12 augustus 2020

De meeste massa van protonen en neutronen komt niet van Higgs-bosonen maar van… pionen en gluonen

Over de in 2012 met de Large Hadron Collider ontdekte Higgs bosonen wordt verteld dat ze elementaire deeltjes hun massa geven - da's op zich juist - en dat ze daarmee ook zorgen voor de massa van protonen en neutronen - da's onjuist. Protonen en neutronen zijn samengestelde deeltjes, geen … [Lees meer...]

Faseovergang van quarksoep naar atomen tijdens oerknal was scherp [Update]

Natuurkundigen hebben bij experimenten met de Relativistic Heavy Ion Collider (RHIC) deeltjesversneller van het Brookhaven National Laboratory (BNL) in de verenigde Staten ontdekt dat er een scherpe faseovergang optrad toen de hete 'soep' van quarks en gluonen door een daling van de temperatuur … [Lees meer...]

Straal proton blijkt 0,4 biljardste van een meter kleiner te zijn dan gedacht

Tot 2010 dachten natuurkundigen dat de straal van een proton 0,88 femtometer is, oftewel 0,88 biljardste van een meter, oftewel 0,0000000000000088 meter. Bij gebrek aan atoomlinealen was die straal bepaald aan de hand van de sprong van elektronen naar verschillende energiestaten bij waterstofatomen. … [Lees meer...]

Alice in Deeltjesland

Alice in Wonderland kennen we allemaal, het in 1865 door de wiskundige Lewis Carroll geschreven kinderboek over Alice, het meisje dat onder de grond allerlei avonturen met vreemde wezens meemaakt. Minder bekend is het verhaal van die andere Alice, die ook onder de grond van alles meemaakt. Ik heb … [Lees meer...]

Heeft de LHC een quark-gluon plasma gecreëerd?

De afgelopen week heeft bol gestaan van berichten dat men bij de Large Hadron Collider (LHC), de grootste deeltjesversneller ter wereld van CERN op de grens van Zwitsersland en Frankrijk, bij experimenten wellicht een quark-gluon plasma heeft gecreëerd. Quarks komen normaal gesproken nooit alleen … [Lees meer...]

Een soep van 4 biljoen graden °C

Wowie, dan moet je goed blazen om geen verbrande tong te krijgen: als de soep vier biljoen graden °C warm is. En toch is dat wel degelijk door natuurkundigen werkzaam bij het Brookhaven National Laboratory op Long Island (VS) geproduceerd. Uiteraard geen soepje om gehaktballetjes en vermicelli in te … [Lees meer...]