23 augustus 2019

Precies vijftig jaar geleden landde de Eagle van Apollo 11 op de Maan

Credits: NASA

Het is vandaag exact vijftig jaar geleden dat de Lunar Module Eagle van de Apollo 11, met aan boord Neil Armstrong en Edwin ‘Buzz’ Aldrin, op de Maan landde, ergens in de Mare Tranquilitatis. Dat gebeurde op 20 juli 1969 om 21.17 uur Nederlandse tijd, terwijl de CSM Columbia (commando- en servicemodule) met Michael Collins boven hen in een baan om de maan draaide. Eerder had de Eagle zich op een hoogte van 100 km afgescheiden van de Columbia.

Twee minuten en 21 seconden voor de landing nam Armstrong de besturing over van de maanlander, omdat de automatische landing dreigde plaats te vinden in een gebied met veel kleine kraters en “rotsblokken zo groot als Volkswagens”. Om gewicht te besparen was er niet veel brandstof aan boord. Op een gegeven moment kreeg Armstrong bericht van NASA dat er nog voor 60 seconden brandstof in de tanks zat. Exact was dat niet op de seconde aan te geven. Er was een onzekerheidsfactor van 20 seconden. Uiteindelijk zette Armstrong de maanlander neer in een vlak gebied – zie deze blog met de unieke beelden van de laatste zenuwslopende minuten van de landing. NASA liet weten dat er nog voor 20 seconden brandstof over was geweest. De maanlanding vond plaats om 20:17:39 UTC op 20 juli 1969, in Nederland was ‘t een uur later (we hadden toen nog geen zomertijd). De schotelvormige uiteinden van de landingspoten drongen ± 5 cm in de maanbodem door; de uitlaat van de afdalingsmotor ± 30 cm.

Credits: NASA

Het eerste wat vanaf de maan na de landing werd geroepen door Armstrong en Aldrin was niet het beroemde zinnetje “Houston, Tranquility Base here. The Eagle has landed”, maar allerlei technische informatie:

Aldrin: “Okay, engine stop. ACA – out of detent.”
Armstrong: “Out of detent. Auto.”
Aldrin “Mode control – both auto. Descent engine command override off. Engine arm – off. 413 is in”

Ja, dat is andere koek dan ‘The Eagle has landed’. 😀 ACA was de Attitude Control Assembly, de controlepook waarmee de Eagle werd bestuurd. Met dat ‘Out of Detent’ werd bedoeld dat die pook uit z’n centrale positie zat, normaal zou die net als de richtingwijzer in een auto vanzelf moeten terugspringen na een genomen bocht. Dat 413 sloeg op de LM guidance computer (LGC) , de computer van de Eagle, die 413 als code gaf dat de landing was gebeurd. Drie seconden voor de landing had Aldrin gezien dat een 170 cm lange sensor, die aan één van de poten van de Eagle hing, contact had gemaakt met de maanbodem. Aldrin riep toen direct ‘Contact light’. Op dat moment had Armstrong direct de motor van de Eagle uit moeten zetten, want er bestond het risico dat als de motor aan bleef de stuwdruk tegen de maanbodem zou kunnen terugkaatsen en een explosie in de motor zou kunnen veroorzaken. In de haast vergat Armstrong dat echter. Pas toen ze daadwerkelijk geland waren zette Armstrong de motor uit en zei Aldrin ‘Okay, engine stop’.

