28 januari 2023

Melkwegstelsel is eigenlijk te groot voor zijn ‘kosmologische muur’

Is ons eigen Melkwegwegstelsel bijzonder of niet, heeft het een soort van status in het heelal of is het er eentje uit een dozijn? Een recent onderzoek door een internationaal team van sterrenkundigen laat zien dat ons Melkwegstelsel inderdaad bijzonder is, dat het eigenlijk groter is dan het zou … [Lees meer...]

‘Vervuilde’ witte dwergsterren laten zien dat sterren en planeten tegelijkertijd groeien

Waarnemingen en simulaties van 237 witte dwergsterren versterken het bewijs dat planeten en sterren snel samen ontstaan en uitgroeien tot planetenstelsels. Een internationaal team van astronomen en planetaire wetenschappers, onder wie Tim Lichtenberg van het Kapteyn Instituut van de … [Lees meer...]

Sterren in delen centrale balk Melkweg hebben verschillende leeftijden

Al lang is bekend dat het Melkwegstelsel een balkspiraalstelsel is, in Hubble's classificatie van sterrenstelsels een Sbc stelsel. In het midden heeft de Melkweg een lange 'balk' en daar zijn de vier spiraalarmen aan verbonden. Eerder onderzoek heeft laten zien dat de balk uit twee delen bestaat: in … [Lees meer...]

Studie aan het flikkeren van Sagittarius A* geeft inzicht in materiestroom naar het zwarte gat toe

Kijk je naar het licht van een gloeilamp dan denk je dat het licht stabiel is. Toch flikkert dat licht 120 keer per seconde, meer dan wat het menselijk oog kan zien. Omdat de hersenen slechts een gemiddelde waarnemen van de informatie die ze ontvangen, is deze flikkering wazig en is de waarneming … [Lees meer...]

Zonder de simulatiebibliotheek was de EHT foto van Sgr A* er nooit geweest

Donderdag om een paar minuten over drie 's middags kreeg de hele wereld voor het eerst een foto te zien van Sagittarius A*, het zwarte gat van ruim vier miljoen zonsmassa in het centrum van het Melkwegstelsel. De foto was gemaakt door de Event Horizon Telescope, acht grote radiotelescopen verspreid … [Lees meer...]

Thesan-simulaties geven meer inzicht in de reïonisatiefase van het vroege heelal

Sterrenkundigen van het Massachusetts Institute of Technology en het Max Planck Institute for Astrophysics hebben middels de zogeheten Thesan-simulaties meer inzicht gekregen in de reïuonisatiefase van het vroege heelal, de fase dat de eerste sterren en sterrenstelsels ontstonden en de sterke … [Lees meer...]

Mogelijk zijn axionen (kandidaat-donkere materie) zwaarder dan gedacht

Voor het bestaan van donkere materie zijn genoeg niet-directe waarneembare bewijzen, zoals de vlakke rotatiecurven van sterrenstelsels, de zwaartekrachtlenzen om clusters van sterrenstelsels heen en de pieken in het powerspectrum van de kosmische microgolf-achtergrondstraling. Pakweg 85% van alle … [Lees meer...]

Dwergstelsels in één vlak rond een groot sterrenstelsels lijken toch te passen in het ΛCDM model

Ik had er in 2013 een blog aan gewijd: dwergstelsels blijken in een schijf om het Andromedastelsel te roteren. Wat bleek toen: ongeveer de helft van de kleine dwergstelsels van het Andromedastelsel (M31) draait daar in één en hetzelfde vlak om het veel grotere Andromedastelsel heen. (zie de … [Lees meer...]

Astronomen doen nauwkeurigste kosmische simulatie ooit

Een internationaal team van onderzoekers, met onder hen Matthieu Schaller van de Sterrewacht Leiden en het Leids Instituut voor Onderzoek in de Natuurkunde, heeft de grootste en nauwkeurigste virtuele weergave van ons heelal tot nu toe geproduceerd. De onderzoekers hebben supercomputersimulaties … [Lees meer...]

Zie daar AbacusSummit, de allergrootste simulatie van het heelal

Eerst hadden we Millenium (2005 e.v.), Bolshoi (2010 e.v.), Illustris (2015) en IllustrisTNG (2017), allemaal simulaties van het heelal en de clusters van sterrenstelsels daarin, elke opeenvolgende simulatie met meer data, hogere resoluties en mooiere beelden. En nu is daar de laatste en grootste … [Lees meer...]