23 juni 2024

Het Simons Observatorium start de jacht op B-mode rimpels in de kosmische achtergrondstraling

Hoog in het Chileense Andesgebergte bevindt zich het Simons Observatorium. Nee, het is geen observatorium met een telescoop die optisch naar het heelal tuurt. Het bevat wel drie zogeheten small-aperture telescopes (SATs) en één grote  6-meter large-aperture telescope (LAT) die met z'n vieren in … [Lees meer...]

Uitdijingssnelheid heelal gemeten met vernieuwde camera van de South Pole Telescope

Exact op de Zuidpool bevindt zich het Amundsen–Scott South Pole Station, op 90° zuiderbreedte, en onderdeel daarvan is de South Pole Telescope, een 10 meter grote schotel waarmee ze het spectrum in het (sub)millimeter en microgolfgebied kunnen waarnemen. In 2017 werd de derde generatie camera SPT-3G … [Lees meer...]

Medeontdekker van de kosmische microgolf-achtergrondstraling Arno Penzias is overleden

Op maandag 22 januari is Arno Penzias op 90 jarige leeftijd overleden, de medeontdekker van de kosmische microgolf-achtergrondstraling.  Die straling, het restant van de straling daterend van kort na de oerknal, werd in 1964 ontdekt door Robert Wilson en Penzias (Harvard-Smithsonian Center for … [Lees meer...]

De gamma-dipool blijkt anders te zijn dan de CMB-dipool, zo laat Fermi zien

In 1965 werd de kosmische microgolfachtergrond (Engelse afkorting: CMB) ontdekt, de straling van 2,7K die van alle kanten op ons af komt en die een overblijfsel is van de hete straling van na de oerknal, waarmee 13,8 miljard jaar geleden het heelal ontstond. Ten opzichte van die straling vliegt het … [Lees meer...]

Zwaartekrachtlenzen kunnen invloed hebben op de kosmische dubbele breking

Vooraf: in 2020 werd door Eiichiro Komatsu (Max-Planck-Institut für Astrophysik) ontdekt dat er aanwijzingen waren dat 'dubbele breking' (Engels: birefringence) zichtbaar was in de kosmische microgolf-achtergrondstraling (Egels: CMB), de straling die het overblijfsel is van de hete oerknal, waarmee … [Lees meer...]

Verband ontdekt tussen de donkere materie en de klonterigheid van materie in het heelal

Het lijkt een theoretische doorbraak te zijn, zo wordt het in het persbericht omschreven: sterrenkundigen van de Universiteit van Toronto hebben ontdekt dat er een verband bestaat tussen de donkere materie en de klonterigheid van materie in het heelal. Naar de onzichtbare mysterieuze donkere materie … [Lees meer...]

Mogelijk zijn neutrino-donkere materie interacties zichtbaar in de kosmische achtergrondstraling

Er wordt wereldwijd al jarenlang gezocht naar donkere materie, het onzichtbare spul dat naar schatting 85% van alle materie in het heelal zou vormen en dat géén elektromagnetische interacties met gewone materie aangaat. Resultaat van de speurtochten is tot nu toe nul komma niks, geen enkel signaal … [Lees meer...]

Red de Holmdel hoornantenne!

Eén van de allersterkste bewijzen dat het heelal ontstaan is met een oerknal hebben we te danken aan de Holmdel hoornantenne, die je hierboven ziet. De antenne werd in 1959 gebouwd in het kader van project Echo, bedoeld om te communiceren met de pas gelanceerde Echo satellieten. Dat deed de Holmdel … [Lees meer...]

Is ‘dubbele breking’ ontdekt in de kosmische microgolf-achtergrondstraling?

De kosmische microgolf-achtergrondstraling (Engels: CMB) is het oudste licht van het heelal, het is de straling die afkomstig is van de hete oerknal, waarmee 13,8 miljard jaar geleden het heelal onstond. Vandaag de dag is de straling van de CMB afgekoeld tot 2,7K, ietsje boven het absolute nulpunt … [Lees meer...]

Zó klein waren de dichtheidsverschillen kort na de oerknal

Kijken we vanaf de aarde naar het heelal om ons heen dan zien we een veelheid aan manen en planeten, sterren, gas- en stofwolken en sterrenstelsels aan de hemel. Op grotere schaal is er echter sprake van een homogeen en isotroop heelal. Ze noemen dat het kosmologische principe: de aanname in de … [Lees meer...]