Segue 1 is een dwergstelsel in de ‘achtertuin’ van het Melkwegstelsel, op een afstand van zo’n 80.000 lichtjaar. Het is een zeer lichtzwak sterrenstelsel in het sterrenbeeld Leeuw en het werd pas in 2007 ontdekt in het kader van de Sloan Digital Sky Survey (SDSS). De hoeveelheid zichtbare materie in Segue 1 bedraagt slechts 1000 zonmassa, maar onderzoek met behulp van de Anglo-Australische Radiotelescoop vlakbij Coonabarabran (Australië) en de Keck II telescoop op Mauna Kea (Hawaï) heeft laten zien dat het wel 500 keer méér donkere materie moet bevatten. Een groep sterrenkundigen onder leiding van Joshua Simon (Carnegie Observatories in Pasadena, Californië) kon met behulp van het arsenaal aan telescopen de snelheid van de zichtbare sterren meten. Hoe sneller de sterren om het centrum van Segue 1 bewegen des te meer massa moet zich daar bevinden, zowel in zichtbare vorm van gewone materie als in verborgen vorm van donkere materie. De uitkomst is dat Segue 1 bijna geheel bestaat uit donkere materie. Door z’n relatieve nabijheid is Segue 1 een waar walhalla voor onderzoek aan de invloed van donkere materie op de evolutie van sterrenstelsels. De verwachting is dat de donkere materie in Segue 1 af en toe kan annihileren met anti-donkere materie en dat geproduceerde gammastraling het gevolg is. Een gammasatelliet als Fermi zou die straling moeten kunnen zien. Wordt vast en zeker vervolgd. Bron: Science News.
De waterhoogte in Venetië hangt samen met de activiteit van de Zon
Onderzoek heeft laten zien dat er een verband is tussen de waterhoogte in Venetië en de aktiviteit van de Zon. Venetië is zoals we weten omgeven door water en op gezette tijden komt de stad zelfs gedeeltelijk onder water te staan. Vooral in de periode van oktober-december komen er periodes van hoge waterstand voor, de zogenaamde acqua alta. David Barriopedro van de Universiteit van Lissabon (Portugal) en z’n collegae hebben die waterstanden onderzocht en het blijkt dat de hoge waterstanden vooral plaatsvinden als de Zon in haar elfjarige cyclus veel zonnevlekken heeft. Ze bekeken gegevens van de waterstand in Venetië tussen 1948 en 2008 en de acqua alta bleek vooral voor te komen als er veel vlekken waren. In die periodes van nattigheid kreeg Venetië te maken met lage drukgebieden die vanaf de Atlantische Oceaan werden aangevoerd. In andere periodes kwamen die depressies een stuk zuidelijker terecht. Kortom, wil je geen natte voeten krijgen in Venetië dan moet je de Zon goed in de gaten houden. En wil je (ooit) nog eens een Elfstedentocht zien/rijden dan moet je dat óók doen. Bron: New Scientist.
De radiant van de Perseïden, de plek waar ze allemaal vandaan lijken te komen
Binnenkort gaan ze weer vallen. Nee, ik heb het niet over de lottoballen, maar over de jaarlijkse meteorenzwerm van de Perseïden. In feite kan je ze nu al zien zodra ‘t donker is, want de zwerm is al vanaf 17 juli actief en duurt tot 24 augustus. Maar het maximum van de Perseïden valt in de nacht van donderdag 12 op vrijdag 13 augustus en da’s de nacht dat je echt moet gaan kijken. Het maximum valt dit jaar erg gunstig, want het is kort ervoor – op dinsdag 10 augustus – Nieuwe Maan, dus gaat de maan op het hoogtepunt van de Perseïden kort na de Zon onder en hebben we er geen enkele last van. Hoe langer je wacht hoe hoger de radiant van de Perseïden boven de horizon komt en des te meer meteoren je kunt zien. Om een uur of drie ‘s nachts kan je maximaal 100 meteoren per uur zien, maar da’s de ZHR, de Zenith Hourly Rate, die alleen bij heldere omstandigheden geldt als de meteoren uit het zenit zouden komen, het punt recht boven je aan de hemel. De radiant in het sterrenbeeld Perseus ligt niet in het zenit, dus moet je rekenen op hooguit 60 á 80 meteoren per uur. Ook niet slecht, toch? Als opwarmertje voor het maximum van de Perseïden moet je deze schitterende video bekijken, gemaakt door MeteorWatch waarnemer Adrian West (luidsprekers aanzetten!):