Edwin Aldrin daalt de ladder van de Eagle af. Deze foto is door Armstrong gemaakt, die 19 minuten eerder op de maan stapte. Credits: NASA

Zes uur en zesenveertig minuten later begon Armstrong aan zijn maanwandeling. De druk in de Eagle werd gelijkgemaakt aan die op de Maan, het luik werd geopend en Armstrong stapte naar buiten. Aangekomen onderaan de ladder, zei Armstrong: “I’m going to step off the LEM now” (verwijzend naar de maanlander). Hij draaide zich om en zette zijn linkervoet op het maanoppervlak om 2:56 UTC op 21 juli 1969, om vervolgens te zeggen: “That’s one small step for [a] man, one giant leap for mankind”, ofwel in het Nederlands: “Dat is een kleine stap voor [een] mens, een reuzensprong voor de mensheid” – over dat zinnetje heb ik al talrijke blogs gewijd, zoals deze, deze én deze. Toen Armstrong zijn beroemde uitspraak deed, werden zijn woorden rechtstreeks uitgezonden via talrijke andere televisie- en radiostations ter wereld (zeer groezelige zwart-wit beelden, de originele opnames zijn later verdwenen). Geschat wordt dat 450 miljoen mensen zijn zin gehoord hebben, op een toenmalige wereldpopulatie van 3,631 miljard mensen. Ik was daar als achtjarige eentje van. Enkele maanden na de Apollo 11 missie schreef ik als jochie een brief aan de NASA, waarin ik in steenkolenengels vroeg om de handtekening van Neil Armstrong. En wat kreeg ik enkele weken later in de bus: dé handtekening van de eerste mens op de maan!

Bron: Wikipedia.

Reacties

  1. zetje01 zegt

    Cooool!

    p.s. Oh, ik moet mijn reactie langer maken.

  2. NOS verslag met Henkie Terlingen… voor de oudjes onder ons.
    https://www.youtube.com/watch?v=NKh75iZ9PYw

  3. Angele van Oosterom zegt

    De handtekening van Neil Armstrong, the real right stuff, Arie! Gisterenavond in Amersfoort bij Apollo 11 geweest, de langere versie. Vergeleken bij de versie in het Omniversum is er vooral in beeldmateriaal betreffende de persoonlijke zaken in deze 30 minuten kortere versie geknipt. Ik moet zeggen, beide keren geweldig maar op zo een groot beeld is het nog net iets indrukwekkender.

    • Monique zegt

      Ik vond het ook indrukwekkend. Het is een wonder dat het allemaal zo gelukt was. Ergens wel begrijpelijk om alle mogelijke risico’s uit te sluiten voordat we opnieuw mensen naar de maan sturen.

  4. Mag ik de handtekening van Neil Armstrong op mijn eigen computer opslaan?

  5. Obelix Obelix zegt

    Wat gaat een gipsafdruk van die eerste (menselijke) voetprint op de maan kosten?
    Misschien ben ik er, afhankelijk van de prijs, in geïnteresseerd… 😉

    Groet, Paul

    • Mmmm, over een (artistieke) gipsafdruk van die voetprint gesproken: https://www.space.com/how-master-replicas-created-3d-apollo-bootprint.html

      • Obelix Obelix zegt

        Niet helemaal wat ik bedoel, maar de ‘next best thing.’ 😀
        Kennelijk zo voor de hand liggend dat er handel voor is.

        Ik had eigenlijk verwacht dat de recherche een gipsafdruk van de echte afdruk gaan maken, maar dat kan dan natuurlijk pas in … 2024, als er wederom mensen op de maan gaan landen !
        Me dunkt dat een beetje ruimtevaart museum wel geïnteresseerd zou zijn in een originele gipsen-footprint-negatief.

        Groet, Paul

        NB waarschijnlijk komt het nooit van zo’n gipsplaat : ik heb ergens* gelezen dat de maanlander een monument is? Waar dan ook niemand de ‘maangrond’ mag betreden?
        * “Gods Werken” Jack Mcdevitt
        Het is een SF-roman, maar het zou me niet verbazen als dit detail op waarheid berust.

Trackbacks

  1. […] had ik het in m’n blog over de landing van Apollo 11 vijftig jaar geleden op de maan kort even over die computer aan boord van de Apollo 11 Lunar Module […]

Speak Your Mind

*

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.

%d bloggers liken dit: