29 mei 2024

Eerste wetenschappelijke beelden Euclid-telescoop overtreffen alle verwachtingen

Vandaag heeft ESA vijf afbeeldingen gepubliceerd van ruimtetelescoop Euclid. Ze overtreffen volgens de astronomen die met de data werken alle verwachtingen en laten zien dat Euclid in staat is om de geheimen van het heelal te ontrafelen. De wetenschappers binnen het Euclid-consortium kunnen zo op … [Lees meer...]

Ja hoor, daar is een nieuwe spanning: de bulkstroom-spanning

Al enkele jaren kennen we in sterrenkundeland twee 'spanningen', waarbij sterrenkundigen van mening verschillen over de waarde van kosmologische parameters. De ene is de Hubble-spanning, waarbij het draait om H0, de Hubble constante waarmee de snelheid van de uitdijing van het heelal wordt … [Lees meer...]

Nieuwe manier bedacht om de eerste sterren in het heelal te detecteren

Sterrenkundigen doen al lang pogingen de allereerste sterren in het heelal, de hypothetische zogeheten Populatie III sterren, in het heelal te detecteren. Die moeten alleen bestaan hebben uit de allerlichtste elementen waterstof en helium en ze moeten heel groot en heel heet zijn geweest. Ondanks … [Lees meer...]

Het ongrijpbare stellaire licht rond oude quasars waargenomen

Sterrenkundigen van het MIT hebben het ongrijpbare (Engels: elusive) stellaire licht rondom enkele van de vroegste quasars in het heelal waargenomen. Het gemeten signaal reikt tot meer dan 13 miljard jaar terug in de tijd, toen het heelal nog in z'n jonge jaren verkeerde en er voor het eerst zwarte … [Lees meer...]

Mogelijk hebben ze een ‘kosmische storing’ in de zwaartekracht ontdekt

Zwaartekracht is weliswaar de zwakste van de vier bekende natuurkrachten (vergeleken met de sterke, elektromagnetische en zwakke wisselwerking), maar op kosmische schaal is het de meest belangrijke kracht. Al meer dan honderd jaar wordt de zwaartekracht beschreven met Einstein's Algemene … [Lees meer...]

Gewone en donkere materie hebben samen opgetrokken in de evolutie van het heelal

Donkere materie vormt pakweg 85% van alle materie in het heelal en er wordt wel eens gedacht dat donkere materie en gewone materie niet reageren op elkaar en dat ze zich daarom onafhankelijk van elkaar hebben ontwikkeld. Maar recent onderzoek door Pran Nath en zijn collega Jinzheng Li (Northeastern … [Lees meer...]

11 Mogelijke oplossingen van de Hubble spanning getest

Wat de Hubble spanning is hoef ik jullie niet meer te vertellen, tenzij je afgelopen acht jaar onder een steen hebt geleefd - lees het speciale dossier hierover voor alle ins and outs. Vraag is welke oplossing er is, hoe het grootste kosmologische dillema sinds jaren kan worden opgelost. Mogelijke … [Lees meer...]

Hubble constante bepaalt met behulp van supernova H0pe

Vorig jaar werd met Webb een drievoudig gelensde supernova ontdekt in de kosmische cluster van sterrenstelsels PLCK G165.7+67.0 (kortweg G165), genaamd Supernova ‘H0pe’ - lees deze Astroblog voor alle details. Sterrenkundigen hebben recent met een techniek die 'Time Delay Cosmography' wordt genoemd … [Lees meer...]

Het uitdijende heelal thermodynamisch bekeken

Dát het heelal uitdijt weten we al sinds 1927, toen Edwin Hubble het idee van het uitdijende heelal van George Lemaître dankzij de roodverschuiving van sterrenstelsels kon bevestigen, en dat het heelal versneld uitdijt weten we sinds 1998, door twee onafhankelijke teams van sterrenkundigen gemeten … [Lees meer...]

DESI laat zien dat we mogelijk in een ωCMD heelal leven in plaats van een ΛCDM heelal

Eergisteren bracht ik hier de resultaten van het eerste jaar van waarnemingen gedaan met het Dark Energy Spectroscopic Instrument (DESI), dat vanaf het Kitt Peak National Observatory in Arizona in de VS 600.000 sterrenstelsels, 450.000 quasars en 420.000 intergalactische gaswolken spectroscopisch … [Lees meer...]