Kortom, in de nacht van 12 op 13 augustus allemaal duimen op helder weer en op je veldbed of ligstoel gelegen naar boven turen. De meteoren zijn helder en snel – met een vaartje van zo’n 59 km per seconde suizen ze door de dampkring -en ze kunnen nalichtende sporen hebben. Genieten maar! Bron: Sterrengids 2010
We kennen ‘m allemaal wel, die beroemde Vikingfoto van 25 juli 1976 van het gebied Cydonia op Mars, waarop een soort van gezicht te zien is. The Face of Mars werd ‘ie genoemd en menigeen dacht toen dat er daadwerkelijk een door Marsbewoners uitgehakt monument in de vorm van een gezicht te zien was. Totdat de Mars Global Surveyor in 1998 en 2001 het gebied opnieuw fotografeerde en het niets anders bleek te zijn dan een rotsformatie, een zogenaamde tafelberg waar niets onnatuurlijks aan was. De lichtinval op het moment dat de Viking die foto nam was kennelijk toevallig ‘gunstig’ om er een gezicht uit te laten komen. Met de HiRISE camera aan boord van NASA’s Mars Reconnaissance Orbiter (MRO) hebben ze ‘t gebied onlangs opnieuw gefotografeerd en dat leverde de hiernaast staande afbeelding op. En opnieuw is de conclusie: leuk om te zien, maar niks bijzonders, noppes Face of Mars. Gewoon een geërodeerde tafelberg. En nou praten we d’r verder niet meer over, OK? Bron: Universe Today.
De met Icecube gemaakte kaart van de kosmische straling
In het ijs van Antartica bevindt zich een enorme neutrino detector genaamd IceCube. D’r wordt nog aan gewerkt, maar als ‘ie ergens volgend jaar klaar is dan is ‘t een reusachtige detector in één kubieke km zuidpoolijs. Met die detector blijken ze niet alleen neutrino’s te kunnen zien, massaloze deeltjes die bijna nergens op reageren en die met gemak dwars door de Aarde kunnen vliegen, maar ook deeltjes die afkomstig zijn van de kosmische straling. Dat zijn zeer energierijke deeltjes, zoals protonen, die afkomstig zijn van supernovae en zwarte gaten. Uit de in 2009 verkregen gegevens van de reeds opererende IceCube Neutrino Observatory, zoals ze ‘m officiëel noemen, hebben wetenschappers van de Universiteit van Wisconsin-Madison ontdekt dat er patronen van anisotropie zichtbaar zijn in de kosmische straling, d.w.z. dat ze aan de hemel ‘warme en koude’ plekken in de straling hebben waargenomen. Net zoals de anisotropie in de Kosmische microgolf-achtergrondstraling, het overblijfsel van de hete oerknal. Omdat kosmische straling niet dwars door de aarde kan vliegen hebben ze daarvan alleen de zuidelijke hemel in kaart kunnen brengen, zie de afbeelding hierboven, en daarop zie je die gebieden. In feite is er één groot warm gebied zichtbaar (rood-geel), waar iets meer straling vandaan komt dan gemiddeld, en één groot koud gebied (blauw) en het vermoeden bestaat dat die asymmetrie veroorzaakt wordt door iets van buitenaf. Dat zou een nabij supernovarestant kunnen zijn, zoals dat in het sterrenbeeld Vela, of het zou een magnetisch veld rondom het zonnestelsel kunnen zijn. Als ‘t ijsklontje volgend jaar helemaal klaar is hopen ze verder onderzoek te kunnen doen aan de kosmische straling en te kunnen verklaren hoe de anisotropie ontstaat. Bron: Universiteit van Wisconsin-Madison.
De "ECLIPTICA" Lage Landen Astro Site Ring Een rondgang langs websites van enthousiaste amateurastronomen uit Belgie en Nederland.
Een initiatief van Stichting Sterrenwacht ECLIPTICA
Bron: Science News.
Adrianus V | 
31 juli 2010
Geef een reactie | 
Op dit werk is een Creative Commons Licentie van toepassing.
Recente reacties