24 mei 2019

Hubble-constante vroege en tegenwoordige heelal verschillen inderdaad – nu de vraag hoe dat komt

De laatste metingen met behulp van de Hubble ruimtetelescoop bevestigen wat eerder al werd vermoed: dat er een duidelijk verschil is tussen de waarde van de Hubble-constante in het vroege heelal en in het tegenwoordige heelal. Met die constante wordt de snelheid aangegeven waarmee het heelal … [Lees meer...]

Hoe quasars ons meer vertellen over donkere materie en reïonisatie

Quasars zijn de actieve centra van een sterrenstelsels ('active galactic nucleus' of AGN) met een zeer hoge helderheid, meestal zeer ver verwijderd van de aarde. In 1963 werden ze voor het eerst geïdentifceerd door Maarten Schmidt, een Nederlandse astronoom die in de Verenigde Staten werkte. Die … [Lees meer...]

Signaal van neutrino’s van één seconde na de oerknal is bevestigd!

Dat er naast een kosmische microgolf-achtergrondstraling van fotonen (Engels: CMB) ook een kosmische neutrino achtergrond (CNB) bestaat wordt al lang geopperd, maar tot nu toe ontbrak daarvoor het bewijs. De CMB is al in 1964 voor het eerst waargenomen en waarnemingen van de temperatuursverschillen … [Lees meer...]

(on-)mogelijke oplossingen voor de Hubble-spanning

Over de Hubble-spanning heb ik vaker geblogd – zie deze pagina met een overzicht van alle Astroblogs daarover. Die Hubble-spanning is kortweg gezegd de discussie tussen twee ‘kampen’ van waarnemers die met twee uiteenlopende waardes komen voor de constante van Hubble, de constante die aangeeft hoe … [Lees meer...]

Alle Astroblogs over de ‘Hubble spanning’ op een rijtje

Trouwe lezers van de Astroblogs zullen het niet ontgaan zijn dat ik afgelopen jaren regelmatig verslag heb gedaan van het 'debat' dat gaande is tussen twee groepen van sterrenkundigen - noem het 'kampen' van mijn part - die metingen hebben gedaan aan de waarde van de Hubbleconstante, de constante … [Lees meer...]

Onderzoek aan quasars geeft nieuwe inzichten in de vroege expansie van het heelal [Update]

Dát het heelal expandeert weten we sinds eind jaren twintig van de vorige eeuw, ontdekt door Edwin Hubble dankzij de roodverschuiving van sterrenstelsels. Dát het heelal versnelt expandeert weten we sinds 1998, toen twee onafhankelijke teams dankzij de ver verwijderde type Ia supernovae de … [Lees meer...]

Kosmologische parameters beter bepaald door XMM-Newton’s XXL Survey

Door röntgenonderzoek aan 365 clusters van sterrenstelsels én 26.000 'Active Galactic Nuclei' (AGN), de kernen van sterrenstelsels waar zich zeer actieve superzware zwarte gaten bevinden, heeft de Europese XMM-Newton röntgensatelliet informatie verzameld over de kosmologische parameters. Met die … [Lees meer...]

Verdeling donkere materie in kaart gebracht met Subaru’s Hyper Suprime-Cam

Sterrenkundigen hebben na één jaar van waarnemingen met de Hyper Suprime-Cam (HSC), verbonden aan de Japanse Subaru telescoop op Hawaï, een driedimensionale kaart kunnen maken waarop de verdeling van gewone en donkere materie te zien is. Met de HSC zijn maar liefst tien miljoen sterrenstelsels … [Lees meer...]

Probleem Hubble constante blijft bestaan, ook met de laatste Planck-data

Deze week werd van de Europese Planck missie de Legacy data release (PR3) gepubliceerd, de artikelen met de definitieve meetgegevens van de Planck satelliet (werkzaamheid tussen 2009 en 2013), zowel van de temperatuur als van de polarisatie van de kosmische microgolf-achtergrondstraling (CMB), de … [Lees meer...]

Bepalen zwaartekrachtlenzen van supernovae wie gelijk heeft over de Hubbleconstante, Planck of Hubble?

Met de Hubbleconstante H0 geven de sterrenkundigen de snelheid aan waarmee het heelal uitdijt en via een simpele formule kunnen ze er ook de leeftijd van het heelal mee bepalen. Geen onbelangrijke constante - Edwin Hubble kwam er in 1929 in dit artikel mee op de proppen.  Hubble zelf probeerde de … [Lees meer...]