27 november 2021

Ook bescheiden zwarte gaten kunnen stervorming hinderen

Illustratie van het zwarte gat in NGC 1266 en de turbulentie van het gas er om heen. Credit: B. Saxton (NRAO/AUI/NSF)

Het was al bekend dat superzware zwarte gaten, zoals die er zijn in krachtige quasars en radiostelsels, in staat zijn om door hun zeer energierijke straalstromen of ‘jets’ de stervorming in het hun omringende sterrenstelsel te hinderen. Maar onderzoek aan het lensvormige sterrenstelsel NGC 1266, zo’n 100 miljoen lichtjaar van ons vandaan in het sterrenbeeld Eridanus, met behulp van onder andere de Atacama Large Millimeter/submillimeter Array (ALMA) in Chili laat zien dat ook zwarte gaten die kleiner zijn in staat zijn de lokale stervorming te hinderen. Uit het onderzoek blijkt dat de straalstromen van het zwarte gat in NGC 1266 zorgt voor een enorme turbulentie in het gas en dat door die turbulentie geen sterren kunnen vormen. ALMA keek naar een gebied in het sterrenstelsel, waar zich voor meer dan 400 miljoen zonsmassa aan gas bevindt, normaal gesproken genoeg voorraad om te zorgen voor een snelheid van stervorming die 50 keer hoger is dan normale waarden. men denkt dat die gigantische gasvoorraad een gevolg is van een botsing die in het verleden met een ander sterrenstelsel moet hebben plaatsgevonden. Stervorming is te meten met infrarood licht, maar dat ontbreekt in NGC 1266, dus er is iets dat de stervorming hindert en dat blijkt het centrale zwarte gat te zijn. Diens straalstromen zijn bijzonder krachtig, de sterkte is gelijk aan die van wel 10.000 supernovae. Zodra de straalstromen in botsing komen met het omringende gas ontstaan turbulenties, die je op de afbeelding hierboven geïllustreerd ziet. Hier is het wetenschappelijk artikel over de waarnemingen aan NGC 1266, onlangs gepubliceerd in The Astrophysical Journal. Bron: Science Daily.

Speak Your Mind

*

Deze site gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.