoer van gas tussen de stelsels om de superzware zwarte gaten in de centra van de stelsels 'te voeden', om hun honger naar materie te stillen. Het … [Lees meer...]

Probeer zondagavond de samenstand van Venus en Saturnus te bekijken, maandag komt de maan er nog bij

Zondagavond is er een conjunctie (samenstand) van de twee planeten Venus en Saturnus. Beiden staan in het sterrenbeeld Steenbok. De dichtste nadering vindt om 23:15 plaats, bij ons is dat helaas onder de horizon. De samenstand is te zien rond 18:15 uur, of op 23 januari rond 17:45 uur. De twee … [Lees meer...]